Γιατί είναι απαραίτητη η χρηματοοικονομική εκπαίδευση ΟΛΩΝ των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος;

Οι χρηματοοικονομικές γνώσεις στους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές (πράκτορες και μεσίτες) είναι υποχρεωτικές και αναγκαίες, ασχέτως αν πουλάνε προϊόντα κυμαινόμενης απόδοσης (unit linked), σταθερής και συμφωνημένης απόδοσης, ασφαλίσεις πυρός, ή ακόμα και ασφαλίσεις αυτοκινήτων!

Η πώληση (από τον ασφαλιστικό διαμεσολαβητή – ασφαλιστική επιχείρηση) και η αγορά (από τον πελάτη) ενός ασφαλιστικού προϊόντος οποιουδήποτε κλάδου ασφάλισης (Ζωής ή Γενικών ασφαλίσεων), είναι μια χρηματοοικονομική πράξη, η οποία διασφαλίζει τα οικονομικά συμφέροντα του πελάτη, έναντι οποιουδήποτε απρόβλεπτου κινδύνου που μπορεί όμως να επέλθει κάποια στιγμή στο μέλλον, ή ακόμη και έναντι κάποιου προβλεπόμενου κινδύνου, που σίγουρα θα επέλθει, χωρίς όμως να γνωρίζει ο πελάτης τον ακριβή χρόνο επέλευσής του.

Όλοι αυτοί οι πιθανοί κίνδυνοι που ενδεχομένως θα επέλθουν είναι και το αντικείμενο της ασφάλισης και επειδή καλύπτονται μέσω ασφαλιστικών προϊόντων, με συγκεκριμένο κόστος για τους πελάτες, τα ασφαλιστικά προϊόντα αποτελούν και αυτά χρηματοοικονομικά προϊόντα, τα οποία στοχεύουν στην επαναφορά του πελάτη στην ίδια οικονομική κατάσταση/επίπεδο, στο οποίο βρισκόταν, πριν από την επέλευση του ζημιογόνου γεγονότος!

Γι’ αυτούς τους λόγους η σύγχρονη ευρωπαϊκή και Ελληνική νομοθεσία (νόμοι 4364/2016 – Solvency II και 4583/2018 – IDD), αλλά και η Εποπτεία (Τράπεζα της Ελλάδος – ΔΕΙΑ), προβλέπουν την εξειδικευμένη χρηματοοικονομική γνώση που απαιτείται τόσο από τους ασφαλιστικούς διαμεσολαβητές (πράκτορες και μεσίτες ασφαλίσεων), όσο και από τα εμπλεκόμενα διοικητικά στελέχη των ασφαλιστικών επιχειρήσεων, η οποία είναι υποχρεωτική, τουλάχιστον όσο υποχρεωτική είναι και η γνώση εκ μέρους τους των ασφαλιστικών προϊόντων τα οποία προωθούν στους πελάτες τους!

Χρηματοοικονομικός αλφαβητισμός και ασφαλιστικοί διαμεσολαβητές

Σύμφωνα με τον ορισμό του ΟΟΣΑ (επί του οποίου στηρίζεται και η εποπτεία της ΤτΕ-ΔΕΙΑ) ο χρηματοοικονομικός αλφαβητισμός βασίζεται στο συνδυασμό ετοιμότητας, γνώσης, δεξιότητας, νοοτροπίας και συμπεριφοράς που είναι απαραίτητα για τη σωστή λήψη χρηματοοικονομικών αποφάσεων με στόχο την επίτευξη ατομικής χρηματοοικονομικής ευημερίας.
(OECD, 2014b; Atkinson και Messy, 2012; G20, 2012 PISA)

Περισσότερα περί των θέσεων της εποπτείας της Τράπεζας της Ελλάδος (ΔΕΙΑ) για το ζήτημα του χρηματοοικονομικού αλφαβητισμού όλων των εμπλεκομένων και τη βαρύτητα που δίνει ο Επόπτης σε αυτό το ζήτημα, θα βρείτε στην σχετική ιστοσελίδα της ΤτΕ (δείτε εδώ). 

Ο νομοθέτης και η ισχύουσα νομοθεσία (ν.4583/2018 – IDD), στο άρθρο 20 (Επαγγελματικές απαιτήσεις γνώσεων και ικανοτήτων) και στο Παράρτημα ΧΙΙΙ (ελάχιστες απαιτήσεις για επαγγελματικές γνώσεις και ικανότητες), καθορίζουν με ακρίβεια ποιο είναι το ελάχιστο επίπεδο χρηματοοικονομικών γνώσεων και ικανοτήτων ενός ασφαλιστικού πράκτορα, συντονιστή ασφαλιστικών πρακτόρων, μεσίτη ασφαλίσεων, ή/και εμπλεκόμενου διοικητικού στελέχους, εφόσον ασχολούνται με ασφαλιστικά προϊόντα του κλάδου ζωής (σταθερής ή κυμαινόμενης απόδοσης στη λήξη) ή με προϊόντα γενικών ασφαλίσεων, όπως για παράδειγμα οι ασφαλίσεις πυρός ή ακόμα και οι ασφαλίσεις αυτοκινήτων!

