Το όνομα Παπανικολάου από μόνο του μπορεί και να μην σημαίνει κάτι. Το τεστ Παπανικολάου όμως είναι γνωστό σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης, κυρίως ως «test Pap», καθώς έχει σώσει εκατομμύρια γυναίκες από τον καρκίνο. Η Ελλάδα λοιπόν –και φυσικά η Κύμη, η ιδιαιτέρα πατρίδα του εξαίρετου επιστήμονα Γεωργίου Ν. Παπανικολάου- έχει εκατομμύρια λόγους να είναι περήφανη για το άξιο τέκνο της που διέπρεψε στο χώρο ιατρικής.

Οι έρευνες του Παπανικολάου που επεκτάθηκαν στις κυτταρολογικές αλλοιώσεις στο καρκίνο του αυχένα της μήτρας και του ενδομητρίου οδήγησαν το 1943, στην από κοινού μετά του καθηγητή γυναικολογίας Έρμπερτ Τράουστ, δημοσίευση της μονογραφίας «Διάγνωση του καρκίνου δια του κολπικού επιχρίσματος» στην οποία, εκτός από τα χαρακτηριστικά των καρκινωματωδών κυττάρων, τονιζόταν ότι μπορούν να διερευνηθούν έγκαιρα και να θεραπευτούν ακόμα και προκαρκινωματώδεις καταστάσεις. Αυτή η μέθοδος θα λάμβανε στη συνέχεια προς τιμήν του την ονομασία “Pap – test”.

Υπολογίζεται ότι η εφαρμογή του τεστ Παπανικολάου μείωσε τη θνησιμότητα από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας κατά περίπου 75% παγκοσμίως. Το τεστ αυτό θεωρείται ακόμη και στις μέρες μας η μοναδική τόσο επιτυχημένη προσέγγιση πρόληψης κάποιου καρκίνου στην ιστορία της Ιατρικής, αφού ως σήμερα τίποτα δεν έχει προστεθεί στην κυτταρολογία απ’ όσα της έδωσε ο ιδρυτής της.

Την Παρασκευή 19 Φεβρουαρίου 2016 στο Πανεπιστήμιο Αθηνών ο πρόεδρος της δημοκρατίας κ. Προκόπης Παυλόπουλος τίμησε με την παρουσία του, εκδήλωση του Πανεπιστημίου Αθηνών με τίτλο "Επιστημονικό μνημόσυνο Γεωργίου Παπανικολάου". Πολιτικοί επιστήμονες ακαδημαϊκοί αλλά και πλήθος κόσμου από τη γενέτειρα του την Κύμη βρέθηκαν για να τιμήσουν τον μεγάλο ευεργέτη της ανθρωπότητας.

Την εκδήλωση προσφώνησε ο Αναπληρωτής Πρύτανης του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, καθηγητής Γιώργος Πολυμενέας λέγοντας πως το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών εκφράζει την ευγνωμοσύνη της ελληνικής ακαδημαϊκής κοινότητας στον Γ. Παπανικολάου για την ανεκτίμητη προσφορά του στην ιατρική επιστήμη και στη βελτίωση της υγείας των γυναικών όλου του κόσμου.

Ο αναπληρωτής πρύτανης του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών καθηγητής Ναπολέων Μαραβέγιας ανάγνωσε χαιρετισμό του υπουργού Υγείας Ανδρέα Ξανθού.

Στο μήνυμα του ο κ. Ξανθός είπε πως ο Γ. Παπανικολάου αποτελεί υπόδειγμα κοινωνικής προσφοράς και πηγή έμπνευσης ειδικά τώρα σε αυτούς τους δύσκολους καιρούς της οικονομικής κρίσης που διέρχεται η χώρα δείχνοντας με το παράδειγμα του την αξία του ανθρωπισμού και της ανιδιοτέλειας.

Την εκδήλωση χαιρέτησε ο Κοσμήτορας της Σχολής Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Αθηνών, καθηγητής Ευστράτιος Πατσούρης κατά την οποία δήλωσε πως η κοσμητεία θα στηρίξει με όλες της επιστημονικές της δυνάμεις κάθε δραστηριότητα που θα αναδείξει το έργο του Γ. Παπανικολάου όπως επίσης, και θα συνδράμει σε πρακτικό επίπεδο σε κάθε έργο ή δραστηριότητα σε επίπεδο πρόληψης και διάγνωσης που θα δρομολογηθεί από το Ινστιτούτο Παπανικολάου.

