Είχαμε γράψει πολλές φορές τις προηγούμενες εβδομάδες ότι η περίπτωση του Ιράν και η κατάσταση στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής συνιστούν μια βραδυφλεγή βόμβα έτοιμη να εκραγεί. Εξάλλου, τα στρατηγικά συμφέροντα των ΗΠΑ και του Ισραήλ είναι εκ διαμέτρου αντίθετα με την παραμονή στην εξουσία του θεοκρατικού καθεστώτος στην Τεχεράνη. Η Ουάσιγκτον θα προτιμούσε πέρα από κάθε αμφιβολία μια νέα ηγεσία, φιλική απέναντι της, έτοιμη να συνεργαστεί μακροπρόθεσμα με το Τελ Αβίβ και να πάρει καθαρές αποστάσεις από τις εξτρεμιστικές ισλαμιστικές οργανώσεις της γειτονιάς, όπως είναι η Χεζμπολάχ και οι Χούθι. Η επικίνδυνη κλιμάκωση στον Περσικό Κόλπο και τις αραβικές χώρες αλλάζει τα δεδομένα στη γεωπολιτική σκακιέρα, ενισχύει τις ανησυχίες για αστάθεια και αβεβαιότητα, ενώ αναμένεται να προκαλέσει ντόμινο οικονομικών αναταράξεων. Η αύξηση της τιμής του πετρελαίου, τα εμπόδια στην διεξαγωγή του παγκοσμίου εμπορίου, η επιδείνωση της καθημερινότητας των πολιτών με τιμές-φωτιά στα ράφια, τα πλήγματα σε δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς είναι μόνο κάποιες από τις συνέπειες αυτής της σύγκρουσης. Εκτός των άλλων, το άνοιγμα ενός διευρυμένου μετώπου με τη συμμετοχή περισσοτέρων κρατών, συμμάχων των ΗΠΑ, δημιουργεί προβληματισμό για την έκταση και τη διάρκεια των συγκρούσεων και τα αρνητικά αποτελέσματα για τον άμαχο πληθυσμό. Η εικόνα στις τοπικές κοινωνίες γίνεται πλέον χαοτική και η εντροπία στο εσωτερικό των εμπλεκόμενων κρατών βρίσκεται κυριολεκτικά στο κόκκινο. Στο Ιράν, η κοινωνία είναι διαιρεμένη εδώ και μεγάλο χρονικό διάστημα. Από τη μία πλευρά, ενεργεί το αδίστακτο καθεστώς των Μουλάδων και των υποστηρικτών τους με στόχο την παραμονή της χώρας σε ένα αυστηρό θεοκρατικό και ελεγχόμενο πλαίσιο, ομολογουμένως μακριά από τις αιώνιες παραδόσεις και προσεγγίσεις ενός αξιοθαύμαστου πολιτισμού. Στην αντίπερα όχθη, ένα σημαντικό μέρος της ιρανικής κοινωνίας, κυρίως οι νεότεροι στην ηλικία, προσδοκά σε πολιτική αλλαγή, περισσότερη ελευθερία και οριστική απαλλαγή από ένα δίκτυο εξουσίας που κατηγορείται για το θάνατο και τους βασανισμούς δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων από την έναρξη της ισλαμικής επανάστασης του 1979 και έπειτα. Δεν είναι, εξάλλου, τυχαίοι οι πανηγυρισμοί ακόμα και στο εσωτερικό του Ιράν για την εξόντωση του θρησκευτικού ηγέτη Χαμενεί από τις αμερικανικές και ισραηλινές δυνάμεις. Εξίσου κορυφαία παράμετρος για τη διαμόρφωση μιας συνολικής εικόνας του σημερινού προβλήματος είναι και η έντονη παρουσία και δράση της πολυάριθμης ιρανικής διασποράς, η συντριπτική πλειοψηφία της οποίας παραμένει εκτός των τειχών παρά τη θέληση της.

ΗΠΑ και Ισραήλ επενδύουν πολλά όχι μόνο στις επιχειρησιακές τους ικανότητες, οι οποίες εξάλλου φάνηκαν από τα πρώτα εικοσιτετράωρα των αεροπορικών επιδρομών, αλλά και στη μεγαλύτερη δυνατή ενεργοποίηση των αντικαθεστωτικών, εντός και εκτός γεωγραφικών ορίων του Ιράν. Τα όσα συμβαίνουν τα τελευταία εικοσιτετράωρα επηρεάζουν ασφαλώς και άλλες παγκόσμιες και περιφερειακές δυνάμεις. Κίνα και Ρωσία επέκριναν σφοδρά τις στρατιωτικές κινήσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ, η δε Τουρκία κατά την προσφιλή της τακτική πατάει σε δύο βάρκες, αφενός για να διατηρήσει τις στενές σχέσεις με το ισλαμιστικό κατεστημένο, αφετέρου να μην πλήξει τις καλές σχέσεις που διατηρεί με τις ΗΠΑ. Η δε Ευρώπη παρακολουθεί ανήσυχη τις εξελίξεις με επιμέρους χώρες να κινούνται αλά καρτ, όπως η Γαλλία που δήλωσε έτοιμη να συνδράμει στην αμυντική ενίσχυση των χωρών του Κόλπου. Ελλάδα και Κύπρος βρίσκονται σε αυξημένη εγρήγορση, αν όχι σε κόκκινο συναγερμό, εξαιτίας της γεωγραφικής τους θέσης, αλλά και της παρουσίας στρατιωτικών δυνάμεων των συμμάχων στο έδαφος τους.

Εν κατακλείδι, τα σημεία που μπορούν να προσδιορίσουν την επόμενη μέρα της σύγκρουσης είναι: α) για την ανατροπή του καθεστώτος στο Ιράν, είναι επιβεβλημένες και άλλες κινήσεις πέραν των αεροπορικών πληγμάτων. β) ΗΠΑ και Ισραήλ φαίνονται αποφασισμένες να επιβάλλουν τους δικούς τους όρους στην περιοχή, λαμβάνοντας ωστόσο μεγάλο ρίσκο. γ) Οι δύο χώρες δρουν στοχευμένα, ώστε όχι μόνο να δώσουν ένα τέλος στην σαρανταεπτάχρονη παραμονή των Μουλάδων στην εξουσία, αλλά και μέσα από την ανατροπή τους στοχεύουν στην περαιτέρω αποδυνάμωση των ακραίων ισλαμιστών στη Μέση Ανατολή. Ανεξαρτήτως αποτελέσματος, έννοιες όπως η ασφάλεια, η ειρήνη και η σταθερότητα στην ευρύτερη περιοχή επιβάλλει και άλλες κινήσεις, όπως το ενδεχόμενο ίδρυσης ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους, το οποίο προηγουμένως θα έχει απορρίψει κάθε ακραίο στοιχείο στη σύνθεση του. Σε κάθε περίπτωση, Τα σενάρια είναι πολλά και οι λύσεις για την αποκατάσταση της ομαλότητας προϋποθέτουν χρόνο, ρεαλισμό και συνεργασία ακόμη και ανάμεσα σε πρώην εχθρούς.