Η εμβάθυνση της συνεργασίας των χωρών του Visegrad σε πρώτο πλάνο

Η εκπαραθύρωση του Βίκτορ Όρμπαν από την εξουσία και η εκλογική νίκη του Πέτερ Μάγιαρ αποτελούν ίσως τις σημαντικότερες ειδήσεις κατά τον τρέχοντα μήνα Απρίλιο. Οι εθνικές εκλογές, σε μία κατά άλλα μικρή πληθυσμιακά χώρα της Ε.Ε όπως είναι η Ουγγαρία, έχει αντίκτυπο στο ευρύτερο διεθνές περιβάλλον, προκαλώντας νέα δεδομένα. Για παράδειγμα, η Ρωσία έχασε ένα σημαντικό σύμμαχο της στην Ευρώπη, την ώρα που ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται για πέμπτη χρονιά και οι ενεργειακές ανακατατάξεις βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη. Ο Μαγιάρ έχει καθαρή θέση για τη Ρωσία, ενώ σε πολλές προεκλογικές του συγκεντρώσεις, οι οπαδοί συνήθιζαν να φωνάζουν το σύνθημα «έξω οι Ρώσοι από την Ουγγαρία». Εξαλλου, το παρελθόν αφενός με τα όσα διαδραματίστηκαν στη Βουδαπέστη το 1956, αφετέρου ο φιλοευρωπαϊκός προσανατολισμός του νέου ηγέτη της χώρας και του κόμματος του δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για παρερμηνείες. Δεύτερον, ο Μπέντζαμιν Νετανιάχου έχασε με η σειρά του και εκείνος έναν καλό φίλο στην Ε.Ε. Αίσθηση προκάλεσε το γεγονός ότι ο κ. Μαγιάρ προειδοποιήσε δημοσίως τον επικεφαλής του κράτους του Ισραήλ, ότι από τη στιγμή που εκκρεμεί ένταλμα σύλληψης από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο και η Ουγγαρία το αναγνωρίζει, θα ενεργοποιηθεί σε περίπτωση επίσκεψης του στην Ουγγαρία! Πολιτικοί κύκλοι στις Βρυξέλλες και την υπόλοιπη Ευρώπη εξέφρασαν την έκπληξη τους για τη συγκεκριμένη τοποθέτηση, καθώς ο κ. Μάγιαρ δεν χαρακτηρίζεται για τις αντιισραηλινές του απόψεις.

Ο ίδιος δείχνει έτοιμος να μπει δυναμικά στη γεωπολιτική σκακιέρα, μόλις αναλάβει και επισήμως τα ηνία της χώρας, περίπου στα μέσα Μαϊου. Πέρα από καποιες γενικές κατευθύνσεις που έχει ήδη περιγράψει και αφορούν τις βασικές προτεραιότητες στο εσωτερικο της χώρας ( αλλαγές στη δημόσια τηλεόραση, αποορμπανοποίηση της δημόσιας διοίκησης, μεταναστευτικό, κράτος δικαίου κλπ), ο νέος ηγέτης της Ουγγαρίας θέλει να ενυδαμώσει το στίγμα του εντός της Ε.Ε, στην ευρύτερη περιοχή του Δούναβη, εκμεταλλευόμενος και τη γεωπολιτική θεση της Ουγγαρίας. Στο πλαίσιο αυτό, αναμένεται να πραγματοποιήσει τις πρώτες του επίσημες επισκέψεις στις γειτονικές Αυστρία και Πολωνία. Από τη μία πλευρά, θεωρεί σημαντική την ενίσχυση των δεσμών με μια χώρα που έχουν κοινές ιστορικές (Αυστροουγγαρία), πολιτικές και άλλες καταβολές όπως η Αυστρία, ενώ από την άλλη δείχνει αποφασισμένος να στηρίξει ακόμη πιο δυναμικά τη προοπτική της συνεργασίας των χωρών του Visegrad (Ουγγαρία, Σλοβακία, Τσεχία, Πολωνία). Αν και με τον Σλοβάκο Πρωθυπουργό έχουν διαφορετικές προσεγγίσεις πάνω σε μείζονα θέματα, δεν ισχύει το ίδιο για την περίπτωση του Πολωνού Πρωθυπουργού Ντόναλντ Τουσκ, με τον οποίο μοιράζεται την ίδια πολιτική στέγη στις Βρυξέλλες (Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα). Εξάλλου οι εκλογικές νίκες αμφοτέρων αποτέλεσαν ένα καλό παράδειγμα για τους πολίτες που αντιστέκονται στον άκρατο λαϊκισμό, αλλά και για εκείνους που θα κληθούν να τον αντιμετωπίσουν ως φαινόμενο σε κρίσιμες εκλογικές αναμετρήσεις τα επόμενα χρόνια, όπως στην Αυστρία και στη Γερμανία. Παρά την ήττα Ορμπάν η Ουγγαρία εμφανίζεται αποφασισμενη να τηρήσει "σκληρή γραμμή" στο μεταναστευτικό, όπως συμβαίνει και με τις προαναφερθείσες χώρες. Το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο Μετανάστευσης και Ασύλου θα δοκιμαστεί εκ νέου, ενώ χρειάζεται, αν λάβει κανείς υπόψη τα νέα δεδομένα, προσαρμογή στη νέα πραγματικότητα. Πρέπει να ληφθούν υπόψη οι επιμέρους αιτιάσεις και οι προβληματισμοί των κρατών-μελών της Ε.Ε.

Κοντολογίς, η παρουσία του Πέτερ Μαγιάρ στην ευρωπαϊκή πολιτική σκηνή δημιουργεί προσδοκίες για περισσότερη αλληλεγγύη και συνεννόηση στις τάξεις της Ε.Ε.  Στον αντίποδα, κάποιες από τις θέσεις του αναμένεται να προκαλέσουν αναταράξεις , αλλά και μια καλή ευκαιρία για μια βαθύτερη και πιο ειλικρινή συζήτηση για το παρόν αλλά κυρίως για το μέλλον της ενωμένης Ευρώπης.

Κεντρική φωτογραφία: Ο νέος πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, Πέτερ Μάγιαρ