Στην ομιλία του ο πρόεδρος του Ινστιτούτου Παπανικολάου και δήμαρχος Κύμης Αλιβερίου, Αθανάσιος Μπουραντάς ανέδειξε τις δράσεις του ινστιτούτου «Γ.Ν. Παπανικολάου», για την προαγωγή της πρόληψης του καρκίνου. Το Ινστιτούτο, που έχει την έδρα του στην Κύμη, έχει επίσης στις προτεραιότητες του την ανακαίνιση της οικίας του Παπανικολάου, ώστε να είναι επισκέψιμη από το κοινό, σε μια προσπάθεια περαιτέρω προώθησης των δράσεων για την ευαισθητοποίηση και την προαγωγή της πρόληψης. Ωστόσο, υποστηρίζοντας τις προσπάθειες και το έργο του, η Προεδρία της Δημοκρατίας έχει, πλέον, υπό την αιγίδα της όλες τις δράσεις του Ινστιτούτου.

Ο πρώην αναπληρωτής υπουργός Υγείας Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων και εντεταλμένος σύμβουλος του Ινστιτούτου Παπανικολάου κ. Μανώλης Σκουλάκης στην ομιλία του με τίτλο "Το Ιστορικό του Ινστιτούτου Γεωργίου Παπανικολάου", αναφέρθηκε στην όλη προσπάθεια δημιουργίας του Ινστιτούτου αλλά και στους στόχους του που δεν είναι άλλοι από την δημιουργία μιας κουλτούρας πρόληψης στον τομέα της υγείας, πράγμα που λείπει σήμερα στην Ελλάδα.

Σε μία εποχή που η οικονομική κρίση έχει χτυπήσει τον ήδη πολύπαθο τομέα της υγείας, η πρόληψη μπορεί και πρέπει να είναι πρώτη προτεραιότητα.

Κύριος ομιλητής της εκδήλωσης ήταν ο καθηγητής Κυτταρολογίας του Τμήματος Ιατρικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Πέτρος Καρακίτσος με τίτλο "Η διαχρονική σημασία του έργου του Γ.Ν. Παπανικολάου". "Συνήθως τα μνημόσυνα, ακόμα και αν είναι μνημόσυνα επιστημονικά, είναι μια μέρα λύπης. Για την επιστημονική κοινότητα και για τον Γεώργιο Παπανικολάου, είναι για όλες τις γυναίκες μια μέρα χαράς, διότι χάρη στο έργο τους μπορούν να έχουν μια ποιότητα ζωής και να μπορούν να ατενίζουν το μέλλον με σιγουριά", δήλωσε μεταξύ άλλων στην κάμερα του nextdeal ο κ. Καρακίτσος.

Η Ιστορία του Ινστιτούτου

Στις 14 Ιουλίου 2006 ιδρύθηκε το «ΕΘΝΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ, ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ & ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ «Γ. Ν. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ»». Το Ινστιτούτο διοικείται από το Δήμο Κύμης, με πρόεδρο τον εκάστοτε δήμαρχο Κύμης και το Επιστημονικό Συμβούλιο του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

Ήταν το τελικό αποτέλεσμα συλλογικής προσπάθειας του Δήμου Κύμης, της Ιατρικής Σχολής Λάρισας, της ΔΥΠΕ Θεσσαλίας, του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της Λάρισας.

Η δημιουργία του Ινστιτούτου ήρθε μετά από πρόταση του πρώην αναπληρωτής υπουργός υγείας πρόνοιας και κοινωνικών ασφαλίσεων και εντεταλμένου σήμερα συμβούλου του Ινστιτούτου Παπανικολάου κ. Μανώλη Σκουλάκη. Ένας από τους κύριους στόχους του είναι η δημιουργία μιας επιστημονικής βάσης δεδομένων σε θέματα καρκίνου και η δημιουργία εκπαιδευτικού multimedia περιεχομένου για θέματα ενημέρωσης, πρόληψης και ψυχολογικής υποστήριξης ασθενών ή συγγενών τους, για το θέμα αυτό, καθώς και η δυνατότητα προσβασιμότητας και σύνδεσης με διεθνείς μηχανές αναζήτησης.