Αυτό που προσπαθεί με νύχια και με δόντια η Πορτογαλία να πείσει τον υπόλοιπο ευρωπαϊκό κόσμο είναι ότι δεν έχει καμιά απολύτως σχέση με την Ελλάδα.

Και παρότι στην ουσία του πράγματος η κυβέρνηση της Λισαβόνας λέει την αλήθεια, η συνολική εικόνα τη διαψεύδει. Για την ακρίβεια η Πορτογαλία πράγματι τα πηγαίνει πολύ καλύτερα από την Ελλάδα όσον αφορά το έλλειμμα του προϋπολογισμού της (9.4% του ΑΕΠ σε σχέση με 12.7% της Ελλάδας) και το χρέος της (85% του ΑΕΠ φέτος σε σχέση με 124% της Ελλάδας). Και πάλι σε σχέση με τη χώρα μας, όπως τουλάχιστον υποστηρίζει σχετικό δημοσίευμα του περιοδικού Economist, η Πορτογαλία είναι αξιόπιστη όσον αφορά τους δημόσιους λογαριασμούς της ενώ το μέχρι σήμερα μητρώο της αποδεικνύει ότι όταν οι καιροί το απαιτούν είναι έτοιμη για τη λήψη σκληρών οικονομικών μέτρων όπως συνέβη τη περίοδο μεταξύ του 2005 και του 2007 πότε και μείωσε το έλλειμμα του προϋπολογισμού της στο μισό από 6.1% του ΑΕΠ σε 2.6%.

Σήμερα άλλωστε ένα 4ετές πρόγραμμα λιτότητας με σκοπό τη μείωση και πάλι του ελλείμματος του προϋπολογισμού στο 2.8% του ΑΕΠ μέχρι το 2013 έχει και πάλι τεθεί σε εφαρμογή. Και πάλι σε σύγκριση με την Ελλάδα η κεντροαριστερή κυβέρνηση του Ζοζέ Σόκρατες θέλει να παρουσιάζεται ως πρωτοπόρος στο θέμα των μεταρρυθμίσεων. Η αλήθεια βέβαια είναι ότι έχει συνδέσει τις συντάξεις με τις αλλαγές στο προσδόκιμο ζωής των πολιτών της και έχει εισάγει πρωτοβουλίες για συνταξιοδότηση σε μεγαλύτερη ηλικία. Σύμφωνα μάλιστα με την ευρωπαϊκή επιτροπή οι δημόσιες δαπάνες της χώρας που αφορούν όλα τα ζητήματα ηλικίας θα αυξηθούν μόλις κατά 2.9% του ΑΕΠ μέσα στα επόμενα 50 χρόνια όταν στην Ελλάδα το αντίστοιχο αριθμητικό νούμερο φτάνει το 16%.

Και το ερώτημα μοιραία που εγείρεται είναι το εξής: αφού η Πορτογαλία αποδεικνύει τέτοια αξιέπαινη οικονομική εγρήγορση γιατί οι αγορές γκρινιάζουν νυχθημερόν για το χρέος της και πολλοί ανάμεσα τους ο Σίμον Τζόνσον πρώην επικεφαλής οικονομολόγος του ΔΝΤ υποστηρίζουν ότι μετά την Ελλάδα σειρά έχει η Πορτογαλία; Μια πρώτη απάντηση είναι ότι το βασικό πρόβλημα της Πορτογαλίας δεν είναι οικονομικό αλλά αφορά την ανάπτυξη της χώρας και για την ακρίβεια την έλλειψη αυτής. Η πραγματική ανάπτυξη του ΑΕΠ της χώρας υπήρξε τη τελευταία δεκαετία που η Πορτογαλία υιοθέτησε το ευρώ η πιο χαμηλή στην ευρωζώνη παρά το οικονομικό boom της Ισπανίας που αποτελεί και τον βασικό εμπορικό συνεργάτη της. Η Πορτογαλία μπορεί να απόφυγε τη κατασκευαστική φούσκα που έσκασε σε Ισπανία και Ιρλανδία αλλά αυτό δεν βοήθησε την ήδη αργή ανάπτυξη της χώρας αντίθετα την κατέστησε περισσότερο ευάλωτη απέναντι στην οικονομική κρίση.

Ακριβώς αυτή η χαμηλή ανάπτυξη οδήγησε σε απώλεια της ανταγωνιστικότητας της Πορτογαλίας από τότε που μπήκε στην ευρωζώνη ενώ ο εκμηδενισμός σχεδόν της εξαγωγικής της δυναμικής από τις αναδυόμενες οικονομίες είχε σαν αποτέλεσμα οι Πορτογάλοι, κάποτε υποδειγματικοί σε ζητήματα αποταμίευσης, να αρχίσουν να δανείζονται σημαντικά ποσά από το εξωτερικό. Αυτή τη στιγμή στη χώρα το χρέος των νοικοκυριών της είναι ισότιμο με το 100% του ΑΕΠ της ενώ το χρέος των μη οικονομικών εταιρειών της αγγίζει το 140%! Και αυτά τα ποσοστά εξηγούν απόλυτα γιατί οι ξένοι βλέπουν το ποτήρι μισοάδειο όσον αφορά τη Πορτογαλία.