Στη σκιά των έντονων αναταράξεων που συνεχίζει να προκαλεί η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η Ε.Ε και επιμέρους τα κράτη-μέλη της αναζητούν λύσεις για την αμυντική θωράκιση τους, με φόντο μια αβέβαιη επόμενη μέρα.

Η ανασφάλεια και ο προβληματισμός για το τι μέλλει γενέσθαι είναι έκδηλος σε πολλές πτυχές της ευρωπαϊκής πολιτικής. Τα όσα τραγικά και πρωτόγνωρα στη μεταπολεμική ιστορία συμβαίνουν στα ανατολικά σύνορα της ενωμένης Ευρώπης τα τελευταία τρεισήμισι χρόνια ήρθαν να αλλάξουν άρδην τον τρόπο που οι ηγεσίες αντιμετωπίζουν τα ζητήματα ασφάλειας.

Από τη μία πλευρά, έγινε αντιληπτό ότι ο φάκελος της στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης έπρεπε να προωθηθεί άμεσα με επίκεντρο και την ενέργεια, αφού ο πόλεμος στην Ουκρανία ήρθε να καταδείξει με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο το πρόβλημα από τη ρωσική εξάρτηση για πολλές χώρες, κυρίως στην κεντρική Ευρώπη.

Στην αντίπερα όχθη, η αλλαγή σκυτάλης στον Λευκό Οίκο και η υιοθέτηση μιας διαφορετικής στρατηγικής από τον κ. Τραμπ, σε σύγκριση με τον προκάτοχο του Μπάιντεν, προκάλεσε αναμφίβολα μια βίαιη πολιτική ωρίμανση των ευρωπαϊκών θεσμών, που τώρα τρέχουν πίσω από τις εξελίξεις για να προετοιμαστούν αποτελεσματικά σε διαφορετικά επίπεδα για την επόμενη κρίσιμη πενταετία.

Ο ρωσικός αναθεωρητισμός, σε συνδυασμό με τη νέα αμερικανική εξωτερική πολιτική, επηρέασαν δραστικά τον τρόπο που η Ε.Ε αντιλαμβάνεται πλέον μία ανοιχτή γεωπολιτική σύγκρουση στη γειτονιά της.

Πέρα από τη «συμμαχία των προθύμων», οι χώρες της Ε.Ε προχωρούν με μεγαλύτερη πλέον αποφασιστικότητα στην ενίσχυση της αμυντικής τους ικανότητας η κάθε μια χωριστά, την ώρα που πολιτικοί αναλυτές προεξοφλούν ευρύτερη ανάφλεξη του πολέμου και σε άλλες χώρες τα επόμενα χρόνια λόγω της επιθετικής πολιτικής του κ. Πούτιν και της ηγετικής ομάδας της Μόσχας.

Ενδεικτικές και προς αυτή την κατεύθυνση είναι και οι τελευταίες εξελίξεις επί γερμανικού εδάφους. Η χώρα πέταξε στις καλένδες το φρένο χρέους και για πρώτη φορά μετά το τέλος του δεύτερου παγκοσμίου πολέμου προχωρά σε ένα τεράστιο εξοπλιστικό πρόγραμμα που θα αλλάξει σε μεγάλο βαθμό τα αμυντικά δεδομένα στο εσωτερικό της ενωμένης Ευρώπης.

Εκτός των άλλων, η πρόσφατη απρόκλητη πυραυλική επίθεση της Ρωσίας στο Σούμι που είχε ως αποτέλεσμα δεκάδες απώλειες αμάχων Ουκρανών, ενεργοποίησε τα αντανακλαστικά του επόμενου Γερμανού Καγκελάριου Μερτς, ο οποίος με τη σειρά του άνοιξε τη συζήτηση για την παραχώρηση πυραύλων τύπου Taurus στις ουκρανικές δυνάμεις.

Ωστόσο, μία τέτοια απόφαση απαιτεί την έγκριση του γερμανικού κοινοβουλίου, καθώς η αξιοποίηση του συγκεκριμένου οπλικού συστήματος προϋποθέτει και την αξιοποίηση ειδικών χειριστών που θα προέρχονται από τις γερμανικές ένοπλες δυνάμεις. Λίγα χιλιόμετρα νοτιότερα, στην παραδοσιακά ουδέτερη Αυστρία, άναψε τα τελευταία εικοσιτετράωρα η συζήτηση για την επαναφορά της υποχρεωτικής θητείας για τις γυναίκες για ένα χρόνο.

Πρόκειται για εξελίξεις που κάποτε θα λέγαμε ότι αφορούν άλλα παραδείγματα όπως το Ισραήλ, αλλά σήμερα συνδέονται ευθέως με την Ε.Ε και την ύπαρξη της. Το μέτωπο της Δύσης έχει διαρραγεί.

Οι ΗΠΑ υπό την ηγεσία Τραμπ τραβούν έναν διαφορετικό δρόμο, προωθώντας τα γεωπολιτικά τους συμφέροντα, αγνοώντας, ωστόσο, τις παλιές συμμαχίες.

Η Ευρώπη σε άμεση συνεργασία με τη Βρετανία, ο Πρωθυπουργός της οποίας δείχνει να αντιλαμβάνεται σε βάθος τις πιθανές συνέπειες του νέου παγκόσμιου status quo, οφείλει να πράξει το αυτονόητο: να προετοιμαστεί στη βάση μιας κοινής αμυντικής συνισταμένης, αξιοποιώντας όλα τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της.

Η κατάσταση επιβάλλει εγρήγορση, σχέδιο και αποφασιστικότητα. Τίποτα πια δεν μοιάζει το ίδιο…