Του Δημήτρη Γαβαλάκη*

Απαίτηση για επιβίωση

Η ασφαλιστική διαμεσολάβηση και κυρίως αυτή που ασκείται από τους ελεύθερους επαγγελματίες αποκλειστικής η μη συνεργασίας αποτελεί διαχρονικά τον βασικό μοχλό ανάπτυξης της ασφαλιστικής βιομηχανίας, η οποία με την σειρά της καλείται να διαδραματίσει βαρύνουσας σημασίας ρόλο στην κοινωνική προστασία των Ελλήνων πολιτών ύστερα δε από την βίαιη και χωρίς επιστροφή συρρίκνωση των κοινωνικών παροχών στην χώρα μας . Σε επιχειρηματικό επίπεδο, ταυτόχρονα, η δυσκολία πρόσβαση στον τραπεζικό δανεισμό αναδεικνύει, εκτός των άλλων λόγων, την επιχειρηματική ασφάλιση ως μοναδικό προστάτη στον απρόοπτο κίνδυνο.

Σήμερα, την στιγμή που όλοι θα έπρεπε να ασχολούμαστε με το σχέδιο αλλά και την πράξη ανασυγκρότησης της ασφαλιστικής βιομηχανίας, ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής είτε ως φυσικό πρόσωπο είτε ως μικρομεσαία επιχείρηση, δέχεται επίθεση από κάθε εμπλεκόμενο , με την δραστηριότητα του, φορέα. Και εάν αυτό συνέβαινε για όσες λανθασμένες πρακτικές είχε ακολουθήσει στο παρελθόν, τότε θα ήταν δικαιολογημένο ίσως σε κάποιο βαθμό. Ίσα - ίσα η ασφαλιστική διαμεσολάβηση έχει άμεσα και αδιαμαρτύρητα δεχτεί την προσαρμογή της τόσο σε θέματα είσπραξης και απόδοσης ασφαλίστρων όσο και σε θέματα προσαρμογής σε απαιτήσεις για την διαφάνεια και την προστασία του καταναλωτή, αναλογιζόμενη τις ευθύνες της στο νέο πλαίσιο λειτουργίας.

Δεν αρνηθήκαμε την μετεξέλιξη μας. Απαιτούμε όμως εύλογο χρόνο προσαρμογής μας και μάλιστα σε περιβάλλον χωρίς ακρότητες και αιφνιδιασμούς.

Τα «πάθη» που καλούμαστε να υποστούμε είναι δυστυχώς δυσβάσταχτα και προέρχονται ταυτόχρονα από πολλές τις κατευθύνσεις

