Η Σοφία Κοράντι, η εμπνεύστρια και δημιουργός του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus, απεβίωσε στη Ρώμη σε ηλικία 91 ετών. Γνωστή ως «Mamma Erasmus», θεωρούσε το πρόγραμμα —μέσω του οποίου έχουν σπουδάσει στο εξωτερικό περίπου 16 εκατομμύρια φοιτητές— ως την «προσωπική της ειρηνιστική αποστολή».

Η οικογένειά της, ανακοινώνοντας τον θάνατό της το Σάββατο 19 Οκτωβρίου, τη χαρακτήρισε ως γυναίκα «μεγάλης ενέργειας και πνευματικής και συναισθηματικής γενναιοδωρίας».

Καθηγήτρια Παιδαγωγικής στο Πανεπιστήμιο Roma Tre, η Κοράντι στα πρώτα της χρόνια είχε λάβει την υποτροφία Fulbright, που την οδήγησε στο Πανεπιστήμιο Columbia της Νέας Υόρκης για μεταπτυχιακές σπουδές στη νομική. Όταν όμως το ιταλικό εκπαιδευτικό σύστημα δεν αναγνώρισε τις εξετάσεις της κατά την επιστροφή της, άρχισε να οραματίζεται ένα πρόγραμμα ανταλλαγής φοιτητών που θα διευκόλυνε τη διεθνή κινητικότητα και την αμοιβαία αναγνώριση σπουδών. Το όραμά της έγινε πραγματικότητα το 1987, με τη δημιουργία του Erasmus.

Έκτοτε, το πρόγραμμα έχει αποτελέσει ένα από τα πιο επιτυχημένα εγχειρήματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προωθώντας τη συνεργασία μεταξύ πανεπιστημίων και θεμελιώνοντας την ιδέα μιας κοινής ευρωπαϊκής παιδείας. Το 2018, η ίδια είχε δηλώσει πως το Erasmus ήταν «η προσωπική μου ειρηνιστική αποστολή, γεννημένη μέσα στον Ψυχρό Πόλεμο».

Πέρα από το έργο της στο Erasmus, η Σοφία Κοράντι υπήρξε ερευνήτρια στο πεδίο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του δικαιώματος στην εκπαίδευση, συνεργαζόμενη με την Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, την Ακαδημία Διεθνούς Δικαίου της Χάγης και το London School of Economics.

Ο Ιταλός υπουργός Εξωτερικών Αντόνιο Ταγιάνι την αποχαιρέτισε γράφοντας ότι «ενέπνευσε τη ζωή εκατομμυρίων νέων που ταξίδεψαν, σπούδασαν και ασπάστηκαν διαφορετικούς πολιτισμούς», αποδίδοντάς της «τη γέννηση της Γενιάς της Ευρώπης». Αντίστοιχα, ο Γάλλος υφυπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Μπενζαμέν Χαντάντ ανέφερε ότι «γενιές νέων Ευρωπαίων της οφείλουν ευγνωμοσύνη».

Στην Ελλάδα, η υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων Σοφία Ζαχαράκη σημείωσε:

«Ήταν εκείνη που, πριν ακόμη η Ευρώπη γίνει αυτό που γνωρίζουμε σήμερα, οραματίστηκε έναν κόσμο χωρίς σύνορα για τους φοιτητές∙ έναν κόσμο όπου η γνώση, η γλώσσα και ο πολιτισμός θα ένωναν, και όχι θα χώριζαν, τους νέους ανθρώπους. Μέσα από το όραμά της γεννήθηκε το πρόγραμμα Erasmus, που εδώ και δεκαετίες εμπνέει, μεταμορφώνει και ενώνει εκατομμύρια νέους σε όλη την ήπειρο.»

Η Σοφία Κοράντι αφήνει πίσω της μια παρακαταθήκη που ξεπερνά τα όρια της εκπαίδευσης. Χάρη σε εκείνη, η Ευρώπη απέκτησε όχι μόνο ένα πρόγραμμα σπουδών, αλλά μια γενιά ανθρώπων που γνώρισαν τον άλλον ως γείτονα, όχι ως ξένο.