Στο πλαίσιο της σταθερής ενημέρωσής σας για τις εξελίξεις στο πεδίο της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (εφεξής SIU), θα θέλαμε να σας γνωρίσουμε ότι στις 20 Νοεμβρίου 2025 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε το πολυαναμενόμενο πακέτο για τον τομέα των συμπληρωματικών συντάξεων, το οποίο εντάσσεται στις δράσεις της SIU (εδώ)

Η δέσμη μέτρων δημοσιεύθηκε υπό το πρίσμα των δημογραφικών αλλαγών και της δυναμικής της αγοράς εργασίας, που απαιτούν προσαρμογή των συνταξιοδοτικών συστημάτων. Οι συμπληρωματικές συντάξεις, τόσο στο πλαίσιο των επαγγελματικών συνταξιοδοτικών συστημάτων όσο και των ατομικών συντάξεων μπορούν να βοηθήσουν τους πολίτες να επιτύχουν πιο διαφοροποιημένο συνταξιοδοτικό εισόδημα, ενισχύοντας την οικονομική ασφάλεια και σταθερότητα κατά τη συνταξιοδότηση. Μπορούν σύμφωνα με την Επιτροπή, να συμπληρώσουν τα οφέλη των δημόσιων συντάξεων, τα οποία σε πολλές περιπτώσεις δεν επαρκούν για τη διατήρηση επαρκούς βιοτικού επιπέδου, ιδίως όσον αφορά στα ευάλωτα άτομα και τις γυναίκες.

Η δέσμη των μέτρων καλύπτει:

• Συστάσεις της Επιτροπής σχετικά με τα συστήματα παρακολούθησης των συντάξεων, τους πίνακες συνταξιοδοτικών δεικτών και την αυτόματη εγγραφή (auto- enrollment) σε συστήματα συμπληρωματικής συνταξιοδότησης.
• Νομοθετικές προτάσεις για την αναθεώρηση:

−  του Κανονισμού PEPP (Pan-European Personal Pension Product) και

−  της Οδηγίας IORP II (Institutions for Occupational Pensions Directive).

• Αποσαφήνιση της αρχής της συνετής διαχείρισης για παρόχους PEPP και IORPs.

Πιο συγκεκριμένα:

α. Συστάσεις:

Pension tracking systems

• Ανάπτυξη ολοκληρωμένων συστημάτων παρακολούθησης συντάξεων (pension tracking systems), τα οποία θα παρέχουν στους πολίτες συνολική εικόνα των συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων τους και προβλεπόμενων παροχών από όλους τους πυλώνες συνταξιοδότησης, συμπεριλαμβανομένων και αυτών από ασφαλιστικά προγράμματα.

• Τα συστήματα αυτά, κατά την Επιτροπή, θα συμβάλλουν στην αντιμετώπιση της χαμηλής συμμετοχής σε συμπληρωματικές συντάξεις, λόγω περιορισμένης επίγνωσης του ύψους των μελλοντικών εισοδημάτων.

• Θα πρέπει επίσης τα συστήματα αυτά να είναι συμβατά και σε επόμενη φάση διασυνδεμένα με την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Παρακολούθησης Συντάξεων (European Tracking Service-ETS) στο πλαίσιο υποστήριξης της διασυνοριακής κινητικότητας των εργαζομένων.

Εθνικοί πίνακες συνταξιοδοτικών δεικτών (pension dashboards)

• Οι πίνακες αυτοί θα πρέπει να επιτρέπουν στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής των κρατών μελών να αξιολογούν καλύτερα την κάλυψη, τη βιωσιμότητα και την επάρκεια των συνταξιοδοτικών συστημάτων τους, τα περισσότερα από τα οποία βασίζονται στο μοντέλο των πολλαπλών πυλώνων.

• Οι εθνικοί dashboards θα τροφοδοτούν ένα ανάλογο πίνακα σε επίπεδο ΕΕ ( EU-level pension dashboard).

Εφαρμογή μέτρων αυτόματης εγγραφής (auto-enrolment)

• Σε συμφωνία με τις εθνικές συνθήκες και με πλήρη σεβασμό στον ρόλο και την αυτονομία των κοινωνικών εταίρων και των συλλογικών διαπραγματεύσεων, η Επιτροπή συνιστά την υιοθέτηση της αυτόματης εγγραφής, δηλαδή της αυτόματης ένταξης των εργαζομένων σε συμπληρωματικές πηγές σύνταξης, με πλήρες δικαίωμα εξαίρεσης για τους πολίτες (opt-out).

• H Επιτροπή προτείνει, ειδικότερα, τα κράτη μέλη που δεν διαθέτουν υποχρεωτικά επαγγελματικά συνταξιοδοτικά συστήματα να υιοθετήσουν τη διαδικασία αυτόματης εγγραφής, αξιοποιώντας τις υφιστάμενες καλές πρακτικές.

β. Αναθεώρηση Κανονισμού ΡΕΡΡ

• Κύριος στόχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής μέσω της αναθεώρησης είναι να καταστήσει τα PEPPs πιο ελκυστικά, προσιτά και αποδοτικά από οικονομική άποψη, αφαιρώντας τις απαιτήσεις που περιόριζαν τη χρήση τους (π.χ. όριο 1% στις δαπάνες και προμήθειες, διατήρηση εθνικών υπο- λογαριασμών).
• Διακρίνει δύο τύπους PEPP. Τα “Basic PEPPs”, τα οποία είναι απλά, χαμηλού κόστους, προσβάσιμα στο κοινό χωρίς συμβουλή και βασίζονται σε μια στρατηγική επενδύσεων life cycle, η οποία εξειδικεύεται περαιτέρω στις προτεινόμενες διατάξεις, αντί μιας «σκληρής» εγγύησης. Τα “Tailored PEPPs” (προσαρμοσμένα PEPPs) μπορούν να περιλαμβάνουν εγγυήσεις και σύνθετα προϊόντα, απαιτώντας συμβουλή.
• Εισάγεται δυνατότητα χρήσης των ΡΕΡΡ και στην επαγγελματική ασφάλιση, ως όχημα αυτόματης εγγραφής, εφόσον αυτό επιτραπεί από την εθνική νομοθεσία.

γ.  Αρχή του Prudential Person

• Οι διευκρινίσεις που δόθηκαν επικεντρώνονται στον τρόπο επένδυσης και διαχείρισης χαρτοφυλακίων από IORPs και παρόχους PEPP, με στόχο τη μείωση περιορισμών στη διαφοροποίηση επενδύσεων, ειδικά όσον αφορά στις μετοχές.