«Κατά πλειονότητα, οι ασθενείς που νοσηλεύονται με COVID-19 ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες, δηλαδή είναι ηλικιωμένοι, παχύσαρκοι, με υποκείμενα νοσήματα (υπέρταση, σάκχαρο κ.α.) ή συνδυασμός αυτών. Σε πάρα πολλές περιπτώσεις παρατηρείται δυσθρεψία, αδυναμία, απουσία γεύσης, δυσφαγία λόγω του επίμονου βήχα, ναυτία, εμετός και διάρροια που προκαλούν αφυδάτωση», επισημαίνουν οι ειδικοί του Διαιτολογικού - Εργομετρικού Κέντρου του Ομίλου ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗ: Ιωάννα Αδαμίδου, MS, RD, διαιτολόγος - διατροφολόγος και βιολόγος και Ιωάννα Στεργίου, Msc, διαιτολόγος - διατροφολόγος, οι οποίες μας δίνουν παρακάτω πρακτικές συμβουλές για τη διατροφική υποστήριξη ασθενών που έχουν προσβληθεί από τον κορωνοιό. 

Η δυσθρεψία είναι η κακή κατάσταση θρέψης που σχετίζεται τόσο με την υποθρεψία / υποσιτισμό όσο και με την παχυσαρκία, και επηρεάζει την σοβαρότητα της λοίμωξης, το ενδεχόμενο και τη διάρκεια της νοσηλείας, και τον κίνδυνο θνησιμότητας.

Ως υποθρεψία ορίζεται η κατάσταση κατά την οποία υπάρχει ανεπαρκής πρόσληψη θερμίδων/ενέργειας ή/και θρεπτικών συστατικών σε σχέση με τις ανάγκες του ατόμου, όπως οι πρωτεΐνες, οι υδατάνθρακες, τα λιπαρά οξέα, τα ιχνοστοιχεία, τα μέταλλα και οι βιταμίνες. 

Η αξιολόγηση της κατάστασης θρέψης είναι απαραίτητη ιδίως σε άτομα που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες, η οποία γίνεται μέσω επικυρωμένων εργαλείων, ώστε να εκτιμηθεί έγκαιρα ο κίνδυνος και ο βαθμός δυσθρεψίας, τόσο για τους νοσηλευόμενους ασθενείς όσο και για εκείνους που αναρρώνουν στο σπίτι.

Στη φάση της ανάρρωσης και της αποθεραπείας, η συμβουλή κλινικού διαιτολόγου – διατροφολόγου είναι απαραίτητη για τη βελτίωση της κατάστασης θρέψης των ασθενών με COVID-19.  

Ενεργειακές ανάγκες ασθενών με COVID-19

• 27 θερμίδες ανά κιλό σωματικού βάρους για τα άτομα άνω των 65 ετών με ένα ή περισσότερα υποκείμενα νοσήματα.
• 30 θερμίδες ανά κιλό σωματικού βάρους σε σοβαρά λιποβαρή άτομα με ένα ή περισσότερα υποκείμενα νοσήματα και για τους πολύ ηλικιωμένους.

Η αύξηση της πρόσληψης ενέργειας πρέπει να είναι σταδιακή, λόγω αυξημένου κινδύνου υποφωσφαταιμίας.

Η επάνοδος του ασθενούς με COVID-19 σε μια φυσιολογική διατροφή από το στόμα εξαρτάται από την πορεία της νοσηλείας του και την έκβαση της λοίμωξης. Σε κάθε στάδιο νοσηλείας υπάρχει εξατομικευμένη διατροφική προσέγγιση και θεραπεία που εφαρμόζεται σταδιακά με παράλληλο έλεγχο της ανταπόκρισης του ασθενούς. 

Πρωτεΐνες, λιπαρά οξέα και υδατάνθρακες

Οι ασθενείς με λοίμωξη COVID-19, κυρίως όσοι ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες, χρειάζονται καθημερινά τουλάχιστον 1 γραμμάριο πρωτεΐνης ανά κιλό σωματικού βάρους. Επιπλέον, το 30% της συνολικής διατροφικής πρόσληψης θα πρέπει να προέρχεται από λιπαρά και το 70% θα πρέπει να αποτελείται από υδατάνθρακες, αναλογία που μπορεί να αγγίξει το 50%-50% σε διασωληνωμένους ασθενείς.

Είναι επίσης σημαντική η επαρκής πρόσληψη βιταμινών, μετάλλων και ιχνοστοιχείων, για ενίσχυση της άμυνας του οργανισμού κατά των λοιμώξεων. Ειδικά τα άτομα με υποθρεψία χρειάζονται βιταμίνες D, Α, C, συμπλέγματος Β (ιδίως Β6 και Β12), ψευδάργυρο, σίδηρο, σελήνιο και ω-3 λιπαρά οξέα. 

