Ομαδικά Ασφαλιστικά προϊόντα Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης: Νέο πεδίο ανάπτυξης για ασφαλιστικές και ασφαλιστές

Νέες δυνατότητες ανάπτυξης για τις ασφαλιστικές εταιρείες και τα δίκτυα ασφαλιστικής διαμεσολάβησης αναμένεται να ανοίξει η ψήφιση του νομοσχεδίου για την επαγγελματική ασφάλιση, που προωθεί το υπουργείο Εργασίας. Η θέσπιση του Ομαδικού Ασφαλιστικού Προϊόντος Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης, του λεγόμενου ΟΑΠΕΣ, δημιουργεί ένα νέο πεδίο δραστηριότητας για τον ασφαλιστικό κλάδο, ο οποίος θα μπορεί να διεκδικήσει μεγαλύτερο μερίδιο από την αγορά της συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής αποταμίευσης.

Το σχέδιο νόμου του υπουργείου Εργασίας τέθηκε από την υπουργό Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, σε δημόσια διαβούλευση στις 13 Ιουλίου, με τη σχετική διαδικασία να ολοκληρώθηκε στις 27 Ιουλίου 2026. Αξιοποιεί την εμπειρία από την εφαρμογή του Ν. 5078/2023 και επιδιώκει να κάνει τον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης πιο προσιτό σε εργαζομένους, ελεύθερους επαγγελματίες και μικρότερες επιχειρήσεις. Το ΟΑΠΕΣ θα εκδίδεται από ασφαλιστικές εταιρείες, θα υπάγεται στην εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος και, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, θα παρέχει προστασία αντίστοιχη με εκείνη των προγραμμάτων των Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης. Θα εντάσσεται στον δεύτερο πυλώνα και θα απολαμβάνει τα ίδια φορολογικά κίνητρα με τα ΤΕΑ. Μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου αναμένεται να ξεκινήσει ένας πραγματικός αγώνας δρόμου για την προσέλκυση επιχειρήσεων και ασφαλισμένων. Από τη μία πλευρά, τα ανοιχτά ΤΕΑ θα μπορούν να δέχονται νέες επιχειρήσεις, επαγγελματικούς φορείς και συνδικαλιστικές οργανώσεις με απλούστερες διαδικασίες. Από την άλλη, οι ασφαλιστικές εταιρείες θα διαθέτουν πλέον ένα θεσμικά αναγνωρισμένο προϊόν επαγγελματικής συνταξιοδότησης, το οποίο θα μπορούν να προωθούν μέσω των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών και των συνεργαζόμενων δικτύων τους. Στην αγορά εκτιμάται ότι δυναμικό ρόλο θα επιχειρήσουν να διαδραματίσουν και οι τράπεζες, αξιοποιώντας την πελατειακή τους βάση και τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης που ήδη έχουν δημιουργήσει για το προσωπικό τους. Ταυτόχρονα, το νομοσχέδιο δημιουργεί και πεδίο συνεργασίας. Τα ΤΕΑ θα μπορούν να παρέχουν συμπληρωματικές παροχές υγείας στα μέλη τους και στις οικογένειές τους, υπό την προϋπόθεση ότι ο σχετικός κίνδυνος θα καλύπτεται πλήρως από ασφαλιστική ή αντασφαλιστική επιχείρηση ή από πάροχο υπηρεσιών υγείας με συμφωνημένο κατά κεφαλή κόστος. Αυτό σημαίνει ότι οι ασφαλιστικές εταιρείες μπορούν να λειτουργήσουν όχι μόνο ανταγωνιστικά προς τα ΤΕΑ, αλλά και ως προμηθευτές ασφαλιστικών καλύψεων προς αυτά. Παράγοντες που γνωρίζουν τόσο την επαγγελματική όσο και την ομαδική ασφάλιση σημειώνουν ότι η θεσμική αλλαγή δεν αρκεί από μόνη της για να δημιουργήσει παραγωγή. Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά, οι ασφαλιστές θα πρέπει «να βγουν και να πουλήσουν», παρουσιάζοντας στις επιχειρήσεις με σαφή τρόπο τα οφέλη των νέων προϊόντων, τη φορολογική τους μεταχείριση και τη δυνατότητα δημιουργίας πρόσθετου συνταξιοδοτικού εισοδήματος. Η αγορά θα κριθεί κυρίως σε δύο πεδία: στα έξοδα και στις αποδόσεις. Οι επιχειρήσεις και οι εργαζόμενοι θα συγκρίνουν τις διαχειριστικές επιβαρύνσεις των ΤΕΑ και των ομαδικών ασφαλιστικών προϊόντων, αλλά και τις καθαρές αποδόσεις που επιτυγχάνει κάθε σχήμα σε βάθος χρόνου. Σημαντικό ρόλο θα έχουν επίσης η ποιότητα ενημέρωσης, η ευελιξία των εισφορών, οι επενδυτικές επιλογές και η δυνατότητα μεταφοράς των κατοχυρωμένων δικαιωμάτων όταν εργαζόμενος αλλάζει εργοδότη ή επαγγελματική κατάσταση. Το στοίχημα είναι μεγάλο, καθώς σήμερα λειτουργούν στην Ελλάδα μόλις 27 ΤΕΑ, με περίπου 55.000 α-σφαλισμένους και περιουσιακά στοιχεία που αντιστοιχούν σε λιγότερο από το 1% του ΑΕΠ. Το χαμηλό αυτό σημείο εκκίνησης δείχνει το μέγεθος της δυνητικής αγοράς, αλλά και τον δρόμο που πρέπει να διανυθεί για να αποκτήσει ο δεύτερος πυλώνας ουσιαστικό ρόλο στη συνταξιοδοτική προστασία. Στα ομαδικά συνταξιοδοτικά ασφαλιστικά προγράμματα η εικόνα είναι καλύτερη καθώς καταγράφηκε σημαντική άνοδος το 2025. Η παραγωγή ασφαλίστρων αυξήθηκε κατά 12,6%και διαμορφώθηκε στα 327,03 εκατ. ευρώ, από 290,41 εκατ. ευρώ το2024. Σε απόλυτους αριθμούς, η αύξηση ανήλθε σε 36,62 εκατ. ευρώ. Ανοδικά κινήθηκε και ο αριθμός των ασφαλιστηρίων, τα οποία έφθασαν τα 1.812, έναντι 1.545 το 2024,παρουσιάζοντας αύξηση 17,3% ή κατά 267 συμβόλαια. Παράλληλα, οι ασφαλισμένοι αυξήθηκαν κατά 6,8%,στους 97.904 από 91.664 έναν χρόνο νωρίτερα, δηλαδή κατά 6.240 άτομα. Από το σύνολο των ασφαλισμένων του 2025, οι 5.175 αφορούσαν νέες εργασίες και οι 92.729 συμβόλαια προηγούμενων περιόδων. Το 2024 οι νέοι ασφαλισμένοι ήταν 4.905 και οι ασφαλισμένοι προηγούμενων περιόδων 86.759. Η ΕΑΕΕ διευκρινίζει ότι η καταμέτρηση δεν αφορά μοναδικά πρόσωπα, καθώς ένας ασφαλισμένος μπορεί να συμμετέχει σε περισσότερα από ένα συμβόλαια.