Η Επιτροπή Αστικής Ευθύνης και Επαγγελματικών Ευθυνών της ΕΑΕΕ έχει εντάξει στις δράσεις της τη δημιουργία "Ερμηνευτικού Λεξικού Ασφάλισης Αστικής Ευθύνης", που στόχο έχει την παρουσίαση και αποσαφήνιση με απλό και κατανοητό τρόπο των βασικών εννοιών και όρων που μπορεί κανείς να συναντήσει σε ασφαλιστήρια συμβόλαια αστικής ευθύνης.

Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή έκρινε αναγκαία τη σύνταξη επικαιροποιημένου ερμηνευτικού σημειώματος για την ασφάλιση της Επαγγελματικής Αστικής Ευθύνης Αρχιτέκτονα / Μηχανικού.

Αναλυτικά, το ερμηνευτικό σημείωμα αναφέρει τα εξής:

Με την ασφάλιση της Επαγγελματικής Αστικής Ευθύνης του Αρχιτέκτονα/Μηχανικού, ο Ασφαλιστής αναλαμβάνει την υποχρέωση να αποζημιώσει τον Ασφαλισμένο για την επαγγελματική αστική του ευθύνη έναντι τρίτων, και δη για κάθε Οικονομική Αξίωση Τρίτου και μέχρι των ορίων ευθύνης που συμφωνούνται με την Ασφαλιστική Σύμβαση, για την ενεργοποίηση της οποίας, αναλόγως και των επιλογών των συμβαλλομένων ως προς τα αναφερόμενα κατωτέρω σημεία iii και iv, συμφωνείται συνήθως η σωρευτική συνδρομή των ακόλουθων προϋποθέσεων:

i. η Αξίωση του Τρίτου να αφορά θετικές ζημίες, Σωματική Βλάβη ή Υλική Ζημία οφειλόμενη σε εξ αμελείας πράξη ή παράλειψη του Ασφαλισμένου,
ii. η Αξίωση του Τρίτου κατά του Ασφαλισμένου να οφείλεται σε εξ αμελείας πράξη ή παράλειψη του Ασφαλισμένου (Ζημιογόνο Γεγονός ή Συμβάν) που λαμβάνει χώρα εντός των Γεωγραφικών Ορίων που συμφωνούνται στην Ασφαλιστική Σύμβαση,
iii. η Αξίωση του Τρίτου κατά του Ασφαλισμένου να έχει εγερθεί για πρώτη φορά εντός της Ασφαλιστικής Περιόδου της Ασφαλιστικής Σύμβασης καθώς και να έχει αναγγελθεί εγγράφως από τον Ασφαλισμένο στον Ασφαλιστή εντός της Ασφαλιστικής Περιόδου ή και μέχρι την ημερομηνία λήξης της Εκτεταμένης Περιόδου Αναγγελίας / Δήλωσης Απαιτήσεων (εφόσον έχει συμφωνηθεί τέτοια και σύμφωνα με τους ειδικότερους όρους και προϋποθέσεις που αναφέρονται στην Ασφαλιστική Σύμβαση και αφορούν τη συμφωνία αυτή),
iv. το Ζημιογόνο Γεγονός ή Συμβάν (εξ αμελείας πράξη ή παράλειψη του Ασφαλισμένου) το οποίο έχει ως αποτέλεσμα τη ζημία του Τρίτου να έχει λάβει χώρα εντός της Ασφαλιστικής Περιόδου της Ασφαλιστικής Σύμβασης ή, εφόσον έχει συμφωνηθεί αναδρομική ισχύς της κάλυψης, μετά την Ημερομηνία Αναδρομικής Ισχύος της Κάλυψης που έχει συμφωνηθεί και μέχρι τη λήξη της Ασφαλιστικής Περιόδου της Ασφαλιστικής Σύμβασης,
v. η Αξίωση του Τρίτου κατά του Ασφαλισμένου να προέρχεται από την κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων εκτέλεση των επαγγελματικών δραστηριοτήτων του Ασφαλισμένου ως Αρχιτέκτονα / Μηχανικού.

Επισημάνσεις

1. Με την ασφάλιση επαγγελματικής αστικής ευθύνης Αρχιτέκτονα / Μηχανικού καλύπτεται κατά κανόνα η ευθύνη του Αρχιτέκτονα / Μηχανικού για ζημίες που μπορούν να προκύψουν από τη μελέτη ή σχέδιο που ο ίδιος έχει συντάξει ή σχεδιάσει στο πλαίσιο των επαγγελματικών δραστηριοτήτων του. Καλύπτεται επίσης η εκ μέρους του επίβλεψη των εργασιών που εκτελούνται επί τη βάσει των σχεδίων ή της μελέτης που ο ίδιος έχει συντάξει. Ενώ δεν καλύπτονται ζημίες που σχετίζονται με την εκτέλεση των κατασκευαστικών εργασιών. Ζημίες που σχετίζονται με την εκτέλεση των κατασκευαστικών εργασιών καλύπτονται μόνον κατ’ εξαίρεση και εφόσον υπάρξει σχετική συμφωνία / όρος ή ειδικό για το σκοπό αυτό ασφαλιστήριο. Επίσης με ειδικό όρο δύναται να καλύπτονται και αποθετικές ζημίες.

