• 1ος μύθος: Τα αναψυκτικά συμμετέχουν σε μεγάλο βαθμό στην ανάπτυξη παιδικής παχυσαρκίας

Αλήθεια: Σύμφωνα με μελέτες που έχουν πραγματοποιηθεί η κατανάλωση αναψυκτικών με ζάχαρη αυξάνει το σωματικό βάρος. Μάλιστα, έχει αναφερθεί αύξηση της πιθανότητας κατά 60% να γίνει ένα παιδί παχύσαρκο. Ωστόσο, περαιτέρω ανάλυση των στοιχείων έδειξε ότι μόνο το 5% αυτής της αύξησης μπορεί να αποδοθεί στα ζαχαρούχα ποτά, και αυτό χωρίς να διαπιστώνεται σαφής σχέση αιτίας-αποτελέσματος. Οπότε τι γίνεται; Μήπως πίνοντας περισσότερα αναψυκτικά μειώνεται η κατανάλωση γαλακτοκομικών ή επειδή τα παιδιά λαμβάνουν τόση ζάχαρη σε υγρή μορφή παίρνουν την επιπλέον ενέργεια χωρίς να χορταίνουν, οπότε εξακολουθούν να τρώνε και τελικά παχαίνουν; Είναι αυτός ο λόγος που αυξάνονται τα ποσοστά υπερβάλλοντος βάρους διεθνώς και στη χώρα μας ή μήπως είναι η μείωση της σωματικής δραστηριότητας; Λεπτομερείς μελέτες των διατροφικών συνηθειών οδηγούν στο συμπέρασμα ότι φταίει κυρίως η έλλειψη σωματικής δραστηριότητας. Από την άλλη, διάφορες έρευνες δείχνουν ότι τα αποτελεσματικότερα μέτρα κατά της παχυσαρκίας είναι η συμμετοχή σε φυσική δραστηριότητα και η μείωση των ωρών τηλεθέασης. Εξάλλου, πάντοτε υπάρχει και η λύση των light αναψυκτικών, των οποίων η ασφάλεια έχει διαπιστωθεί σε πολλές μελέτες.

• 2ος μύθος: Το γάλα θεωρείται το υγρό που θα πρέπει να δίνεται αποκλειστικά σε μωρά

Αλήθεια: Το γάλα είναι το σημαντικότερο υγρό που μπορείτε να δώσετε στο παιδί σας. Το νερό είναι εξίσου σημαντικό. Αν θέλετε να χρησιμοποιήσετε εμφιαλωμένο νερό, αποφύγετε τα αεριούχα εμφιαλωμένα (fizzy). Άλλα ροφήματα τα οποία περιέχουν ζάχαρη όπως το γάλα με γεύση φράουλας-σοκολάτας-μπανάνας, αναψυκτικά, φρουτοποτά, μπορεί να είναι βλαβερά για τα δόντια. Αν θέλετε μπορείτε να προσφέρετε στο παιδί σας χυμό χωρίς ζάχαρη. Για τα βρέφη συστήνεται να αραιώνεται ο χυμός: 1 χυμό προς 10 νερό και για τα παιδιά από ενός χρόνου και άνω: 1 χυμό προς 5 νερό.

• 3ος μύθος: Τα παιδιά δεν πρέπει να τρώνε πολλά αβγά

Αλήθεια: Ο κρόκος του αβγού πρέπει να δίνεται μετά τους 8 μήνες, ενώ το ασπράδι μετά τον πρώτο χρόνο. Στην αρχή δίνουμε στο παιδί ελάχιστο κρόκο και αυξάνουμε σταδιακά την ποσότητα για να αποφύγουμε τυχόν αλλεργικές αντιδράσεις. Το ίδιο πρέπει να γίνει αργότερα και με το ασπράδι. Οι συνήθεις συστάσεις των παιδιάτρων είναι 1 αβγό κάθε 2-3 μέρες (δηλαδή 2-3 την εβδομάδα), σύμφωνα όμως με πρόσφατες έρευνες τα παιδιά μπορούν να καταναλώνουν 1 αβγό την ημέρα. Προσοχή πρέπει να δοθεί στα υπέρβαρα και παχύσαρκα παιδιά, διότι η καθημερινή κατανάλωση αβγού είναι πολύ πιθανό να επηρεάσει το λιπιδαιμικό τους προφίλ ανεβάζοντας την τιμή της χοληστερόλης στο αίμα.

