Τα συστήματα υποβοήθησης οδηγού μειώνουν τα ατυχήματα, αλλά φέρνουν ακριβότερες ζημιές, γκρίζες ζώνες ευθύνης και νέο πονοκέφαλο για κάθε ασφαλιστή αυτοκινήτου.

Οι ασφαλιστικές περιμένουν χρόνια την τεχνολογία που θα μειώσει τα τροχαία. Τα ADAS ήρθαν, τα ατυχήματα πράγματι υποχωρούν, αλλά μαζί τους έρχεται ένα κύμα πολυπλοκότητας που μπορεί να «γράψει» ζημιές στα αποτελέσματα χρήσης. Το ερώτημα δεν είναι πια αν τα συστήματα υποβοήθησης σώζουν ζωές. Το ερώτημα είναι αν η αγορά είναι έτοιμη να ασφαλίσει σωστά έναν στόλο οχημάτων όπου η ευθύνη μοιράζεται ανάμεσα σε οδηγούς, αισθητήρες και λογισμικό.

Από το «δεν φταίω εγώ, φταίει το σύστημα»

Από το 2024, τα νέα μοντέλα που ταξινομούνται στην Ευρώπη πρέπει να φέρουν βασικά ADAS, όπως αυτόματο φρενάρισμα έκτακτης ανάγκης, ειδοποίηση απόκλισης λωρίδας, έξυπνο cruise control και συστήματα ανίχνευσης κόπωσης. Στην πράξη, το αυτοκίνητο «βλέπει» τον δρόμο, αποφασίζει πότε θα επέμβει και πολλές φορές σώζει τον οδηγό από το λάθος του.

Τι συμβαίνει όμως όταν, παρά την τεχνολογία, το ατύχημα συμβεί; Ο οδηγός θα ισχυριστεί ότι «το σύστημα αυτόματης πέδησης δεν λειτούργησε». Ο κατασκευαστής θα επικαλεστεί λάθος χρήση ή λάθος συνθήκες. Ο προμηθευτής λογισμικού θα κρυφτεί πίσω από ενημερώσεις που δεν έγιναν. Ο ασφαλιστής καλείται να αποδώσει ευθύνη και να πληρώσει ζημιά σε ένα τοπίο όπου ο ανθρώπινος παράγοντας δεν είναι πλέον ο μόνος παράγοντας.

Λιγότερα συμβάντα, πιο «αλμυρές» ζημιές

Τα στατιστικά δείχνουν ότι τα ADAS μπορούν να μειώσουν σημαντικά τα σοβαρά τροχαία, αλλά κάθε φορά που κάτι πάει στραβά, η ζημιά κοστίζει πολύ περισσότερο. Μετωπικός προφυλακτήρας με ραντάρ, κάμερες, αισθητήρες στάθμευσης και σύστημα παρακολούθησης λωρίδας δεν είναι «ένα κομμάτι πλαστικό». Είναι ένα πακέτο εξοπλισμού που, μετά από μια σύγκρουση χαμηλής ταχύτητας, μπορεί να φτάσει χιλιάδες ευρώ σε ανταλλακτικά, βαθμονόμηση και εργασία.

Το αποτέλεσμα το βλέπετε ήδη στους φακέλους ζημιών: αυξημένα ποσά αποζημίωσης, περισσότερα total loss σε σχετικά «μικρές» συγκρούσεις, καθυστερήσεις λόγω έλλειψης εξειδικευμένων συνεργείων και εξαρτημάτων. Αν η τιμολόγηση δεν προσαρμοστεί εγκαίρως, τα loss ratios θα εκπλήξουν δυσάρεστα περισσότερες εταιρείες απ’ όσες το παραδέχονται δημόσια.

ADAS, λογισμικό και κυβερνοκίνδυνος: η νέα γκρίζα ζώνη

Τα ADAS δεν είναι απλώς ένας αισθητήρας στον προφυλακτήρα. Είναι λογισμικό, συνδεδεμένο με την υπόλοιπη αρχιτεκτονική του οχήματος, που ενημερώνεται over–the–air, βασίζεται σε δεδομένα και – δυνητικά – μπορεί να παραβιαστεί. Οι αναφορές για κυβερνοεπιθέσεις στην αυτοκινητοβιομηχανία αυξάνονται χρόνο με τον χρόνο, με ολοένα περισσότερα περιστατικά να αφορούν back-end συστήματα και όχι μόνο μεμονωμένα αυτοκίνητα.

Αν μια λάθος ενημέρωση λογισμικού ή μια κακόβουλη παρέμβαση επηρεάσει τη λειτουργία ενός συστήματος πέδησης ή υποβοήθησης, πώς ταξινομείται η ζημιά; Ως κλασικό τροχαίο ή ως cyber περιστατικό; Καλύπτεται από cyber policy; Χωρίς ξεκάθαρες ρήτρες ο ασφαλιστής κινδυνεύει να βρεθεί εκτεθειμένος, τόσο απέναντι στον πελάτη όσο και απέναντι στον ίδιο του τον αντασφαλιστή.

Τι σημαίνουν όλα αυτά για τον ασφαλιστή;

Το ADAS δεν είναι θέμα για αύριο, είναι ήδη στο χαρτοφυλάκιό σας. Όποιος συνεχίζει να τιμολογεί σαν να έχουμε απλά ABS και αερόσακους, παίζει στα τυφλά. Η επόμενη μέρα απαιτεί: τεχνική κατανόηση των συστημάτων, συνεργασίες με ειδικούς και data providers, αναθεώρηση όρων και εξαιρέσεων, εκπαίδευση δικτύων και πελατών. Το κρίσιμο ερώτημα είναι απλό και άβολο: θα περιμένει η αγορά να «μαθητεύσει» πάνω σε ακριβά case studies ή θα επενδύσει από τώρα στη γνώση και στα εργαλεία;

Γιατί στα ADAS ένα είναι βέβαιο: είτε θα τα καταλάβεις και θα τα κάνεις σύμμαχο στο underwriting, είτε θα τα βρεις απέναντί σου, γραμμένα με κόκκινο μελάνι στις ζημιές του επόμενου ισολογισμού.