Ψεύτικες ζημιές, σκηνοθετημένα ατυχήματα, παραποιημένες φωτογραφίες και οργανωμένα δίκτυα φέρνουν την ασφαλιστική αγορά μπροστά σε πιο σύνθετες μορφές απάτης.

Η ασφαλιστική απάτη στον κλάδο αυτοκινήτου δεν είναι νέο φαινόμενο. Για δεκαετίες, οι ασφαλιστικές εταιρείες βρίσκονταν αντιμέτωπες με υπερβολικές απαιτήσεις, αμφισβητούμενες ζημιές, «φουσκωμένες» επισκευές ή περιστατικά που δεν ταίριαζαν πλήρως με την περιγραφή του ατυχήματος. Αυτό που αλλάζει σήμερα δεν είναι η ύπαρξη της απάτης, αλλά η μορφή, η ταχύτητα και η πολυπλοκότητά της.

Το σύγχρονο περιβάλλον της ασφάλισης αυτοκινήτου έχει γίνει πιο σύνθετο. Τα οχήματα είναι ακριβότερα, οι επισκευές πιο απαιτητικές και οι διαδικασίες αποζημίωσης περισσότερο ψηφιοποιημένες. Αυτή η εξέλιξη κάνει την εξυπηρέτηση ταχύτερη και πιο άμεση, αλλά ταυτόχρονα, όμως, δημιουργεί νέα πεδία εκμετάλλευσης για όσους επιχειρούν να παραπλανήσουν την ασφαλιστική αγορά.

Από τη σκηνοθετημένη σύγκρουση στην ψηφιακή παραποίηση

Η κλασική εικόνα της ασφαλιστικής απάτης ήταν ένα σκηνοθετημένο ατύχημα ή μια ζημιά που παρουσιαζόταν ως μεγαλύτερη από την πραγματική. Σήμερα, σε αυτή την εικόνα προστίθενται νέα εργαλεία. Φωτογραφίες μπορούν να παραποιηθούν, ζημιές από παλαιότερα περιστατικά μπορούν να παρουσιαστούν ως πρόσφατες, ενώ η ίδια ζημιά μπορεί να επιχειρηθεί να αποζημιωθεί με διαφορετικούς τρόπους ή μέσα από διαφορετικά σενάρια.

Η τεχνολογία, που βοηθά τις ασφαλιστικές να επιταχύνουν τις διαδικασίες, μπορεί να χρησιμοποιηθεί και από την άλλη πλευρά.

Η απάτη ανεβάζει το κόστος για όλους

Η ασφαλιστική απάτη δεν είναι πάντα ατομική υπόθεση, μιας και σε αρκετές περιπτώσεις αποκτά οργανωμένα χαρακτηριστικά, με εμπλοκή περισσότερων προσώπων, επαναλαμβανόμενα μοτίβα ζημιών ή δίκτυα που γνωρίζουν πώς να κινούνται μέσα στις διαδικασίες της αγοράς. Εκεί το πρόβλημα δεν περιορίζεται σε μία μεμονωμένη αποζημίωση, αλλά δυστυχώς δημιουργεί συστηματική πίεση στο κόστος ζημιών και, τελικά, επηρεάζει το σύνολο των ασφαλισμένων.

Κάθε ψευδής ή υπερβολική απαίτηση δεν ζημιώνει μόνο την ασφαλιστική εταιρεία. Επιβαρύνει την ασφαλιστική κοινότητα, διαβρώνει την εμπιστοσύνη και συμβάλλει στην αύξηση του συνολικού κόστους. Σε μια περίοδο όπου οι επισκευές είναι ήδη ακριβότερες λόγω ανταλλακτικών, εργασίας, αισθητήρων και τεχνολογικού εξοπλισμού, η απάτη λειτουργεί ως πρόσθετος επιταχυντής πίεσης.