2. Η εν λόγω κάλυψη παρέχεται κατά πάγια διεθνή πρακτική σε βάση ασφάλισης claims made. Στο πλαίσιο αυτό και μετά από ειδική συμφωνία ασφαλιστή και ασφαλισμένου παρέχεται η δυνατότητα κάλυψης της ευθύνης με αναδρομική ισχύ, καθώς και η δυνατότητα δήλωσης της ζημίας στον ασφαλιστή εντός της τυχόν συμφωνηθείσας εκτεταμένης περιόδου αναγγελίας της ζημίας.

Παραδείγματα καλυπτόμενων ζημιών

Για την πληρέστερη κατανόηση των ανωτέρω, παρατίθενται ορισμένα ενδεικτικά παραδείγματα ζημιών που καλύπτονται από την εν λόγω ασφάλιση επαγγελματικής αστικής ευθύνης αρχιτέκτονα/μηχανικού:

1. Σε περίπτωση λανθασμένης μελέτης κατά την εξέταση του υπεδάφους ή κατά τον υπολογισμό της στάθμης της θάλασσας ή για την εξακρίβωση της στάθμης του νερού κατά την εκσκαφή, ή για την κατασκευή λεκάνης αποστράγγισης, η εν λόγω ασφάλιση θα καλύψει την ευθύνη του αρχιτέκτονα / μηχανικού για τις υλικές ζημίες που μπορεί να προκληθούν λόγω των εσφαλμένων υπολογισμών του από την εισροή νερών στο υπόγειο του κτιρίου.

2. Διαπιστώνεται ότι λόγω λανθασμένου αρχιτεκτονικού σχεδιασμού η οροφή ενός βιομηχανικού κτιρίου, στο οποίο κατασκευάζεται ηλεκτρικός εξοπλισμός, αρχίζει να στάζει. Το νερό της βροχής ακολούθως διαρρέει από την οροφή και προξενεί ζημιές στον εξοπλισμό. Στην περίπτωση αυτή η εν λόγω ασφάλιση θα καλύψει την ευθύνη του αρχιτέκτονα / μηχανικού για τις ζημίες που προκλήθηκαν λόγω του λανθασμένου σχεδιασμού του τόσο στην οροφή του κτιρίου όσο και στο εξοπλισμό του.

3. Σε περίπτωση λανθασμένου αρχιτεκτονικού σχεδιασμού σκάλας, η εν λόγω ασφάλιση θα καλύψει την ευθύνη του αρχιτέκτονα / μηχανικού για τυχόν σωματικές βλάβες (τραυματισμό ή ακόμη και θάνατο) που μπορεί να υποστεί διερχόμενο πρόσωπο λόγω του κατασκευαστικού λάθους της σκάλας.

4. Σε περίπτωση λανθασμένης μελέτης ηλεκτρικού δικτύου, η εν λόγω ασφάλιση θα καλύψει τις ζημίες που μπορεί να προκύψουν εξ αυτής τόσο στο ίδιο το κτίριο όσο και σε γειτονικά κτίρια.

5. Η ασφάλιση αυτή καλύπτει επιπλέον τυχόν εσφαλμένο σχεδιασμό δικτύου αποχέτευσης και τις ζημίες που μπορεί να προκύψουν εξ αυτού του λόγου (όπως είναι π.χ. η αλλαγή σωληνώσεων των κτιρίων που επηρεάζονται από τον λανθασμένο σχεδιασμό).

6. Σε περίπτωση κατάρρευσης συγκροτήματος κτιρίων λόγω λανθασμένης αρχιτεκτονικής μελέτης, η εν λόγω ασφάλιση θα καλύψει την αξία των κτιρίων ή το κόστος της εκ νέου ανέγερσης όλων των κτιρίων. Σημειώνεται ότι το όριο ευθύνης θα ισχύσει μία φορά, καθώς για το συγκεκριμένο συμβάν θα εφαρμοστεί ο όρος της Σειράς Ζημιογόνων Γεγονότων ή Συμβάντων που είθισται να προβλέπεται στις ασφαλίσεις αστικής ευθύνης.

Επισημάνσεις

1. Τα ανωτέρω παραδείγματα, όπως ήδη αναφέρθηκε, είναι απολύτως ενδεικτικά. Εννοείται επομένως ότι η εν λόγω ασφάλιση καλύπτει τόσο τις υλικές ζημίες όσο και τις σωματικές βλάβες που μπορεί να προκύψουν ως συνέπεια των αναφερόμενων ανωτέρω παραδειγμάτων λανθασμένων μελετών.

2. Σημειώνεται τέλος ότι σε κάθε περίπτωση οι ανωτέρω ζημίες καλύπτονται μέχρι του προβλεπόμενου στην εκάστοτε ασφαλιστική σύμβαση ανώτατου ορίου κάλυψης.

