Τον προβληματισμό τους για την πιθανότητα το νέο πλαίσιο εξωδικαστικού συμβιβασμού να εξελιχθεί σε νέο νόμο Κατσέλη καθώς υπάρχει ορατός κίνδυνος να υποδεχθεί χιλιάδες αιτήσεις, που δεν θα μπορεί να εξυπηρετήσει, διατυπώνουν οι τράπεζες.

Το σχετικό νομοσχέδιο δόθηκε ήδη σε διαβούλευση,από το υπουργείο Οικονομίας. Παρά τη σημαντική πρόοδο, που έχει επιτευχθεί, στην αντιμετώπιση σειράς τεχνικών ζητημάτων, υπάρχουν σημαντικά εκκρεμή θέματα, που σύμφωνα με τις τράπεζες, είναι καθοριστικά για την επιτυχία ή όχι του νέου πλαισίου.

Στόχος του ειδικού νόμου, που θα ισχύσει για μια διετία, αντικαθιστώντας το προηγούμενο ειδικό πλαίσιο ( σ.σ γνωστός ως νόμος Δένδια) είναι να δώσει την ευκαιρία σε περίπου 400 χιλ. μεσαίες, μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις καθώς και σε όσους ελεύθερους επαγγελματίες δεν έχουν υποβάλει αίτηση υπαγωγής στο νόμο Κατσέλη, να διευθετήσουν ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τράπεζες, Δημόσιο και μεγάλους προμηθευτές.
Το σχέδιο νόμου προβλέπει ότι ο ίδιος ο οφειλέτης ή κάποιος εκ των πιστωτών του μπορεί να καταθέτει αίτηση εξωδικαστικής διευθέτησης στην Ειδική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους ( Ε.Γ.Δ.Ι.Χ), η οποία θα διορίζει ειδικό συντονιστή. Για να λειτουργήσει γρήγορα το σύστημα προβλέπεται να αναπτυχθεί ηλεκτρονική πλατφόρμα στην ΕΓΔΙΧ, στην οποία θα υποβάλλονται οι αιτήσεις και τα δικαιολογητικά.
Παρά το γεγονός ότι έχουν τεθεί αυστηρά κριτήρια επιλεξιμότητας ( κέρδη πριν από φόρους σε μια τουλάχιστον από τις τρεις τελευταίες χρήσεις για επιχειρήσεις με βιβλία Β κατηγορίας, και θετικό EBITDA ή θετική καθαρή θέση για όσες τηρούν βιβλία Γ κατηγορίας), ο όγκος των αιτήσεων κρίνεται ότι θα είναι μεγάλος, κυρίως από πλευράς πολύ μικρών επιχειρήσεων και ελεύθερων επαγγελματιών.

Το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου προβλέπει ότι για να υποβάλει αίτηση εξωδικαστικής διευθέτησης φυσικό ή νομικό πρόσωπο θα πρέπει να πληρούνται τα εξής on-off κριτήρια:

- Στις 31.12.2016 να έχει δάνεια σε καθυστέρηση μεγαλύτερη των 90 ημερών, ή να έχει προβεί σε ρύθμιση με την τράπεζα μετά την 1η Ιουλίου του 2016.

- Κατά την ίδια ημερομηνία, να έχει χρέη προς το Δημόσιο ή τα ταμεία και να μην έχει φορολογική ή ασφαλιστική ενημερότητα.

- Να έχει σφραγισμένες επιταγές ή να έχει εκδοθεί διαταγή πληρωμής ή δικαστική απόφαση, λόγω ληξιπρόθεσμων απαιτήσεων εις βάρος του.

Τα παραπάνω κριτήρια δεν απαιτείται να ισχύουν σωρευτικά, εφόσον βέβαια οι οφειλές προς τράπεζες, Δημόσιο, ταμεία και προμηθευτές ξεπερνούν τις 20 χιλ. ευρώ.

Η πρόταση εφαρμογής του νόμου σε...δόσεις.

Οι τράπεζες ζητούν να θεσμοθετηθεί, αρχικά, ότι οι οφειλές προς τις ίδιες, το Δημόσιο, τα ταμεία και τους προμηθευτές θα πρέπει να ξεπερνούν τις 50 χιλ. ευρώ και εν συνεχεία σταδιακά ο «πήχης» να πέσει στις 20 χιλ. ευρώ.