Όταν η διατροφή του ασθενούς δεν επαρκεί για την κάλυψη των θρεπτικών αναγκών, συστήνεται η χορήγηση διατροφικών συμπληρωμάτων που να παρέχουν τουλάχιστον 400 θερμίδες (συμπεριλαμβανομένων 30 γραμμαρίων πρωτεΐνης) ανά ημέρα, τουλάχιστον για 1 μήνα. 

Σωματική δραστηριότητα 

Η καθημερινή σωματική δραστηριότητα συστήνεται για τους ασθενείς που βρίσκονται σε καραντίνα στο σπίτι, αρκεί να τηρούνται τα απαραίτητα μέτρα ασφαλείας. Μάλιστα,  η έλλειψη άσκησης οδηγεί σε επιδείνωση χρόνιων καταστάσεων υγείας, αύξηση βάρους, απώλεια μυϊκής μάζας και μείωση της ανοσολογικής απόκρισης του οργανισμού.

Οι ασκήσεις που προτείνονται σε αυτές τις περιπτώσεις περιλαμβάνουν: ασκήσεις ενδυνάμωσης και ευλυγισίας, ασκήσεις ισορροπίας, καθίσματα, κάμψεις, yoga. Εκτός σπιτιού ενδείκνυται το περπάτημα, το ανέβασμα σκάλας, η κηπουρική και το παιχνίδι στον κήπο, η ποδηλασία, το τρέξιμο. Οι ασθενείς θα πρέπει να ασκούνται μισή ώρα κάθε μέρα ή μία ώρα κάθε δεύτερη μέρα, με τον τρόπο που μπορούν και προτιμούν.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ
Ιωάννα Αδαμίδου, MS, RD, Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Βιολόγος , ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗ Εργομετρικό-Διατροφολογικό Κέντρο.

Σπουδές

Κατέχει δύο βασικά πτυχία και έναν μεταπτυχιακό τίτλο από τρία μεγάλα πανεπιστήμια της Αγγλίας και των ΗΠΑ, πλήρως αναγνωρισμένα ως ισότιμα και αντίστοιχα από τον ΔΟΑΤΑΠ στην Ελλάδα με άριστη βαθμολογία. Σπούδασε Εφαρμοσμένη Βιολογία – BSc (Hons) Applied Biology στο Kingston University του Λονδίνου, με μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην Ανοσολογία – MSc Immunology στο King's College, University of London. Έπειτα από εργασιακή εμπειρία με παχύσαρκους ασθενείς στο κέντρο Διαταραχών του Ύπνου του St Thomas' Hospital του Λονδίνου, απέκτησε δεύτερο πτυχίο στη Διατροφή & Διαιτολογία – BS Nutrition & Dietetics από το Ohio State University των ΗΠΑ με υποτροφία και άριστη βαθμολογία, και ολοκλήρωσε την ετήσια πρακτική άσκηση του ίδιου πανεπιστημίου εργαζόμενη παράλληλα στο πανεπιστημιακό νοσοκομείο Ohio State University Medical Center.

Εργασιακή εμπειρία & απασχόληση

Έχει σημαντική κλινική εμπειρία ως διαιτολόγος-διατροφολόγος και βιολόγος έπειτα από επαφή με πολύ μεγάλο αριθμό ασθενών σε νοσοκομειακό περιβάλλον, αλλά και στο διαιτολογικό της γραφείο. Έχει εκπαιδευθεί στο food management, στην καρδιοπνευμονική ανάνηψη, στις διατροφικές ανάγκες των υπερηλίκων, στην αθλητική διατροφή και τον χειρισμό διατροφικών διαταραχών, και ασκεί διατροφική συμβουλευτική για διαχείριση βάρους και προβλήματα υγείας. Επί αρκετά έτη δίδαξε θεωρητικά και εργαστηριακά μαθήματα Διατροφής και Βιολογίας στο New York College για τα πτυχία BSc (Hons) in Human Nutrition και BSc (Hons) in Biomedical Sciences του βρετανικού πανεπιστημίου University of Greenwich, ενώ πλέον εργάζεται στον Όμιλο ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗ.