- Φορολογία Ασφαλιστικών Διαμεσολαβητών

• Η εφαρμογή της παρακράτηση του 20 % , η όποια από μέρος των συναδέλφων μας κρίθηκε θετικά, δεν συνοδεύτηκε με την ξεκάθαρη διευκρίνιση ότι για τα εισοδήματα του 2013 ΔΕΝ θα υπολογισθεί προκαταβολή φόρου. Σε αυτή την περίπτωση οι συνάδελφοι μας, εάν δεν ισχύσει διαφορετικά, θα προκαταβάλουν φόρο για τα εισοδήματα του 2014 ίσο με το 75 % του εισοδήματος τους !!!
• Η πιθανή εφαρμογή ή όχι της παρακράτησης με όριο αποδοχών (300 ευρώ) που «φέρεται» ότι θα εφαρμοστεί επιφέρει με την σειρά της σημαντικά λειτουργικά κόστη στις μικρές επιχειρήσεις διαμεσολάβησης που με την σειρά τους έχουν να εφαρμόσουν νέες διαδικασίες για την προσαρμογή τους στο κανονιστικό πλαίσιο
• Η «φερόμενη» ως υποχρεωτική φορολόγηση ως μισθωτών των συναδέλφων που αμείβονται από μια ή κυρίως από μια ασφαλιστική επιχείρηση (75 %) θα τους εξοντώσει οικονομικά. Παρότι μέχρι περίπου το εισόδημα των 25.000 παρουσιάζεται μια σχετική ελάφρυνση, στα μεγαλύτερα εισοδήματα η φορολογική επιβάρυνση θα είναι σημαντική και θα καθιστά την επιβίωση του ασφαλιστικού διαμεσολαβητή ανέφικτη. Είναι περιττό να υπενθυμίσουμε ότι αποτελούμε ίσως το μοναδικό ελεύθερο επάγγελμα όπου είναι ανέφικτη η απόκρυψη εισοδήματος ενώ ταυτόχρονα για την υποστήριξη της δραστηριότητας μας δαπανούμε χρήματα (μετακίνηση, τηλεφωνία, έξοδα δημοσίων σχέσεων κλπ) που δεν αναγνωρίζονται στο πραγματικό τους επίπεδο. Είναι αυταπόδεικτο ότι ασφαλιστικός διαμεσολαβητής που παράγει ετήσιο εισόδημα 3.,000 ευρώ δεν μπορεί να «φέρει» στο σπίτι του πάνω από 1.300 μηνιαίως, εάν αφαιρεθούν, οι ασφαλιστικές του εισφορές η μέχρι σήμερα φορολογία του και τα απολύτως αναγκαία έξοδα μετακίνησης του. Εάν, λοιπόν, αυξηθεί επιπλέον η φορολόγηση του ως μισθωτός τότε δεν θα μπορεί να επιβιώσει !

- Εμπορικά δικαιώματα

- Η έλλειψη δίκαιου νομικού πλαισίου στον καθορισμό των εμπορικών δικαιωμάτων των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών σε συνδυασμό με την άρνηση των εταιριών να συναινέσουν σε ένα ουσιαστικό διάλογο με στόχο του την δημιουργία κοινά αποδεκτού πλαισίου, οδηγούν συχνά σε εφαρμογή κακών πρακτικών. Η αγορά πρέπει να λειτουργεί αυτόνομα . Το κράτος όμως σε συνεννόηση με τους φορείς της ασφαλιστικής αγοράς οφείλουν, ακριβώς για να προστατευόσουν την ελεύθερη αγορά, να την θωρακίζουν από «μονοπωλιακού» τύπου συμπεριφορές. Οι αλλαγές που ζούμε αυτές τις μέρες στις συμβάσεις και στους κανονισμούς πωλήσεων , αποδεικνύουν του λόγου το αληθές. Το πλαίσιο διαφάνειας, που κατά την άποψη μου, προσπαθεί να επιβάλλει η ΤτΕ στο συγκεκριμένο θέμα με τις πρόσφατες ρυθμίσεις (30-31,) ανέδειξε δυστυχώς την σύγχυση που επικρατεί στην αγορά μας για τα δικαιώματα των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών. Η παρερμηνεία και η ταυτόχρονη χρήση του όρου «βαρύ παράπτωμα» και «σπουδαίου λόγου», η προσπάθεια περιοριστικής ερμηνείας των δικαιωμένων προμηθειών επί της παραγωγή και μια σειρά από άλλα θέματα επιβάλλουν την άμεση συνεννόηση της αγοράς. Εάν θέλουμε να προσελκύσουμε στο επάγγελμα μας νέους, ικανούς και έντιμους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές, αλλά και να φροντίσουμε για την ορθή ανάπτυξη των υπαρχόντων, οφείλουμε να εξασφαλίσουμε ότι ο νόμος και η αγορά μας θα τους αντιμετωπίζει με διαφάνεια και εντιμότητα. Είναι άλλωστε ενδεικτικό, επίσης , ότι η τροποποίηση του νομικού πλαισίου για τον κλάδο αυτοκινήτου, που κατατέθηκε την Παρασκευή στη Βουλή, ενδέχεται να προκαλέσει πρόβλημα στην κατοχυρωμένη, έως τώρα, 3ετία στην καταβολή προμηθειών.

