Ικανοποιητική σχετικά ανάπτυξη στις ασφαλίσεις ζωής, αναιμική σχεδόν αύξηση στις γενικές ασφαλίσεις και μεγάλη αβεβαιότητα λόγω επιβράδυνσης της παγκόσμιας ανάπτυξης και του εμπορίου, των χαμηλών επιτοκίων και των γεωπολιτικών εξελίξεων περιλαμβάνει το μενού που ετοίμασε για το 2016 και 2017 για την παγκόσμια ασφαλιστική αγορά η Swiss Re με τη μελέτη της που φέρει το τίτλο «World insurance in 2015: strong or weak».

Η μέτρια οικονομική ανάπτυξη θα κάνει σε ορισμένες περιοχές του κόσμου πιο δύσκολο το έργο του ασφαλιστή, τόσο στις γενικές ασφαλίσεις όσο και στις ασφαλίσεις ζωής. Το παγκόσμιο εμπόριο αγκομαχά και οι γενικές ασφαλίσεις δεν αισθάνονται καλά. Η στασιμότητα στην Ευρώπη θα επηρεάσει και τις ασφαλίσεις ζωής.

Όπως αναφέρει αρχικά η μελέτη, ο κλάδος των ασφαλίσεων και αντασφαλίσεων αντιμετώπισε ακόμη ένα έτος μέτριας οικονομικής ανάπτυξης παγκοσμίως το 2015. Το πραγματικό παγκόσμιο Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) αυξήθηκε κατά 2,5%. Οι προηγμένες οικονομίες βελτιώθηκαν, όμως παρατηρήθηκε ύφεση στις αναδυόμενες αγορές, με πολλές μεγάλες χώρες να επηρεάζονται από την πολιτική αστάθεια και τις χαμηλές τιμές σε βασικά εμπορεύματα. Το επενδυτικό περιβάλλον παρέμεινε απαιτητικό σε παγκόσμιο επίπεδο, με αβεβαιότητα όσον αφορά στη σκληρή πολιτική των ΗΠΑ και τα πολύ χαμηλά επιτόκια που επικράτησαν στις προηγμένες οικονομίες για ένα ακόμη έτος. Με εξαίρεση ορισμένες αναδυόμενες αγορές, ο πληθωρισμός παρέμεινε σε χαμηλά επίπεδα στις περισσότερες χώρες, λόγω των χαμηλών τιμών των βασικών εμπορευμάτων. Παρά το απαιτητικό περιβάλλον, η πραγματική παγκόσμια παραγωγή ασφαλίστρων ζωής και ζημιών αυξήθηκε κατά 3,8% το 2015, από 3,5% το προηγούμενο έτος. Ωστόσο, σε ονομαστικές τιμές δολαρίου, η παραγωγή μειώθηκε κατά 4,2%, λόγω της ευρείας υποτίμησης των άλλων νομισμάτων έναντι του δολαρίου. Σε πραγματικές τιμές, η αύξηση των ασφαλίστρων ζωής μειώθηκε στο 4% από το αυξημένο 4,3% το 2014 (2015: 2.534 δισ. δολάρια ΗΠΑ).

Τα χαμηλά επιτόκια έχουν μέλλον

Οι υψηλότερες αποταμιεύσεις, σε συνδυασμό και με την αυξημένη οικονομική ενοποίηση της Κίνας, οδήγησαν σε μεγάλες εκροές κεφαλαίων σε παγκόσμιες χρηματοπιστωτικές αγορές. Μια αλλαγή στις προτιμήσεις των επενδυτών, που απέφυγαν περιουσιακά στοιχεία υψηλού κινδύνου, κινούμενοι προς ασφαλή ομόλογα, είναι μια άλλη πιθανή αιτία για τη μείωση των πραγματικών επιτοκίων. Αυτοί οι παράγοντες μπορεί να παραμείνουν για κάποιο χρονικό διάστημα, και οι αντασφαλιστές θα πρέπει να είναι προετοιμασμένοι να αντιμετωπίσουν τα χαμηλά επιτόκια για λίγο ακόμα. Ωστόσο, η Έκθεση αναφέρει επίσης ότι, με τον καιρό, τα επιτόκια θα μπορούσαν να αυξηθούν, καθώς τα αίτια που προκαλούν την πτώση αντιστρέφονται: Πρώτον, τα συνολικά επίπεδα αποταμίευσης θα μπορούσαν να μειωθούν καθώς η ομάδα αυτή των σημερινών αποταμιευτών οδηγείται προς τη συνταξιοδότηση. Δεύτερον, με τη μετάβαση στην Κίνα, από τις επενδύσεις και την ανάπτυξη που στηρίζεται στις εξαγωγές, σε μια οικονομία που στηρίζεται περισσότερο στην κατανάλωση, η κινεζική εκροή κεφαλαίων στις παγκόσμιες χρηματοπιστωτικές αγορές μπορεί επίσης να σταθεροποιηθεί. Και τέλος, η σταδιακή επιστροφή των επενδυτών σε πιο ριψοκίνδυνα περιουσιακά στοιχεία, θα μπορούσε να ανακουφίσει την πίεση που ασκείται στα επιτόκια.