Επιστημονική δραστηριότητα

Είναι μέλος της Ακαδημίας Διατροφής & Διαιτολογίας - Academy of Nutrition & Dietetics (πρώην Αμερικανικός Σύλλογος Διαιτολόγων). Διετέλεσε μία από τις εκπροσώπους της πολιτείας του Ohio στο Public Policy Workshop της Ακαδημίας στο Capitol Hill της Washington DC το 2006, όπου δραστηριοποιήθηκα σε θέματα διατροφικής πολιτικής. Είναι επίσης μέλος του Πανελλήνιου Συλλόγου Διαιτολόγων-Διατροφολόγων και της Ένωσης Διαιτολόγων – Διατροφολόγων Ελλάδος, με συμμετοχή σε ομάδες ειδικών και σε οργανωτικές επιτροπές συνεδρίων. Έχει παρακολουθήσει πληθώρα συνεδρίων και σεμιναρίων εντός και εκτός Ελλάδος, συχνά ως προσκεκλημένη ομιλήτρια, ενώ παράλληλα αρθρογραφεί και ενημερώνει το κοινό για ποικίλα θέματα διατροφής μέσα από ομιλίες, online, αλλά και στην τηλεόραση και το ραδιόφωνο.

Ενδιαφέροντα

Στον ελεύθερο της χρόνο και όταν δεν ταξιδεύει, διαβάζει ανελλιπώς, παίζει πιάνο και τένις, αγαπά τις ξένες γλώσσες, το θέατρο και την όπερα, και ασχολείται με τη φωτογραφία, τον χορό και τη ζωγραφική, έχοντας ολοκληρώσει 3ετείς εικαστικές σπουδές.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ
Ιωάννα Στεργίου, MSc,  Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗ Εργομετρικό-Διατροφολογικό Κέντρο.

Σπουδές

Σπούδασε στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Σχολή Επιστημών Υγείας & Αγωγής, στο Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας & Διατροφής και ολοκλήρωσε την πρακτική της άσκηση εργαζόμενη παράλληλα στο Ειδικό Αντικαρκινικό Νοσοκομείο Μεταξά. Συνέχισε την μεταπτυχιακή της εξειδίκευση στην Αθλητική Διατροφή στο ίδιο πανεπιστήμιο με τίτλο  Εφαρμοσμένη Διαιτολογία και Διατροφή, εκπονώντας την διατριβή  της με θέμα "Απόκριση δεικτών οξειδοαναγωγικής κατάστασης μετά από δύο διαφορετικά πρωτόκολλα έκκεντρης άσκησης στα  κάτω και άνω άκρα αγύμναστων εθελοντών και  επίδραση των διατροφικών χαρακτηριστικών".

Εργασιακή εμπειρία & απασχόληση

Ασκεί το επάγγελμα ως ελεύθερος επαγγελματίας Διαιτολόγος – Διατροφολόγος δουλεύοντας με άτομα όλου του ηλικιακού φάσματος, αθλούμενους, αθλητές και κλινικά περιστατικά  με ιδιαίτερη έμφαση σε διαβήτη, παχυσαρκία και παιδική παχυσαρκία. Έχει υπάρξει διαιτολόγος- διατροφολόγος στο πολυδύναμο κέντρο Holmes Place Γλυφάδας υποστηρίζοντας την ολιστική προσέγγιση για σωματική υγιεινή, διατροφή και ψυχική υγεία. Παρέχει διατροφική υποστήριξη και συμβουλευτική σε νηπιακούς σταθμούς και αθλητικά κέντρα, όπου και εκτελεί διάφορες ομιλίες, ενώ πλέον εργάζεται στον Όμιλο ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗ.

Επιστημονική Δραστηριότητα

Συμμετέχει και παρακολουθεί διάφορα συνέδρια από το 2011 έως σήμερα με  σκοπό τη συνεχή ενημέρωση και εκπαίδευση για τα νέα επιστημονικά δεδομένα. Έχει εκπαιδευτεί πάνω στο coaching της διατροφής στην Καναδική εταιρεία Precision Nutrition (PN1), βαδίζοντας με την κοινή πεποίθηση ότι η σωστή διατροφή σε συνδυασμό με την άσκηση  είναι βασικοί παράγοντες υγείας και πιστεύει ότι το ανθρώπινο σώμα μπορεί να αλλάξει μέσω της σωστής καθοδήγησης και συμβουλευτικής (Coaching) σε αυτούς του δύο τομείς.

Ενδιαφέροντα

Αγαπημένο της άθλημα είναι το κολύμπι και λατρεύει το χορό, ενώ έχει υπάρξει παγκόσμια πρωταθλήτρια στο άθλημα της Συγχρονισμένης Κολύμβησης το 2008. Της αρέσει η μαγειρική, τα ταξίδια και περνάει την ελεύθερη της ώρα διαβάζοντας  βιβλία και ακούγοντας μουσική.

Στη φωτογραφία (από αριστερά):

• Ιωάννα Αδαμίδου, MS, RD, Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Βιολόγος , ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗ Εργομετρικό-Διατροφολογικό Κέντρο.
• Ιωάννα Στεργίου, MSc,  Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗ Εργομετρικό-Διατροφολογικό Κέντρο.