- Αθέμιτος ανταγωνισμός

• Οι πρακτικές αθέμιτου ανταγωνισμού από τα Τραπεζικά ιδρύματα, παρά την εγκύκλιο της ΤτΕ, συνεχίζουν αμείωτες. Τα φαινόμενα μη αποδοχής συμβολαίων άλλων εταιριών, πωλήσεων από μη πιστοποιημένους υπαλλήλους αλλά και άσκησης πίεσης προς τους δανειολήπτες αποτελούν καθημερινό φαινόμενο. Εκτός αυτών προστέθηκαν τελευταία προσβλητικές διαφημίσεις για τον θεσμό της ασφαλιστικής διαμεσολάβησης που θα έπρεπε να έχουν βρει αντιμέτωπους το σύνολο της ασφαλιστικής αγοράς.

- Στήριξη της ασφαλιστικής βιομηχανίας

• Η κατάργηση της φοροαπαλλαγής, με το επιχείρημα της συνολικής βίαιης φορολογικής μεταρρύθμισης έγινε σε πρώτο στάδιο αποδεκτή από την αγορά μας και από τους ασφαλισμένους με μειωμένη αντίδραση. Αυτό όμως που σήμερα απαιτείται, μιας και δημιουργείται η αίσθηση του τέλους της ύφεσης, είναι η δημόσια ανακοίνωση ότι η ΠΡΩΤΗ φοροαπαλλαγή που θα επανέλθει θα είναι αυτή των ασφαλίστρων. Είναι ο μόνος τρόπος για να βοηθηθεί μεγάλο μέρος της κοινωνίας μας να αποκτήσει τις απαιτούμενες συνθήκες πρόνοιας και προστασίας. Επιβάλλεται δε να σχεδιαστεί σε νέες βάσεις ώστε να αποτελεί ουσιαστικό κίνητρο. Ενδεικτικά η φοροαπαλλαγή σε προγράμματα συνταξιοδότησης να συνδέεται με την μακροχρόνια διατήρηση του συμβολαίου κ.ο.κ.
• Η δημόσια αποενοχοποίση της Ιδιωτικής Ασφάλισης είναι πια αναγκαιότητα και οφείλουμε να την «επιβάλλουμε» σε όσους εκφράζουν δημόσιο λόγο. Είναι αδιανόητο να καθυστερεί ή και να εμποδίζεται κάθε πρωτοβουλία για την ανάπτυξη συνεργιών Δημόσιου και Ιδιωτικού τομέα, όταν σήμερα παρά ποτέ τέτοιες επιλογές θα έδιναν ταυτόχρονα ώθηση για ανάπτυξη και δυνατότητα προστασίας.

Ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής είναι σήμερα αντιμέτωπος με πολλές άδικες ρυθμίσεις που καθορίζουν το πλαίσιο δραστηριοποίησης του. Την ίδια στιγμή οι φορείς της αγοράς (ΤτΕ και Ασφαλιστικές εταιρίες) παρότι προφορικώς εκφράζουν την στήριξη στο έργο του δεν ανταποκρίνονται στις προσπάθειες των φορέων ασφαλιστικής διαμεσολάβησης για την από κοινού διαμόρφωση των κανόνων που θα οδηγήσουν στην υγιή ανάπτυξη της ασφαλιστικής βιομηχανίας.

Εάν δεν αλλάξει ο δρόμος που συνειδητά ή όχι χαράζεται το αποτέλεσμα είναι σίγουρο ότι θα είναι αρνητικό για το σύνολο της αγοράς μας και η ασφαλιστική διαμεσολάβηση θα οδηγηθεί σε απόλυτη συρρίκνωση.

* Ο κ. Δημήτρης Γαβαλάκης είναι πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Πανελληνίου Συνδέσμου Συντονιστών Ασφαλιστικών Συμβούλων