Οι προοπτικές για τον κλάδο ασφάλισης ζωής

Οι ασφάλειες ζωής αναμένεται να αυξηθούν, τόσο στις προηγμένες όσο και στις αναδυόμενες αγορές, το 2016. Η ανάπτυξη αναμένεται να επιταχυνθεί ελαφρώς στις προηγμένες, να επιβραδυνθεί όμως στις αναδυόμενες χώρες. Η μικρή βελτίωση στις αναπτυγμένες αγορές θα προέλθει από την αναμενόμενη ανάκαμψη της Ωκεανίας και τη μέτρια επιτάχυνση στη Δυτική Ευρώπη. Στη Βόρεια Αμερική, η ανάπτυξη θα παραμείνει σχετικά σταθερή. Στις αναδυόμενες αγορές, ο ρυθμός ανάπτυξης αντανακλά τη συνεχή ισχυρή απόδοση των αναδυόμενων οικονομιών της Ασίας.

Τα ασφάλιστρα ζωής θα παραμείνουν υπό πίεση στις περισσότερες χώρες της ΚΑΕ και της Ε.Ε. και αναμένεται να μειωθούν στη Ρωσία, λόγω των εκεί συνεχιζόμενων οικονομικών δυσχερειών.

Τα επιτόκια και το μακροοικονομικό και χρηματοοικονομικό περιβάλλον της αγοράς θα συνεχίσουν να δια μορφώνουν τις προοπτικές για τον κύριο ασφαλιστικό κλάδο ζωής. Ο κίνδυνος δυσμενών εξελίξεων, από μόνο τη μέτρια παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη, τα συνεχώς χαμηλά επιτόκια, την αστάθεια των χρηματοπιστωτικών αγορών και τις ρυθμιστικές αλλαγές, παραμένει σημαντικός, τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μεσοπρόθεσμα. Με την κερδοφορία υπό πίεση, οι ασφαλιστές ζωής θα συνεχίσουν να επικεντρώνεται στη βελτίωση της διαχείρισης του κεφαλαίου, στη μείωση των εξόδων και στην ενίσχυση της απόδοσης των επενδύσεων.

Οι προοπτικές για τον κλάδο ασφάλισης ζημιών

Η ανάπτυξη στον τομέα ασφάλισης ζημιών παγκοσμίως αναμένεται να εξασθενήσει, λόγω της μέτριας οικονομικής δραστηριότητας και της ήπιας τιμολόγησης, κυρίως στις προηγμένες αγορές. Στη Βόρεια Αμερική, η αύξηση των ασφαλίσεων αναμένεται να επιβραδυνθεί ελαφρώς το 2016, λόγω της πτώσης των τιμών στις περισσότερες εμπορικές γραμμές. Στη Δυτική Ευρώπη, η αύξηση των ασφαλίσεων κατά ζημιών θα παραμείνει υποτονική λόγω της μέτριας οικονομικής ανάκαμψης. Η κερδοφορία των ασφαλιστών ζημιών αναμένεται να συνεχίσει να βρίσκεται υπό πίεση, καθώς οι αποδόσεις των επενδύσεων παραμένουν σε ύφεση και συνεχίζουν οι μαλακές συνθήκες στην αγορά. Η ανάπτυξη στις ασφαλίσεις ζημιών παγκοσμίως αναμένεται να εξασθενήσει, λόγω της μέτριας οικονομικής δραστηριότητας και της ήπιας τιμολόγησης, κυρίως στις προηγμένες αγορές.

*Το πλήρες κείμενο δημοσιεύθηκε στο τελευταίο τεύχος (Ιουλίου-Αυγούστου 2016) του περιοδικού "Ασφαλιστικό ΝΑΙ"