Η νέα πρόκληση για το underwriting και τις αποζημιώσεις

Για τις ασφαλιστικές εταιρείες, η αντιμετώπιση της απάτης δεν μπορεί πλέον να βασίζεται μόνο στην εμπειρία ή στη διαίσθηση του πραγματογνώμονα. Χρειάζεται συνδυασμός δεδομένων, τεχνολογίας και ανθρώπινης κρίσης. Η ανάλυση μοτίβων, η διασταύρωση ιστορικού ζημιών, η αξιολόγηση φωτογραφιών, η γεωγραφική και χρονική συνέπεια των δηλώσεων, αλλά και η συνεργασία με πραγματογνώμονες αποκτούν μεγαλύτερη σημασία.

Ταυτόχρονα, το underwriting πρέπει να αλλάξει σημαντικά μιας και δεν αρκεί να αξιολογείται μόνο το όχημα, η ηλικία του οδηγού ή η περιοχή κυκλοφορίας. Η ασφαλιστική αγορά χρειάζεται καλύτερη κατανόηση συμπεριφορών, επαναλαμβανόμενων ενδείξεων και πιθανών σημείων κινδύνου. Γιατί όσο πιο σύνθετη γίνεται η απάτη, τόσο πιο «ώριμα» και αποδοτικά πρέπει να γίνονται τα εργαλεία πρόληψης.

Τεχνητή νοημοσύνη ναι, αλλά όχι χωρίς άνθρωπο

Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να παίξει σημαντικό ρόλο στην ανίχνευση ύποπτων περιστατικών, μιας και μπορεί να εντοπίσει ασυνέπειες, να συγκρίνει φωτογραφικό υλικό, να αναγνωρίσει επαναλαμβανόμενα μοτίβα και να βοηθήσει τις ασφαλιστικές να εστιάσουν εκεί όπου υπάρχει αυξημένη πιθανότητα απάτης. Ωστόσο, η τελική κρίση δεν μπορεί να αφαιρεθεί από τον άνθρωπο.

Η απάτη συχνά κρύβεται στις λεπτομέρειες: στον τρόπο που περιγράφεται ένα συμβάν, στη χρονική αλληλουχία, στη συμπεριφορά των εμπλεκομένων, στη σχέση της ζημιάς με τον μηχανισμό του ατυχήματος. Εκεί χρειάζεται εμπειρία, τεχνική γνώση και ασφαλιστικό ένστικτο. Ναι, η τεχνολογία μπορεί να ενισχύσει τον έλεγχο, αλλά δεν υποκαθιστά σε καμία περίπτωση την ανθρώπινη επαγγελματική κρίση.

Η εμπιστοσύνη ως τελικός στόχος

Η μάχη κατά της ασφαλιστικής απάτης δεν πρέπει να μετατρέψει κάθε ασφαλισμένο σε ύποπτο. Η μεγάλη πρόκληση είναι η ισορροπία. Από τη μία πλευρά, οι ασφαλιστικές οφείλουν να προστατεύσουν το χαρτοφυλάκιό τους και τους σωστούς και τίμιους πελάτες τους. Από την άλλη, πρέπει να διατηρήσουν γρήγορες, δίκαιες και ανθρώπινες διαδικασίες αποζημίωσης για όσους πραγματικά έχουν ανάγκη.

Φυσικά η απάτη αλλάζει ταχύτητα, γιατί αλλάζει και το ίδιο το αυτοκίνητο, όπως και η τεχνολογία, αλλά και οι τρόποι επικοινωνίας με την ασφαλιστική εταιρεία. Η απάντηση της αγοράς δεν μπορεί να είναι μόνο πιο αυστηρός έλεγχος. Πρέπει να είναι πιο έξυπνος έλεγχος, καλύτερα δεδομένα, ισχυρότερη συνεργασία και περισσότερη πρόληψη.

Εν κατακλείδι, η καταπολέμηση της απάτης δεν είναι μόνο ζήτημα οικονομικής προστασίας, αλλά και ζήτημα αξιοπιστίας του ασφαλιστικού κλάδου. Γιατί όσο πιο αποτελεσματικά περιορίζεται η απάτη, τόσο περισσότερο προστατεύεται ο έντιμος ασφαλισμένος, η βιωσιμότητα των ασφαλιστικών εταιρειών και η εμπιστοσύνη στην ίδια την αγορά.