Αμερικανικές ενδιάμεσες εκλογές: Δοκιμάζεται η ανθεκτικότητα του Τραμπ - Τι θα επηρεάσει την ψήφο των πολιτών;

Του Σπύρου Καπράλου

Οι φετινές ενδιάμεσες αμερικανικές εκλογές (midterm elections) διεξάγονται σε μια δύσκολη συγκυρία τόσο για την τοπική κοινωνία, όσο και για τη διεθνή κοινότητα. Αποτελούν το πρώτο δυνατό crash test για τον Πρόεδρο Τραμπ δύο σχεδόν χρόνια μετά την εκ νέου ανάληψη της εξουσίας από τους Ρεπουμπλικανούς και τον ίδιο. Κι όλα τα παραπάνω συμβαίνουν, ενώ η αμερικανική ηγεσία δέχεται κριτική εκ των έσω για μείζονα θέματα της καθημερινότητας που αγγίζουν τη μεσαία τάξη και τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Η αμερικανική πολιτική σκηνή και η νοοτροπία του πολιτικού προσωπικού της χώρας διαφέρει σε πολλά σε σύγκριση με τα ευρωπαϊκά δεδομένα. Ωστόσο, οι πολιτικοί οργανισμοί καλούνται σήμερα να διαχειριστούν μια πραγματικότητα με κοινά χαρακτηριστικά κυρίως σε ότι αφορά στην κυρίαρχη ατζέντα. Η θεματολογία είναι εκείνη που επηρεάζει ουτως η άλλως τις τάσεις της κοινής γνώμης προς τη μία ή την άλλη κατεύθυνση. Αν και στην κάλπη δεν θα κριθεί στην τρέχουσα συγκυρία το πολιτικό μέλλον του Πλανητάρχη, εντούτοις ως εκλογική διαδικασία είναι εξαιρετικά σημαντική, καθώς οι Αμερικανοί ψηφοφόροι θα κληθούν να ανανεώσουν τη σύνθεση του Κογκρέσου και να εκλέξουν πολιτειακούς και τοπικούς αξιωματούχους.                 

Οι ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ (Midterm Elections) είναι οι εκλογές που διεξάγονται κάθε τέσσερα χρόνια, ακριβώς στη μέση της τετραετούς θητείας του Προέδρου. Δεν εκλέγεται νέος Πρόεδρος. Οι Αμερικανοί ψηφοφόροι ανανεώνουν τη σύνθεση του Κογκρέσου και εκλέγουν πολιτειακούς και τοπικούς αξιωματούχους. Η αξία των ενδιάμεσων εκλογών γίνεται αντιληπτή, αφού το αποτέλεσμα μπορεί να αλλάξει τον πολιτικό συσχετισμό δυνάμεων στο Κογκρέσο, εξέλιξη την οποία αναμφίβολα απεύχεται ο Ντόναλντ Τραμπ. Σε ένα τέτοιο σενάριο, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ μπορεί να αντιμετωπίσει μεγαλύτερες δυσκολίες στην προώθηση της νομοθετικής του ατζέντας, ενώ ταυτόχρονα η αντιπολίτευση αποκτά έναν ενισχυμένο ρόλο και ισχυρότερα μέσα κοινοβουλευτικού ελέγχου, όπως η διεξαγωγή ερευνών και ακροάσεων.            

Οι τελευταίες μετρήσεις προκαλούν εύλογα ανησυχία στο στρατόπεδο των Ρεπουμπλικανών. Αξίζει να σταθεί κανείς σε δύο σημεία: πρώτον, ότι στην πρόθεση ψήφου για το Κογκρέσο η διαφορά μεταξύ Δημοκρατικών και Ρεπουμπλικάνων καταγράφεται στο 7,8%. Δεύτερον, το μοντέλο του Nate Silver (Silver Bulletin), με ενημέρωση 1ης Νοεμβρίου, δίνει στους Δημοκρατικούς περίπου 95% πιθανότητα να ανακτήσουν τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Ταυτόχρονα, η χαμηλή δημοτικότητα του Τραμπ επιβαρύνει την εικόνα και δημιουργεί ανάχωμα στην εκλογική προσπάθεια της παράταξης του.

Ειδικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η ατζέντα, η οποία αναμένεται να επηρεάσει την ψήφο εκατομμύρια Αμερικανών που προσέρχονται αυτά τα εικοσιτετράωρα στις κάλπες. Τρία είναι τα σημαντικότερα θέματα για την πλειοψηφία της κοινής γνώμης: Οικονομία, υγειονομική περίθαλψη και το Ιράν (πηγή Gallup, 29/10/2026). Ωστόσο, καταγράφονται και άλλα ζητήματα που τραβούν την προσοχή του μέσου πολίτη, όπως οι εισοδηματικές ανισότητες, οι τιμές των καυσίμων και η μετανάστευση. Θα μπορούσε κανείς έτσι να εξάγει ένα πρώτο συμπέρασμα ότι η συγκυρία για τον κ. Τραμπ δεν είναι θετική, ενω βρίσκεται στο μισό της δεύτερης και τελευταίας τετραετίας του, όπως ορίζει το Αμερικανικό Σύνταγμα. Υπό τις παρούσες συνθήκες, η Ελλάδα, όπως και ολόκληρη η Ευρώπη, παρακολουθεί τις πολιτικές εξελίξεις στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού με το βλέμμα στην επόμενη γεμάτη αβεβαιότητες και προκλήσεις μέρα.  Η ελληνική ομογένεια στις ΗΠΑ, η οποία καταγράφει πάντα ένα σημαντικό στίγμα στην εσωτερική πολιτική σκηνή,  αντιμετωπίζει τις ενδιάμεσες εκλογές του 2026 με ιδιαίτερο ενδιαφέρον και αυξημένη κινητοποίηση. Δεν πρόκειται μόνο για την κομματική αντιπαράθεση Δημοκρατικών και Ρεπουμπλικάνων, αλλά και για τη διατήρηση της πολιτικής επιρροής της ελληνοαμερικανικής κοινότητας στην Ουάσιγκτον. Κι αυτή είναι εξόχως σημαντική, τη στιγμή δε που η τουρκική προκλητικότητα παραμένει και η κατάσταση στην ευρύτερη περιοχή της ανατολικής Μεσογείου επιβάλλει εγρήγορση και κατάσταση συναγερμού.