Παρά τις περικοπές των συντάξεων και την αύξηση των ορίων ηλικίας, το ασφαλιστικό σύστημα εξακολουθεί να πνίγεται, σ΄ένα φαύλο κύκλο χρεών και δανεικών.

Ενδεικτικό παράδειγμα είναι το ΙΚΑ που ναι μεν σημείωσε αύξηση εσόδων από τρέχουσες εισφορές κατά 300 εκ. ευρώ, όμως οι οφειλές του προς τον ΕΟΠΠΥ ξεπερνούν το 1 δισ. και προς τον ΟΑΕΔ τα 3 δισ.

Άλλα 3 δισ. υπολογίζεται το κόστος των συντάξεων που δεν έχουν απονεμηθεί εδώ και 2-3 χρόνια.

Η απομάκρυνση από τους στόχους οφείλεται κυρίως στη χαμηλή εισπραξιμότητα η οποία στο σύνολο των ταμείων, σύμφωνα με ανώτατα στελέχη της ασφάλισης δεν ξεπερνάει το 55%. Σε ακόμα χαμηλότερο ποσοστό 45% κυμαίνεται στο ΕΤΑΑ ενώ σε χειρότερη μοίρα βρίσκεται ο ΟΓΑ με ποσοστό εισπραξιμότητας 30%. Η προσδοκία για πάγωμα των οφειλών και νέα ευνοϊκή ρύθμιση έχει εντείνει το πρόβλημα, ρίχνοντας το πήχη των εκτιμήσεων για τα έσοδα, κυρίως από ληξιπρόθεσμες οφειλές.

Ο μεγάλος ασθενής, ο ΟΑΕΕ έχει ήδη ζητήσει 150 εκ. ευρώ από τον ΑΚΑΓΕ αφού μέχρι τον Αύγουστο είχε απορροφήσει το 85,7% της αρχικής χρηματοδότησης η οποία ανέρχεται σε 835 εκ. ευρώ. Το ταμείο «ζει» στην κυριολεξία με δανεικά, αν αναλογιστεί κανείς ότι τα χρέη προς τον ΕΟΠΥΥ εκτιμάται ότι φέτος, ξεπέρασαν το 1 δισ. ευρώ.

Ο οργανισμός αναμένεται να λάβει πρόσθετη κρατική χρηματοδότηση που ενδέχεται να ξεπεράσει τα 300 εκατ. ευρώ για να πληρωθούν οι συντάξεις έως το τέλος του χρόνου. Πρόκειται για ποσά επιπλέον των από τα 834 εκατ. ευρώ που είχαν αρχικά εγγραφεί στον κρατικό προϋπολογισμό. Η «μαύρη τρύπα» που διογκώνεται εξαιτίας των οφειλών, είχε βγάλει εκτός πορείας τον οργανισμό και το 2015. Το ταμείο χρειάστηκε έκτακτη επιχορήγηση με αποτέλεσμα η κρατική χρηματοδότηση να υπερβεί το 1 δισ.

Σύμφωνα με τα στοιχεία, από τους 701.148 ασφαλισμένους του ΟΑΕΕ οι 538.087 είτε είναι οφειλέτες (296.720 άτομα), είτε έχουν κάνει διακοπή και οφείλουν εισφορές στο ταμείο (241.367 άτομα). Συνεπώς μόλις 163.061 ασφαλισμένοι του ΟΑΕΕ πληρώνουν εισφορές της τάξης των 231,5 εκατ. ευρώ το δίμηνο.

Τα χρέη προς τον ΟΑΕΕ ανέρχονται σε 11 δισ. ευρώ εκ των οποίων τα 2,7 δισ. ευρώ προέρχονται από ασφαλισμένους που έχουν διακόψει την επαγγελματική τους δραστηριότητα και κατά συνέπεια μπορούν να αναζητηθούν μόνο εάν οι συγκεκριμένοι "διακοπέντες οφειλέτες" καταθέσουν αίτηση συνταξιοδότησης.

Ενδεικτικό είναι ότι στο προσχέδιο του προϋπολογισμού του για το 2017 ο ΟΑΕΕ έχει εγγράψει αύξηση εσόδων από εισφορές με βάση το καθαρό φορολογητέο εισόδημα (θα εφαρμοστεί από 1/1/2017) μόλις 35 εκ. ευρώ.

Το ταμείο που ετοιμάζεται για την μετάβαση στο νέο σύστημα υπολογισμού των εισφορών, εκτιμά ότι το 90% των ασφαλισμένων θα ωφεληθούν καθώς δηλώνουν εισόδημα κάτω από 20.000 ευρώ και θα κληθούν να πληρώσουν χαμηλότερες εισφορές σε σχέση με αυτές που ισχύουν σήμερα.

Μαίρη Λαμπαδίτη