Βραδεία και περιορισμένη είναι η ψηφιακή προσαρμογή, βασισμένη σε ίδια κεφάλαια και επενδύσεις ιδιαίτερα χαμηλής κλίμακας, στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ. Όπως προκύπτει από την έρευνα, τα βασικότερα εμπόδια ως προς την ενσωμάτωση τεχνολογικού εξοπλισμού ή υιοθέτησης ψηφιακών λύσεων και εργαλείων, αναδεικνύονται οι παράγοντες του κόστους και της έλλειψης χρηματοδότησης. Παράλληλα, οι θετικές επιδόσεις στη μεταποίηση συνδυάζονται με σχετικά υψηλότερες επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό, ιδιαίτερα για τις επιχειρήσεις με υψηλότερο τζίρο και αριθμό εργαζομένων. Η περιορισμένη επενδυτική δραστηριότητα και οι επενδύσεις περιορισμένης κλίμακας δυσχεραίνουν την αναπτυξιακή σύγκλιση με την αναδυόμενη διεθνή τεχνολογική και παραγωγική πραγματικότητα, αναδεικνύοντας μεσοπρόθεσμα τον κίνδυνο τεχνολογικής υστέρησης, ανεπαρκούς παραγωγικής προσαρμογής και αδυναμίας μετάβασης σε αναβαθμισμένα και εμπορεύσιμα προϊόντα και υπηρεσίες για ένα μεγάλο τμήμα πολύ μικρών και μικρών επιχειρήσεων.

Ειδικότερεα, στο πλαίσιο της εξαμηνιαίας έρευνας οικονομικού κλίματος στις μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ (22η κατά σειρά), διερευνήθηκαν διαστάσεις που αφορούν στην επενδυτική δραστηριότητα των μικρών επιχειρήσεων, με έμφαση στις επενδύσεις που συνδέονται με την τεχνολογική και ψηφιακή ωρίμανση της λειτουργίας και δραστηριότητας τους.

Σημειώνεται κατ’ αρχάς ως προς την επενδυτική δραστηριότητα, ότι τα στοιχεία του Α’ εξαμήνου του 2019 είναι ελαφρώς καλύτερα σε σχέση με εκείνα του Β’ εξαμήνου του 2018. Συγκεκριμένα, το 14,9% των ερωτώμενων δήλωσαν ότι αύξησαν την επενδυτική τους δραστηριότητα (13% το Β’ εξάμηνο του 2018), γεγονός που συμβαδίζει με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, όπου ο ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου για το 1ο τρίμηνο του 2019 εμφανίζεται αυξημένος σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο.

Εντούτοις, ο παράγοντας του κόστους σε συνδυασμό με την περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοδότηση, την υπερφορολόγηση και την απουσία κινήτρων καθιστούν τις επενδύσεις αυτές περιορισμένης κλίμακας. Αυτό  προκύπτει, μεταξύ άλλων, από το εύρημα ότι οι 9 στις 10 επιχειρήσεις (88,5%) χρηματοδοτούν τις επενδύσεις τους με ίδια κεφάλαια, ενώ μόλις το 4,1% τις χρηματοδοτεί μέσω τραπεζικού δανεισμού. Η δυσκολία του χρηματοπιστωτικού τομέα να χρηματοδοτήσει την πραγματική οικονομία έχει εξελιχθεί σε ένα σοβαρό διαρθρωτικό πρόβλημα που σε συνδυασμό με την υπερφορολόγηση και την υπερχρέωση καθηλώνει τον πραγματικό ρυθμό μεγέθυνσης και τις μεσοπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξης.

Πρέπει να σημειωθεί ότι και σε αυτήν την έρευνα του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ, τα προβλήματα και οι προοπτικές των επιχειρήσεων δεν χαρακτηρίζονται από ομοιογένεια. Διατηρείται ο ιδιότυπος οικονομικός δυισμός μεταξύ των επιχειρήσεων ανάλογα με το μέγεθος και την ηλικία τους, όπως έχει αναλυθεί στις προηγούμενες έρευνες οικονομικού κλίματος. Σε αυτήν ωστόσο την έρευνα αναδύεται και μια νέα μορφή οικονομικού δυισμού με κλαδική διάσταση. Εκείνο, δηλαδή, που  αποτυπώνεται πολύ έντονα και για πρώτη φορά είναι η σημαντική βελτίωση των δεικτών του κλάδου της μεταποίησης κατά περίπου 10 μονάδες έναντι των κλάδων του εμπορίου και των υπηρεσιών. Η βελτίωση της οικονομικής δραστηριότητας των μεταποιητικών επιχειρήσεων  υποστηρίζεται και από το εύρημα ότι κατά μ.ο. αξιοποιούν το 60,7% του παραγωγικού τους δυναμικού, ποσοστό σημαντικά υψηλότερο σε σχέση με το 2017 που ήταν στο 51,3%. Επίσης, τα στοιχεία αυτά συνάδουν και με τα ποσοστά επενδύσεων σε μηχανολογικό εξοπλισμό (29,7%) και οι επενδύσεις σε τεχνολογικό-ψηφιακό εξοπλισμό (14,4%).

Ως προς τις επενδυτικές προβλέψεις για το επόμενο εξάμηνο, η έρευνα καταγράφει το μεγαλύτερο ποσοστό πρόθεσης αύξησης των επενδύσεων των ερευνών οικονομικού κλίματος του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ καθώς το 15,4% των επιχειρήσεων δηλώνει πως θα πραγματοποιήσει επενδύσεις το επόμενο διάστημα.

Συνοψίζοντας τις βασικές περιοχές επικέντρωσης που χρήζουν ειδικότερων δράσεων υποστήριξης των μικρών επιχειρήσεων ως προς την τεχνολογική και ψηφιακή ωρίμανση και λαμβάνοντας υπόψη τα ευρήματα της έρευνας, η ΓΣΕΒΕΕ καταγράφει τις εξής ενότητες προτεινόμενων παρεμβάσεων:

• Προσαρμοσμένα και πολύ-επίπεδα εργαλεία που θα αντιμετωπίζουν τα βασικά εμπόδια ως προς τη ψηφιοποίηση και τη ψηφιακή ωρίμανση των μικρών επιχειρήσεων.
• Έμφαση στην άμεση κάλυψη των βασικών ψηφιακών αναγκών ιδιαίτερα για τις πολύ μικρές επιχειρήσεις.
• Έμφαση (και) στον κεφαλαιουχικό/τεχνολογικό εξοπλισμό ανάλογα με τις εξειδικευμένες παραγωγικές ανάγκες των μικρών επιχειρήσεων.