Τα είχαμε όλα με την επιδημία, πλάκωσε και ο σεισμός, ταρακούνησε τη Θεσσαλία και δημιούργησε ένα σωρό προβλήματα. Τα βλέπουμε στις ειδήσεις, συμπονούμε τους συμπατριώτες μας που έπαθαν ζημιές τα σπίτια τους, τους σκεφτόμαστε που μένουν σε αντίσκηνα και μοιραζόμαστε μαζί τους την αγωνία που έχουν για την επόμενη ημέρα και κυρίως το πώς θα αποκαταστήσουν την ζωή τους και τη δουλειά τους μετά το κακό.

Δεν είναι φυσικά η πρώτη φορά που συμβαίνει αυτό. Καθότι σεισμογενής η χώρα μας, συχνά - πυκνά τα τελευταία χρόνια έχουμε σεισμούς μεγάλης έντασης (Θεσσαλονίκη, Αθήνα, Καλαμάτα και άλλες περιοχές) και όλοι λίγο πολύ γνωρίζουμε πόσο δύσκολα αποκαθίστανται οι ζημιές που προκαλούνται. Το Κράτος, δείχνει πάντα ενδιαφέρον για αυτές τις περιπτώσεις αλλά ποτέ δεν κατορθώνει να επουλώσει πλήρως τις πληγές ενώ χωρίς να ανασκουμπωθούν και οι πληγέντες δεν πρόκειται να γίνει τίποτα σύντομα.

Τα λέω αυτά κοιτάζοντας μια ωραία παλιά φωτογραφία, από το «Αρχείο Δημητρίου Κων. Οικονόμου» εκ Καλή Κώμης Καρδίτσας (Αργιθέα) και δείχνει μια μεγάλη ομάδα χωριανών να έχουν δημιουργήσει αλυσίδα ο ένας δίπλα στον άλλον από το έδαφος ως την στέγη της εκκλησίας του Αγίου Νικολάου για να πάρουν τις πέτρες από τον τρούλο που ράγισε από ένα σεισμό, το 1963. Του συνεργείου που εργάστηκε οικειοθελώς προίσταται ο παπα Κωνσταντίνος Οικονόμου, ένας ιερωμένος που έμεινε στην ιστορία της Αργιθέας.   

Εκείνος ο σεισμός ταρακούνησε όλη τη νότια Πίνδο και φυσικά την Αργιθέα, έναν τόπο που ακόμη και σήμερα είναι μακριά από την υπόλοιπη Ελλάδα και παραμένει απομονωμένη. Αναφορές για άλλες ζημιές, εκτός από τον τρούλο του Αγίου Νικολάου δεν έχουμε, ότι έγινε το διόρθωσαν οι ίδιοι οι άνθρωποι, αυτοί δηλαδή που έχτισαν και τα απλά σπίτια τους και ότι άλλο είχαν ανάγκη. Ότι δεν μπορούσε να διορθωθεί, το παράτησαν, πήραν τις πέτρες και πήγαν παραπέρα να χτίσουν ένα άλλο σπίτι, πανομοιότυπο με το προηγούμενο και περισσότερο φροντισμένο ώστε να αντέξει σε άλλο σεισμό και να μην τους πλακώσει.

 Ήξεραν οι άνθρωποι απ’ σεισμούς και κατολισθήσεις και δεν ύψωναν μεγάλα κτίρια παρά ισόγεια και σε μικρό ύψος. Η στέγη τους ήταν συνήθως από πέτρινες πλάκες κι εκεί ήταν ο φόβος τους μη κουνηθούν και πέσουν μέσα στο σπίτι, ειδικά το βράδυ που μαζεύονταν να κοιμηθούν γιατί όλη την ημέρα ήταν έξω, στα χωράφια και στα κοπάδια. Γι' αυτό και φρόντιζαν να τις στηρίξουν πάνω σε χοντρά, σκληρά ξύλα για να νιώθουν πιο ασφαλείς.