• 4ος μύθος: Τα παιδιά δεν πρέπει να τρώνε γλυκά

Αλήθεια: Επειδή στα παιδιά οι τροφές που απαγορεύονται γίνονται ακόμα πιο επιθυμητές και καθώς θα ήταν άδικο να στερήσουμε από ένα παιδί το γλυκό ή τη σοκολάτα, θα μπορούσαμε να του επιτρέπουμε να τα τρώει, αλλά όχι καθημερινά. Ένα παιδί που έχει παραπανίσια κιλά θα μπορούσε να καταναλώνει για παράδειγμα ένα γλυκό, παγωτό ή σοκολάτα 2 φορές την εβδομάδα αντί για απογευματινό σνακ.

• 5ος μύθος: Τα παιδιά πρέπει να αποφεύγουν το μέλι

Αλήθεια: Ορισμένες μητέρες, αλλά και γιατροί, φοβούνται ότι η χρήση του μελιού στην παιδική ηλικία μπορεί να οδηγήσει σε αντιδράσεις αλλεργίας του παιδιού. Ωστόσο το μέλι σε φυσιολογικές δόσεις όχι μόνο δεν οδηγεί σε αλλεργικές εκδηλώσεις αλλά αντίθετα βοηθά στην καταπολέμηση της αλλεργικής προδιάθεσης. Τα παιδιά είναι καλύτερα να χρησιμοποιούν το μέλι διαλυμένο. Σε αντίθετη περίπτωση μπορεί να οδηγήσει σε ερεθισμό του βλεννογόνου του στομάχου και πόνο που κάνουν το παιδί να μη θέλει το μέλι. Σπάνια όμως συναντάμε παιδιά με συγγενή ή επίκτητη ασυμβατότητα στο μέλι που εκδηλώνεται με γαστρεντερικούς κολικούς και δερματικές εκδηλώσεις. Η ημερήσια θεραπευτική δόση για παιδιά από 3-5 χρόνων είναι: 0,5-1 gr ανά κιλό σωματικού βάρους και από 5-7 χρονών 1g/kg. Το μέλι διαλύεται σε ζεστό νερό, γάλα ή τσάι βοτάνων. Στα βρέφη και τα παιδιά μέχρι 3 χρόνων το μέλι δίνεται αραιωμένο στο γάλα σε αναλογία 10-20% αντίστοιχα. Είναι βασικό να υπογραμμίσουμε ότι το μέλι που χρησιμοποιείται για θεραπευτικό σκοπό θα πρέπει να είναι φυσικό (δηλ. να μη χρησιμοποιείται το μέλι από μέλισσες που έχουν τραφεί με ζάχαρη, να είναι καλά αποθηκευμένο, μακριά από το φως σε χαμηλή θερμοκρασία), να λαμβάνεται με άδειο στομάχι, διαλυμένο σε χλιαρό νερό και στην αντίστοιχη για το παιδί δοσολογία.

• 6ος μύθος: Τα παιδιά δεν μπορούν να παίρνουν συμπληρώματα διατροφής

Αλήθεια: Παιδιά τα οποία ενδεχομένως να χρειάζονται συμπληρώματα είναι αυτά που παρουσιάζουν κάποιο πρόβλημα υγείας και στα οποία δεν μπορεί να γίνει σωστά η απορρόφηση των θρεπτικών συστατικών, που πάσχουν από κάποιο νόσημα που αυξάνει το βασικό μεταβολισμό, παιδιά που υποφέρουν από τροφικές αλλεργίες, παιδιά τα οποία ασχολούνται με τον αθλητισμό, παιδιά και ιδιαίτερα έφηβοι που καταφεύγουν σε ανορθόδοξες δίαιτες και τέλος παιδιά που διατρέφονται κυρίως με κρέας, που δεν καταναλώνουν φρούτα, λαχανικά ή γαλακτοκομικά.