Όλες αυτές οι γνώσεις και ικανότητες των διαμεσολαβούντων αφορούν τόσο τις πιστοποιήσεις των γνώσεών τους, όσο και τις ετήσιες επαναπιστοποιήσεις των γνώσεων τους!

• Οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις και οι διευθύνσεις πωλήσεων και εκπαίδευσης των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών, αλλά και οι ανεξάρτητοι φορείς εκπαίδευσής τους, λαμβάνουν πλήρως υπόψη τους αυτά τα δεδομένα;
• Όλες αυτές τις γνώσεις και τις ικανότητες των ασφαλιστικών πρακτόρων τις καλύπτουν στα προγράμματα των ετησίων επαναπιστοποιήσεων των γνώσεών τους, τα οποία συνήθως διεξάγονται μέσω e-learning;
• Όλες αυτές τις γνώσεις και τις ικανότητες των ασφαλιστικών πρακτόρων τις καλύπτουν στα προγράμματα που διεξάγουν για την προετοιμασία των υποψηφίων για της εξετάσεις πιστοποίησης γνώσεων της Τράπεζας της Ελλάδος; Και εφόσον όλα αυτά διδάσκονται, τότε γιατί έχουμε αυτά τα απογοητευτικά αποτελέσματα;
• Μήπως, ιδιαιτέρως οι ασφαλιστικές εταιρίες που ασχολούνται ΜΟΝΟΝ με τους κλάδους των Γενικών Ασφαλίσεων, ΔΕΝ δίνουν καμία σημασία σε αυτές τις απαιτούμενες γνώσεις των ασφαλιστικών πρακτόρων και ασχολούνται μόνο με τα προϊόντα τους;
• Μπορούμε με τα υπάρχοντα δεδομένα να βελτιώσουμε τα αποτελέσματα των εξετάσεων πιστοποίησης γνώσεων των ασφαλιστικών πρακτόρων στην Τράπεζα της Ελλάδος;

Μπορεί με τα υπάρχοντα δεδομένα η κάθε μια ασφαλιστική εταιρία να βελτιώσει το επίπεδο της παραγωγής της και συνολικά η αγορά να βελτιώσει το επίπεδο των ασφαλιστικών πρακτόρων της Ελλάδος και να επιτύχει ευρωπαϊκούς μέσους όρους ανάπτυξης;

Η εποπτεία της ΤτΕ και η ΔΕΙΑ, οι οποίες βοηθούν πολύ την ασφαλιστική αγορά στην προσαρμογή και την ανάπτυξη της, πότε έχουν προγραμματίσει να ασχοληθούν σε βάθος με το εκπαιδευτικό κενό που παρατηρείται στην αγορά;

Η χρηματοοικονομική εκπαίδευση και ο χρηματοοικονομικός αλφαβητισμός των ασφαλιστικών πρακτόρων είναι απολύτως αναγκαία και όχι μόνο επειδή το λέει η Τράπεζα της Ελλάδος, αλλά επειδή πρέπει η ασφαλιστική αγορά και οι ασφαλιστικοί πράκτορες να επικοινωνήσουν ουσιαστικά και σε βάθος με τους πελάτες τους, εφόσον επιθυμούμε ευρωπαϊκού επιπέδου ανάπτυξη!

Ποιος είναι ο Κώστας Παπαϊωάννου

Είναι πιστοποιημένος εκπαιδευτής ασφαλιστικών γνωστικών αντικειμένων, με πολυετή εκπαιδευτική εμπειρία.

Έχει γράψει τα βιβλία «Επενδύσεις και Ασφάλιση», εκδόσεις Σπύρου 2021, που αφορά τις πιστοποιήσεις της ΤτΕ στα προϊόντα Unit Linked και «Ασφαλιστικοί Πράκτορες», Εκδόσεις Σπύρου 2022, που αφορά τις υποχρεωτικές γνώσεις και τις πιστοποιήσεις γνώσεων των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών, από την Τράπεζα της Ελλάδος. Έχει επιπλέον συμμετάσχει στη συγγραφή βιβλίων του ΕΙΑΣ και του ΕΤΙ. Είναι αρθρογράφος του Next Deal.

Συνεργάζεται ως ειδικός επιστήμονας, για ερευνητικούς και διδακτικούς σκοπούς με το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) και διδάσκει στο ΜΒΑ Τραπεζικής και Ασφαλιστικής Διοίκησης, καθώς και σε άλλα μεταπτυχιακά προγράμματα του ΕΚΠΑ. Επιπλέον συνεργάζεται και διδάσκει στο ΕΙΑΣ και στο ΕΤΙ (Ελληνικό Τραπεζικό Ινστιτούτο - ΕΕΤ), καθώς και σε άλλους εκπαιδευτικούς φορείς.

Έχει κάνει σπουδές οικονομικής κατεύθυνσης και μεταπτυχιακές σπουδές στα ασφαλιστικά. Έχει εργαστεί σε διευθυντικές θέσεις εκπαίδευσης, σε μερικές από τις μεγαλύτερες ασφαλιστικές εταιρίες και τράπεζες που δραστηριοποιούνται στην Ελληνική αγορά.