Αυτά τα σπίτια τα έχτιζε ολόκληρο το χωριό καθώς ακόμη ήταν ζωντανός ο θεσμός της αλληλεγγύης και όταν κάποιος έλεγε να φτιάξει ένα σπίτι, εύρισκε τους μαστόρους που το αναλάβαιναν αλλά για το κουβάλημα της πέτρας συμμετείχαν οικειοθελώς όλοι οι δυνάμενοι χωριανοί, άντρες και γυναίκες καθώς και τα φορτιάρικα ζώα τους. Κάθε ένας κανόνιζε τις δουλειές του έτσι ώστε να έχει και λίγο χρόνο να πάει να κουβαλήσει πέτρα. Όταν δε τελείωναν ένα σπίτι, πήγαιναν στο επόμενο και έτσι σιγά - σιγά στεγάστηκαν μετά τον Εμφύλιο στα περισσότερα ορεινά χωριά της Ελλάδας, ειδικά στην Πίνδο και τ' Άγραφα.

Με την εμπειρία ακόμη ζωντανή, οι κάτοικοι της Καλή Κώμης όταν είδαν πως ο τρούλος του Αγίου Νικολάου ράγισε και υπήρχε κίνδυνος να πέσει και να γκρεμίσει όλη την εκκλησία, πήγαν με προσοχή και έβγαλαν τις πέτρες μία μια και τις μετέφεραν στο προαύλιο. Αφού τέλειωσαν ήρθε η σειρά των μαστόρων  και ίσιωσαν τη στέγη και ο ναός από βυζαντινός μετά τρούλου, όπως συνήθιζαν πάντα στα Άγραφα και την Αργιθέα, έγινε βασιλική! Τούτο κάπως επηρέασε κάπως τους χωριανούς αλλά επ' ουδενί την πίστη τους και την αγάπη που είχαν στον πολιούχο άγιο τους. Το κατέβασμα του τρούλου έγινε μέσα σε ένα κλίμα αλληλεγγύης που σήμερα σπάνια συναντάται στα χωριά και ο λόγος είναι ότι δεν υπάρχει κόσμος και πιο πολύ, κάποιος με αναγνωρισμένο απ’ όλους κύρος να αναλαμβάνει την επιστασία και την καλή λειτουργία του έργου, κάποιος εν τέλει που να γνωρίζει, όπως ο παπα Κώστας Οικονόμου, πόση βάρος πέτρας μπορούσε να σηκώσει ο ένας και ό άλλος και τους έβλεπε όλους σαν καλός ποιμένας και όχι σαν εργολάβος.

...

Την φωτογραφία μας παραχώρησε ο Ντίνος Οικονόμου, εγγονός του παπα Κώστα Οικονόμου, άνθρωπος δραστήριος στα πολιτιστικά ζητήματα της Καρδίτσας με τον οποίο μοιραζόμαστε συχνά και όταν το επιτρέπουν τα πράγματα την αγάπη μας για την Αργιθέα.  

Ο Ηλίας Γ. Προβόπουλος γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Μεγάλη Κάψη της Δυτικής Φθιώτιδας. Έγινε δημοσιογράφος και εργάστηκε επί πολλά χρόνια και αποκλειστικά στις εφημερίδες, κυρίως στην «Ελευθεροτυπία» από τις στήλες της οποίας οργάνωσε και προέβαλλε μια ειδική αρθρογραφία με τον τίτλο «Μικρές Πατρίδες» για την ελληνική περιφέρεια και τους ανθρώπους της καθώς και για την Αθήνα, τα τελευταία χρόνια. Συνεχίζει να γράφει και να δημοσιεύει φωτογραφίες με την ίδια θεματογραφία στο actimon.blogspot.com ενώ εκδίδει και βιβλία που έχουν σχέση με την τοπική ιστορία.

*Αραρίσκω = Συνάπτω, συνδέω, προσαρμόζω