Το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατέληξαν σε προσωρινή πολιτική συμφωνία σχετικά με την οδηγία για την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας από τις εταιρείες (CSRD).

Η πρόταση αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των ελλείψεων των ισχυόντων κανόνων όσον αφορά τη δημοσιοποίηση μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών, οι οποίες, λόγω της ανεπαρκούς ποιότητάς τους, είναι αδύνατον να λαμβάνονται δεόντως υπόψη από τους επενδυτές. Οι ελλείψεις αυτές εμποδίζουν τη μετάβαση σε μια βιώσιμη οικονομία.

Η συμφωνία αυτή αποτελεί εξαιρετική είδηση για όλους τους ευρωπαίους καταναλωτές. Πλέον θα είναι καλύτερα ενημερωμένοι σχετικά με τον αντίκτυπο που έχουν οι εταιρείες στα ανθρώπινα δικαιώματα και στο περιβάλλον. Θα υπάρχει, τουτέστιν, περισσότερη διαφάνεια για τους πολίτες, τους καταναλωτές και τους επενδυτές. Επίσης οι πληροφορίες που παρέχουν οι εταιρείες θα είναι σαφέστερες και πιο απλές. Θα πρέπει να διαδραματίζουν στο ακέραιο τον ρόλο τους στην κοινωνία. Η «προβολή ψευδοοικολογικής ταυτότητας» έχει τελειώσει. Με το κείμενο αυτό η Ευρώπη αποκτά ηγετική θέση στον διεθνή ανταγωνισμό στον τομέα των προτύπων, καθιερώνοντας υψηλά πρότυπα που συνάδουν με τις περιβαλλοντικές και κοινωνικές φιλοδοξίες μας.

Ποιοι είναι οι νέοι κανόνες;

Η οδηγία για την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας από τις εταιρείες τροποποιεί την οδηγία του 2014 για τη δημοσιοποίηση μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών. Εισάγει λεπτομερέστερες απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων και μεριμνά ώστε οι μεγάλες επιχειρήσεις να υποχρεούνται να υποβάλλουν εκθέσεις σχετικά με ζητήματα βιωσιμότητας, όπως τα περιβαλλοντικά δικαιώματα, τα κοινωνικά δικαιώματα, τα ανθρώπινα δικαιώματα και οι παράγοντες διακυβέρνησης.

Η οδηγία CSRD εισάγει επίσης απαίτηση για την πιστοποίηση των υποβαλλόμενων εκθέσεων βιωσιμότητας, καθώς και βελτίωση της προσβασιμότητας των πληροφοριών, απαιτώντας να δημοσιοποιούνται σε ειδικό τμήμα των εκθέσεων διαχείρισης των εταιρειών.

Η ευρωπαϊκή συμβουλευτική ομάδα για θέματα χρηματοοικονομικής αναφοράς (EFRAG) θα επιφορτιστεί με τη θέσπιση των ευρωπαϊκών προτύπων με βάση τεχνικές συμβουλές από διάφορους ευρωπαϊκούς οργανισμούς.

Ποιοι θα καλύπτονται από την οδηγία;

Οι κανόνες της ΕΕ όσον αφορά τις μη χρηματοοικονομικές πληροφορίες ισχύουν για όλες τις μεγάλες επιχειρήσεις και για όλες τις εταιρείες που είναι εισηγμένες σε ρυθμιζόμενες αγορές. Οι επιχειρήσεις αυτές είναι επίσης υπεύθυνες για την αξιολόγηση των πληροφοριών στο επίπεδο των θυγατρικών τους.

Οι κανόνες εφαρμόζονται επίσης στις εισηγμένες ΜΜΕ, λαμβανομένων υπόψη των ιδιαιτεροτήτων τους. Θα υπάρχει η δυνατότητα προαιρετικής εξαίρεσης (opt-out) των ΜΜΕ κατά τη διάρκεια μεταβατικής περιόδου, πράγμα που σημαίνει ότι θα εξαιρεθούν από την εφαρμογή της οδηγίας έως το 2028.

Όσον αφορά τις μη ευρωπαϊκές εταιρείες, εφαρμόζεται η υποχρέωση υποβολής έκθεσης βιωσιμότητας σε όλες τις εταιρείες με καθαρό ύψος κύκλου εργασιών στην ΕΕ ίσο με 150 εκατ. ευρώ τουλάχιστον, και με τουλάχιστον μία θυγατρική ή ένα υποκατάστημα στην ΕΕ. Οι εταιρείες αυτές πρέπει να υποβάλλουν εκθέσεις σχετικά με τις επιπτώσεις τους στο περιβάλλον, την κοινωνία και τη διακυβέρνηση, όπως αυτές ορίζονται στην εν λόγω οδηγία.

Ποιος εξασφαλίζει την ποιότητα της υποβολής εκθέσεων;

Η υποβολή εκθέσεων πρέπει να πιστοποιείται από έναν ελεγκτή ή έναν διαπιστευμένο ανεξάρτητο πάροχο υπηρεσιών διασφάλισης. Προκειμένου να εξασφαλίζεται η συμμόρφωση των επιχειρήσεων με τους κανόνες υποβολής των εκθέσεων, πρέπει να διαπιστώνεται από ελεγκτή ή διαπιστευμένο ανεξάρτητο πάροχο υπηρεσιών διασφάλισης η συμμόρφωση των εκθέσεων βιωσιμότητας προς τα πρότυπα πιστοποίησης που έχει θεσπίσει η Ένωση. Η υποβολή εκθέσεων των μη ευρωπαϊκών εταιρειών πρέπει επίσης να πιστοποιείται από ευρωπαίο ελεγκτή ή ελεγκτή εγκατεστημένο σε τρίτη χώρα.

Από πότε εφαρμόζονται οι κανόνες;

Η εφαρμογή του κανονισμού θα γίνει σε τρία στάδια:

• την 1η Ιανουαρίου 2024 για τις επιχειρήσεις που υπάγονται ήδη στην οδηγία για τη δημοσιοποίηση μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών
• την 1η Ιανουαρίου 2025 για τις μεγάλες επιχειρήσεις που δεν υπάγονται σήμερα στην οδηγία για τη δημοσιοποίηση μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών
• την 1η Ιανουαρίου 2026 για τις εισηγμένες MME, καθώς και για τα μικρά και μη πολύπλοκα πιστωτικά ιδρύματα και τις εξαρτημένες ασφαλιστικές επιχειρήσεις.

Επόμενα βήματα

Η προσωρινή συμφωνία θα πρέπει να εγκριθεί από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Στο Συμβούλιο, η προσωρινή πολιτική συμφωνία θα πρέπει να εγκριθεί από την Επιτροπή των Μόνιμων Αντιπροσώπων (ΕΜΑ), προτού περάσει στα επίσημα στάδια της διαδικασίας έκδοσης. Η οδηγία θα αρχίσει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Γενική προσέγγιση - πρόταση οδηγίας όσον αφορά την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας από τις εταιρείες
Πρόταση της Επιτροπής για οδηγία όσον αφορά την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας από τις εταιρείες (21 Απριλίου 2021)