Με τον παραπάνω τρόπο θα διαφυλαχθεί το σύστημα από πιθανή υπερφόρτωση. Υπέρ της κλιμάκωσης συνηγορεί και το γεγονός ότι η ηλεκτρονική πλατφόρμα στην οποία θα υποβάλλονται οι αιτήσεις θα πάρει χρόνο μερικών μηνών για να δημιουργηθεί.

Αν μέχρι τότε οι αιτήσεις υποβάλλονται χειροκίνητα στην Ειδική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους το σύστημα κινδυνεύει να «φρακάρει», με την έναρξη λειτουργίας του αναφέρουν τραπεζικά στελέχη.
Ο φόβος των τραπεζών είναι να υποβληθούν, κατά τους πρώτους μήνες ισχύος του νόμου, αρκετές δεκάδες χιλιάδες αιτήσεις, οι οποίες θα πρέπει να εξετασθούν χειροκίνητα για το αν πληρούν ή όχι τα κριτήρια.
Με αυτό τον τρόπο, όμως, υπάρχει ο ορατός κίνδυνος αντί το σύστημα να λειτουργήσει ως διαδικασία ταχείας διευθέτησης χρεών να καταστεί αργόσυρτο με το καλημέρα, δίνοντας την ευκαιρία σε όσους συνειδητά θέλουν να κερδίσουν χρόνο έναντι των πιστωτών τους να κρύβονται πίσω από την υποβολή σχετικής αίτησης.
«Αν δεν αντιμετωπισθούν άμεσα οι παγίδες, το νέο πλαίσιο κινδυνεύει να εξελιχθεί σε νέο νόμο Κατσέλη» αναφέρουν τραπεζικά στελέχη, υπενθυμίζοντας ότι εκκρεμούν προς εκδίκαση 170 χιλ. αιτήσεις και οι δικάσιμοι φθάνουν ως και το 2032! Μέρος των παραπάνω αιτήσεων δεν πληρούν, σύμφωνα με τις τράπεζες, τα κριτήρια υπαγωγής αλλά υποβάλλονται συνειδητά για να κερδηθεί χρόνος προστασίας μερικών ετών.

Να ενεργοποιηθεί ο νόμος όταν θα είναι έτοιμη η ηλεκτρονική πλατφόρμα

Για να αποτραπεί ο παραπάνω κίνδυνος οι τράπεζες αφενός έχουν προθυμοποιηθεί να επωμισθούν οι ίδιες το κόστος και τις διαδικασίες κατασκευής της ηλεκτρονικής πλατφόρμας, αφετέρου θέτουν προς συζήτηση την πρόταση να ξεκινήσει η ισχύς του νόμου, όταν το ηλεκτρονικό σύστημα θα είναι έτοιμο να λειτουργήσει.

Τέλος, στην κατεύθυνση ταχύτερων και αποτελεσματικότερων κινήσεων οι τράπεζες ζητούν να επανεξετασθεί αν απαιτείται επικύρωση της εξωδικαστικής διευθέτησης από δικαστήριο ή αρκεί η επικύρωσή της από τον διαμεσολαβητή. Αν η κυβέρνηση επιμείνει στην επικύρωση από το δικαστήριο ( σ.σ το αρμόδιο Πολυμελές Πρωτοδικείο) θα πρέπει να εξασφαλισθεί ταχεία διαδικασία επικύρωσης της αίτησης ακόμη και αν χρειασθεί να μην οριστούν ως αρμόδια τα Πολυμελή Πρωτοδικεία.

Ανοικτό παραμένει και το θέμα εξαίρεσης των παρακρατούμενων φόρων ( ΦΠΑ) και ασφαλιστικών εισφορών, που επιδιώκει η κυβέρνηση, από την εξωδικαστική διευθέτηση. Οι Θεσμοί έχουν δηλώσει την διαφωνία τους με την οριζόντια εξαίρεση όπως και με το αίτημα της κυβέρνησης να εξαιρούνται οι εγγυήσεις του Δημοσίου για δάνεια ( επιχειρήσεων και στεγαστικά), οι οποίες έχουν καταπέσει.