Η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων στις 16 Μαρτίου 2023, δημοσίευσε μια δήλωση σχετικά με τις διαφοροποιημένες πρακτικές τιμολόγησης, που διαπίστωσε σε όλη την Ευρώπη, με στόχο την εξάλειψη των στρατηγικών καθορισμού τιμών, που οδηγούν σε άδικη μεταχείριση των πελατών.

Συγκεκριμένα σε κανονικές συνθήκες η τιμή που πληρώνουν οι πελάτες για την ασφαλιστική κάλυψη αντικατοπτρίζει συνήθως το ατομικό προφίλ κινδύνου. Η τιμολόγηση υπολογίζεται με βάση τον κίνδυνο (αναμενόμενο κόστος απαιτήσεων).

Στο παραπάνω συνυπολογίζεται και το συνολικό κόστος που επιβαρύνει τους ασφαλιστές, όπως οι προμήθειες που καταβάλλονται σε κανάλια διανομής και άλλα γενικά έξοδα όπως φόροι, μισθοί, κόστος κεφαλαίου κ.α.

Ωστόσο, ορισμένοι αναλογιστές και σχεδιαστές προϊόντων – σύμφωνα με την ΕΙΟΡΑ- προσαρμόζουν τις τιμές με βάση χαρακτηριστικά που δεν σχετίζονται ούτε με τους υποκείμενους κινδύνους ούτε με το κόστος εξυπηρέτησης.

Χρησιμοποιώντας μεγάλα σύνολα δεδομένων και ολοένα και πιο εξελιγμένα αναλυτικά εργαλεία και τεχνολογίες, όπως η τεχνητή νοημοσύνη, οι κατασκευαστές ασφαλιστικών προϊόντων εφαρμόζουν πρακτικές διαφορικής τιμολόγησης σε μεγάλη κλίμακα.

Τα στοιχεία στα οποία βασίζονται προκειμένου να τιμολογήσουν είναι:

• Προσωπικά χαρακτηριστικά όπως η ανταπόκριση του πελάτη στην άνοδο της τιμής (ελαστικότητα).
• Τη δυνατότητα να κάνουν γενικά αγορές, ειδικά κοντά στη περίοδο ανανέωσης του συμβολαίου.
• Την εκτίμηση της αξίας που μπορεί να δημιουργηθεί από την αύξηση των πωλήσεων και τη διασταυρούμενη πώληση άλλων προϊόντων στον ίδιο πελάτη (Life-time value estimation score).

Με λίγα λόγια πολλές εταιρίες διαφοροποιούν την τιμολόγηση των ίδιων ασφαλιστικών προϊόντων, για τις ίδιες ομάδες κινδύνου, με βάση τα στοιχεία που έχουν συγκεντρώσει για αγοραστικές και άλλες προτιμήσεις των καταναλωτών – πελατών.

Τέτοιες πρακτικές τιμολόγησης, που εδώ αναφέρονται ως «διαφορικές πρακτικές τιμολόγησης» δεν είναι νέες.

Ωστόσο, η αυξανόμενη πολυπλοκότητα των αναλυτικών εργαλείων και η αυτοματοποίηση των διαδικασιών, μαζί με την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) και η μεγαλύτερη διαθεσιμότητα νέων συνόλων δεδομένων (Big Data), επιτρέπουν να προσαρμόζονται όλο και περισσότερο τα ασφάλιστρα σε προσωπικές συμπεριφορές και χαρακτηριστικά, ακόμη και αν τα ασφάλιστρα δεν σχετίζονται με την αναδοχή κινδύνου.

Αυτές οι εξελίξεις καθιστούν δυνατή την ολοένα και μεγαλύτερη εφαρμογή διαφοροποιημένων τιμών, επηρεάζοντας έναν αυξανόμενο αριθμό πελατών και εγείροντας σημαντικές ανησυχίες πιθανών επιζήμιων αποτελεσμάτων.

Η EIOPA παρακολουθεί το θέμα της διαφοροποίησης της τιμολόγησης μέσω μιας σειράς ροών εργασιών τα τελευταία χρόνια.

Αν και στους μη ζωικούς πελάτες, μέσω ψηφιακών εργαλείων, μπορούν να τους εξασφαλίσουν ανταγωνιστικές τιμές, δεν συμβαίνει το ίδιο και στον κλάδο ζωής.

Ιδιαίτερες ανησυχίες προκύπτουν όταν αυτές οι πρακτικές πραγματοποιούνται στον τομέα της ζωής, στο στάδιο της ανανέωσης και ειδικά κατά τη διάρκεια της (μακροχρόνιας) σχέσης με την εταιρεία, με αποτέλεσμα την άδικη τιμωρία της ομάδας των «πιστών πελατών», ιδίως εκείνων που ανήκουν σε πιο ευάλωτες ομάδες.

Επιπλέον η αυξανόμενη χρήση διαφορετικών τύπων δεδομένων συμπεριφοράς από διαφορετικές πηγές, που δεν σχετίζονται με την ανάληψη κινδύνων ή κόστους υπηρεσιών, για λόγους διαφορικής τιμολόγησης αυξάνει τον κίνδυνο της χρήσης συνόλων δεδομένων με πληροφορίες που συσχετίζονται με προστατευμένα χαρακτηριστικά, γεγονός που αυξάνει τους κινδύνους παράνομων διακρίσεων.

Η EIOPA θα συνεχίσει να παρακολουθεί την αγορά και ενδέχεται να εξετάσει το ενδεχόμενο υιοθέτησης μέτρων όταν εντοπίζει ζημία για τους καταναλωτές.

Πηγή: ΕΙΟΡΑ