Στη συνέντευξη Τύπου για την έναρξη της 19ης Ευρωπαϊκής Εβδομάδας των Δήμων και των Περιφερειών 2021, η Επιτροπή έκανε απολογισμό της υλοποίησης της Συνδρομής στην Ανάκαμψη για τη Συνοχή και τις Περιοχές της Ευρώπης (REACT-EU). Μέσω του REACT-EU έχουν εγκριθεί 34,1 δισ. ευρώ και έχουν ήδη καταβληθεί 3,5 δισ. ευρώ σε μόλις τέσσερις μήνες, γεγονός που το καθιστά το πρώτο μέσο του NextGenerationEU που πραγματοποιεί πληρωμές για την ανάκαμψη των κρατών μελών.

Η Επίτροπος Συνοχής και Μεταρρυθμίσεων, κ. Ελίζα Φερέιρα, δήλωσε: «Η πολιτική συνοχής βρέθηκε στην πρώτη γραμμή κατά τη διάρκεια της φάσης έκτακτης ανάγκης της πανδημίας και είναι και πάλι μία από τις σημαντικότερες πολιτικές για την ανάκαμψη στην ΕΕ. Τα μέσα της πολιτικής συνοχής έχουν παράσχει τον αναγκαίο υγειονομικό εξοπλισμό στους πολίτες και έχουν προσφέρει σανίδα σωτηρίας σε μικρές επιχειρήσεις, συμβάλλοντας παράλληλα καθοριστικά στην ψηφιακή και την πράσινη μετάβαση ολόκληρης της ΕΕ. Με ικανοποίηση διαπιστώνω ότι τα επιτεύγματα αυτά αναγνωρίζονται επίσης ολοένα και περισσότερο από τους Ευρωπαίους πολίτες.». Το έδαφος και οι άνθρωποι πρέπει να παραμείνουν στο επίκεντρο των προσπαθειών ανάκαμψης των κρατών μελών.».

Ο Επίτροπος Απασχόλησης και Κοινωνικών Δικαιωμάτων, κ. Νικολά Σμιτ, δήλωσε: «Πίσω από κάθε ευρώ που δαπανάται μέσω του ΕΚΤ, υπάρχει επένδυση στο ανθρώπινο δυναμικό. Τα διαρθρωτικά ταμεία και το ταμείο συνοχής της ΕΕ, και ιδίως το πρόγραμμα REACT-EU, αποτελούν κινητήρια δύναμη για την ανάκαμψη από την πανδημία. Χάρη στη στήριξη της ΕΕ, οι εταιρείες κατάφεραν να διατηρήσουν τους εργαζομένους στις θέσεις εργασίας τους και πακέτα τροφίμων παραδόθηκαν σε όσους είχαν τη μεγαλύτερη ανάγκη. Αυτή είναι η αλληλεγγύη της ΕΕ στην πράξη και χαίρομαι που βλέπω ότι αυτή η επένδυση στο ανθρώπινο δυναμικό και στην ανάκαμψη αποδίδει καρπούς.».

Σε μόλις 4 μήνες, εγκρίθηκε το 86 % των διαθέσιμων πόρων του REACT-EU για το τρέχον έτος. 21,7 δισ. ευρώ κινητοποιούνται μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης, 12 δισ. ευρώ μέσω του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου και 410 εκατ. ευρώ μέσω του Ταμείου Ευρωπαϊκής Βοήθειας προς τους Απόρους.

Η χρηματοδότηση REACT-EU συμπληρώνει τη δέσμη μέτρων της πρωτοβουλίας επενδύσεων για την αντιμετώπιση του κορονοϊού (CRII), η οποία κινητοποίησε πάνω από 21 δισ. ευρώ για την αντιμετώπιση των επειγουσών οικονομικών και κοινωνικών αναγκών των τομέων που επλήγησαν περισσότερο από την πανδημία του κορονοϊού.

Συγκεκριμένα παραδείγματα αλληλεγγύης της ΕΕ

Ακολουθούν ορισμένα συγκεκριμένα παραδείγματα της υποστήριξης που έλαβαν τα άτομα και οι επιχειρήσεις μέσω του REACT-EU:

• Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ): Στην Πορτογαλία, το ΕΤΠΑ στήριξε την αγορά εμβολίων για περισσότερο από το ήμισυ του πληθυσμού. Στη Σλοβενία, το ΕΤΠΑ χρηματοδότησε την εγκατάσταση νέων συστημάτων ΤΠ στον τομέα της υγείας. Στην Τσεχική Δημοκρατία, το ΕΤΠΑ χρηματοδοτεί την αγορά νέου ιατρικού εξοπλισμού, βοηθώντας τις περιφέρειες να καταστούν ανθεκτικότερες σε μελλοντικές υγειονομικές κρίσεις. Στη Σουηδία, το ΕΤΠΑ στηρίζει τις μικρές επιχειρήσεις στη διαχείριση της ψηφιακής μετάβασης. 
• Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ): Σε όλα τα κράτη μέλη, τα άτομα έλαβαν κατάρτιση, καθοδήγηση και επαγγελματικό προσανατολισμό για να αυξήσουν τις πιθανότητές τους να διατηρήσουν τις θέσεις εργασίας τους ή να βρουν νέες θέσεις εργασίας. Στην Ιταλία, οι επιχειρήσεις έλαβαν επιδοτήσεις προσλήψεων για τη στήριξη της απασχόλησης γυναικών και νέων. Το ΕΚΤ στήριξε επίσης τις υπηρεσίες παροχής οικονομικών συμβουλών και στέγασης για αστέγους. 
• Ταμείο Ευρωπαϊκής Βοήθειας προς τους Απόρους (ΤΕΒΑ): Στην Αυστρία και τη Ρουμανία, για παράδειγμα, τα παιδιά που έχουν ανάγκη έχουν λάβει σχολικά εφόδια. Στην Εσθονία, τη Γαλλία, το Λουξεμβούργο και άλλα κράτη μέλη, επισιτιστική βοήθεια, όπως ζεστά γεύματα, και βασική υλική βοήθεια, όπως προϊόντα υγιεινής, παραδόθηκαν σε απόρους.

Αυξάνεται η ευαισθητοποίηση σχετικά με τα έργα που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ

Τα αποτελέσματα της νέας έρευνας του Ευρωβαρόμετρου δείχνουν ότι η στήριξη της πολιτικής συνοχής για την ανάκαμψη είναι καλά αντιληπτή από τους πολίτες, καθώς το 69 % όσων απάντησαν γνωρίζει τις πρωτοβουλίες της πολιτικής συνοχής για την αντιμετώπιση των αρνητικών επιπτώσεων της πανδημίας.

Σε γενικές γραμμές, η έκθεση δείχνει ότι η συνολική ευαισθητοποίηση σχετικά με τα έργα που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ αυξάνεται. Ο μέσος όρος της ΕΕ ανέρχεται πλέον στο 41 %. Αυτό αντιπροσωπεύει αύξηση κατά 7 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με 10 χρόνια πριν. Από εκείνους που γνωρίζουν τα έργα που χρηματοδοτεί η ΕΕ, το 80 % πιστεύουν ότι έχουν θετικό αντίκτυπο στις περιφέρειες. 

Ιστορικό

Το NextGenerationEU είναι ένα προσωρινό μέσο ανάκαμψης, ύψους περίπου 800 δισ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές, που αποσκοπεί να στηρίξει την ανάκαμψη της Ευρώπης από την πανδημία του κορονοϊού και να συμβάλει στην οικοδόμηση μιας πιο πράσινης, πιο ψηφιακής και πιο ανθεκτικής Ευρώπης.

Το REACT-EU αποτελεί μέρος του NextGenerationEU και παρέχει πρόσθετη χρηματοδότηση ύψους 50,6 δισ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές) στα προγράμματα της πολιτικής συνοχής κατά τη διετία 2021 και 2022. Τα μέτρα εστιάζουν στη στήριξη της ανθεκτικότητας της αγοράς εργασίας, της απασχόλησης, των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και των οικογενειών με χαμηλό εισόδημα, ενώ παράλληλα θέτουν γερές βάσεις για την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και για τη βιώσιμη κοινωνικοοικονομική ανάκαμψη. Προκειμένου να παρασχεθεί η μέγιστη δυνατή βοήθεια στα κράτη μέλη, οι προϋποθέσεις υλοποίησης γι' αυτούς τους πρόσθετους πόρους είναι πολύ γενναιόδωρες και ευέλικτες: Μεταξύ άλλων, δεν απαιτείται εθνική συγχρηματοδότηση για τη χρηματοδότηση αυτή, πράγμα που σημαίνει ότι η ΕΕ μπορεί να παράσχει στήριξη κατά 100 % εφόσον το επιθυμούν τα κράτη μέλη. Οι δαπάνες μπορούν να χρηματοδοτηθούν στο πλαίσιο του REACT-EU αναδρομικά από την 1η Φεβρουαρίου 2020 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023.

Μετά την έκδοση από την Επιτροπή της νέας απόφασης για τους ίδιους πόρους, που επιτρέπει στην Επιτροπή να δανείζεται χρήματα στις χρηματοπιστωτικές αγορές, στις 28 Ιουνίου το REACT-EU πραγματοποίησε την πρώτη πληρωμή στο πλαίσιο του NextGenerationEU.