Ειδικότερες Εξαιρέσεις για την Επαγγελματική Αστική Ευθύνη Αρχιτέκτονα/Μηχανικού

Πέραν των εξαιρέσεων που αναφέρονται στο λήμμα «Εξαιρέσεις Ασφαλίσεων Αστικής Ευθύνης που συνάπτονται για λόγους επαγγελματικούς» του Ερμηνευτικού Λεξικού και αφορούν στην ασφάλιση επαγγελματικών ευθυνών, από την ασφαλιστική κάλυψη Επαγγελματικής Αστικής Ευθύνης Αρχιτέκτονα/Μηχανικού εξαιρούνται συνήθως και τα ακόλουθα:

1. Ζημιές κατά την εκτέλεση εργασιών από τον Ασφαλισμένο ή προϊόντων του Ασφαλισμένου

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με την εκτέλεση κατασκευαστικών εργασιών από τον ίδιο τον Ασφαλισμένο ή το σχεδιασμό, την παρασκευή, κατασκευή, τροποποίηση, επιδιόρθωση, επισκευή ή επεξεργασία προϊόντων ή εγκαταστάσεων ή που σχετίζονται με ζημίες ή ελαττώματα στα προϊόντα που πωλούνται ή διανέμονται από τον Ασφαλισμένο.

2. Ανάκληση / αφαίρεση / επισκευή / μετατροπή / αντικατάσταση ή αποκατάσταση προϊόντων

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με κόστος ανάκλησης, αφαίρεσης, επισκευής, μετατροπής, αντικατάστασης ή αποκατάστασης οποιουδήποτε προϊόντος που προμήθευσε, έργου που κατασκεύασε ή συμβατικής εργασίας που εκτέλεσε ο Ασφαλισμένος, οι οποίες καθίστανται αναγκαίες εξαιτίας οποιουδήποτε ελαττώματος ενυπήρχε στα παραπάνω ή της ακαταλληλότητας των παραπάνω να εκπληρώσουν τον επιδιωκόμενο σκοπό τους.

3. Μόλυνση/Ρύπανση/Υποβάθμιση του Περιβάλλοντος – Περιβαλλοντική Ευθύνη

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με οποιασδήποτε μορφής μόλυνση ή ρύπανση ή ζημία του εδάφους, του υπεδάφους, των θαλάσσιων και λοιπών υδάτων, της ατμόσφαιρας, των φυσικών οικότοπων, της χλωρίδας, της πανίδας και του περιβάλλοντος εν γένει οφειλόμενη σε οποιαδήποτε αιτία. Δεν καλύπτεται οποιαδήποτε Ευθύνη του Ασφαλισμένου που απορρέει από την Οδηγία 2004/35/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου «σχετικά με την περιβαλλοντική ευθύνη όσον αφορά στην πρόληψη και αποκατάσταση περιβαλλοντικής ζημίας» και κάθε τροποποιητική ή συμπληρωματική πράξη αυτής, καθώς και από κάθε σχετική Εθνική ή άλλη Νομοθεσία που αφορά στην Ευθύνη για πρόληψη και αποκατάσταση της ζημιάς στο περιβάλλον εν γένει.

4. Αμίαντος

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με Ζημιογόνα Γεγονότα τα οποία είναι άμεσα ή έμμεσα επακόλουθά του ή συνδέονται με οποιονδήποτε τρόπο με αμίαντο ή υλικά που συμπεριλαμβάνουν αμίαντο.

5. Τήρηση Κανονισμών

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με Ζημιογόνα Γεγονότα σχετιζόμενα με τη μη τήρηση και συμμόρφωση με νομοθετικές διατάξεις, κανονισμούς, κώδικες και κανόνες δεοντολογίας καθώς και της τέχνης και της επιστήμης του Αρχιτέκτονα και του Μηχανικού.

6. Παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με την παραβίαση πνευματικών δικαιωμάτων.

7. Αδυναμία έγκαιρης ολοκλήρωσης σχεδίων

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με την αδυναμία έγκαιρης ολοκλήρωσης σχεδίων, προδιαγραφών ή με τη μη τήρηση των καθορισμένων προθεσμιών για την ολοκλήρωση των εργασιών ή μέρους αυτών.

8. Εγγυήσεις

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με την παροχή ρητρών εγγυήσεων, με εγγυήσεις καλής εκτέλεσης, με εκτιμήσεις πιθανού κατασκευαστικού κόστους, με υπερβάσεις των κοστολογικών εκτιμήσεων, με εκτιμήσεις κέρδους ή αποδόσεις κεφαλαίου που δεν επιτεύχθηκαν.

9. Κόστος Αναθεώρησης

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με κόστος αναθεώρησης ή διόρθωσης ή επανεκπόνησης μελετών.

10. Απόδοση Λογαριασμού

Οποιαδήποτε ευθύνη σχετίζεται με την αδυναμία απόδοσης λογαριασμού εν όλω ή εν μέρει, ή από τη μη ικανοποιητική απόδοση λογαριασμού ή τον ατελή λογιστικό έλεγχο ή την αποτυχημένη διαχείριση χρημάτων.