• 7ος μύθος: Τα παιδιά δεν μπορούν να κάνουν «δίαιτα»

Αλήθεια: Ως πρώτο βήμα παρέμβασης για τη μείωση του σωματικού βάρους των παιδιών εφαρμόζεται η προσπάθεια αλλαγής των διατροφικών συνηθειών και η ένταξη της σωματικής δραστηριότητας. Πριν αρχίσουμε να σκεφτόμαστε αν το παιδί μας χρειάζεται να χάσει βάρος, πρέπει πρώτα να εκτιμηθεί αν είναι υπέρβαρο ή παχύσαρκο σε σχέση με τις καμπύλες ανάπτυξης (υπάρχουν στο βιβλιάριο υγείας του παιδιού). Αν το παιδί βρίσκεται μεταξύ της 85ης-94ης εκατοστιαίας θέσης, είναι υπέρβαρο και όταν βρίσκεται από την 95η θέση και πάνω, θεωρείται παχύσαρκο.
Μέχρι τα 2 χρόνια δεν αναγνωρίζεται η ανάγκη ενός παιδιού να χάσει βάρος. Η προσπάθεια για τη μείωση του σωματικού βάρους ξεκινάει μετά την ηλικία των 2 ετών.
Από την ηλικία των 2-5 ετών, είτε το παιδί είναι υπέρβαρο είτε παχύσαρκο, οι ειδικοί συνιστούν να προσπαθήσει να διατηρήσει το βάρος ή να μειώσει το ρυθμό αύξησής του.
Από 6-11 ετών, όταν το παιδί είναι υπέρβαρο, συστήνεται η διατήρηση του σωματικού βάρους. Όταν είναι παχύσαρκο, συστήνεται η απώλεια του σωματικού βάρους κατά μισό κιλό το μήνα, ενώ όταν είναι πάρα πολύ παχύσαρκο (και συχνά η παχυσαρκία συνοδεύεται από προβλήματα με αυξημένα λιπίδια στο αίμα κλπ), τότε η σύσταση είναι η απώλεια να μην ξεπερνά το 1 κιλό την εβδομάδα.
Από τα 12-18 ετών, όταν ένα παιδί είναι υπέρβαρο, συστήνεται η απώλεια μισού κιλού το μήνα περίπου, ενώ όταν είναι παχύσαρκο, θα πρέπει να χάνεται περίπου 1 κιλό την εβδομάδα.

*Δημήτρης Γρηγοράκης, Κλινικός διαιτολόγος-διατροφολόγος, Επιστημονικός Διευθυντής ΑΠΙΣΧΝΑΝΣΙΣ-ΛΟΓΩ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ, Κέντρο Διαιτολογικής Υποστήριξης & Μεταβολικού Ελέγχου

**Τα θέματα για το παιδί είναι αποτέλεσμα της συνεργασίας της εφημερίδας «Παιδικός Σταθμός για Γονείς» και των ανθρώπων του νηπιακού κέντρου «Μανταρίνι».

Κάντε click εδώ: www.psgg.gr  και βρείτε όλα τα θέματα που αφορούν στην υγεία, ψυχολογία, ανάπτυξη, διατροφή, συμβουλευτική των παιδιών.

Νηπιαγωγείο & Βρεφονηπιακό Κέντρο
ΜΑΝΤΑΡΙΝΙ
Λ. Κατσώνη 42 & Μ. Μπότσαρη, 145 61 Κηφισιά
Τηλ.: 210-8012761 Τηλ. & Fax: 210-6233243
Http: www.mantarinikids.com E-mail: [email protected]