Ο Άγιος Έρασμος, γνωστός και ως Άγιος Έλμος (Sant’ Elmo), είναι ένας από τους παλαιούς μάρτυρες της Χριστιανικής Εκκλησίας, του οποίου η μνήμη τιμάται σήμερα 2 Ιουνίου. Σύμφωνα με την παράδοση, καταγόταν από την Αντιόχεια της Συρίας και έζησε στα χρόνια των αυτοκρατόρων Διοκλητιανού και Μαξιμιανού, κατά την περίοδο των μεγάλων διωγμών των χριστιανών.
Με αποστολικό ζήλο περιόδευσε στη Μακεδονία, τη Θράκη και άλλες περιοχές, κηρύσσοντας το Ευαγγέλιο και προσελκύοντας πολλούς ειδωλολάτρες στη νέα πίστη. Η δράση του προκάλεσε την οργή των αρχών και συνελήφθη επειδή αρνήθηκε να θυσιάσει στα ειδωλολατρικά είδωλα. Τα συναξάρια αφηγούνται σειρά θαυμαστών γεγονότων κατά τη διάρκεια των βασανιστηρίων του, με πιο γνωστό εκείνο της καταστροφής του αγάλματος του Δία, γεγονός που, σύμφωνα με την παράδοση, οδήγησε χιλιάδες ανθρώπους στον χριστιανισμό.
Οι ιστορικές πηγές για τη ζωή του είναι περιορισμένες και συχνά αναμειγνύονται με θρύλους. Ένα αγιολογικό κείμενο του 6ου αιώνα αναφέρει ότι, ύστερα από θαυμαστή απελευθέρωση από τη φυλακή, οδηγήθηκε από τον Αρχάγγελο Μιχαήλ στη Φόρμια της Καμπανίας, στη νότια Ιταλία, όπου συνέχισε το κήρυγμά του και πέθανε ειρηνικά γύρω στο 303 μ.Χ. Η πόλη αυτή τον τιμά ως πρώτο επίσκοπό της και προστάτη άγιο.
Κατά τον Μεσαίωνα η φήμη του εξαπλώθηκε σε ολόκληρη τη Μεσόγειο μέσω των ναυτικών της Γκαέτα. Έτσι ο Άγιος Έρασμος εντάχθηκε στους λεγόμενους «Βοηθητικούς Αγίους» (Auxiliary Saints), μια ομάδα δεκατεσσάρων ιδιαίτερα δημοφιλών αγίων της δυτικής χριστιανοσύνης, στους οποίους οι πιστοί κατέφευγαν για προστασία από ασθένειες, κινδύνους, πολέμους και φυσικές καταστροφές. Η λατρεία τους γνώρισε μεγάλη άνθηση κατά τον ύστερο Μεσαίωνα, σε μια εποχή γεμάτη ανασφάλεια, επιδημίες και κοινωνικές αναταραχές.
Ιδιαίτερα οι ναυτικοί τον θεωρούσαν προστάτη τους και επικαλούνταν τη βοήθειά του στις θαλασσοταραχές. Από το όνομά του προέρχεται και η γνωστή «φωτιά του Αγίου Έλμου» (St. Elmo’s Fire), το ατμοσφαιρικό ηλεκτρικό φαινόμενο που εμφανίζεται στα κατάρτια των πλοίων κατά τη διάρκεια καταιγίδων και το οποίο οι ναυτικοί θεωρούσαν σημάδι της προστασίας του. Παράλληλα, ο Άγιος Έρασμος θεωρείται προστάτης όσων υποφέρουν από στομαχικές παθήσεις και κολικούς. Η τιμή του παραμένει ιδιαίτερα ζωντανή στην Ιταλία, ενώ το όνομά του φέρει ακόμη και το νησί του Αγίου Εράσμου στη λιμνοθάλασσα της Βενετίας.
Εορτολόγιο 2 Ιουνίου: Σήμερα η Εκκλησία τιμά επίσης τον Άγιο Νικηφόρο τον Ομολογητή, Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως και υπερασπιστή της τιμής των εικόνων κατά την περίοδο της Εικονομαχίας. Για τον λόγο αυτό γιορτάζουν οι Νικηφόροι και οι Νικηφόρες.
