Ο Αθανάσιος Θεοδωράκης παρουσιάζει το βιβλίο του Τάσου Γιαννίτση, «Η Ελλάδα στην κρίση»

του Αθανασίου Θεοδωράκη, πολιτικού επιστήμονα

«Η Ελλάδα στην κρίση», του Τάσου Γιαννίτση (εκδόσεις ΠΟΛΙΣ)

Το κλειδί είναι στην πολιτική

Το  νέο βιβλίο του Τάσου Γιαννίτση (ΤΓ)  έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή. Το κείμενο είναι ψύχραιμο  και σκληρό, θέτει όντως θέματα. Κατ’αρχήν τα βασικά. Το βιβλίο έχει πολύ καλή τεκμηρίωση, διαβάζεται εύκολα, ο λόγος του είναι κατανοητός. Ακόμα και τα τεχνικά θέματα, εντάσσονται σε μια ροή αφήγησης κανονική, ο καθηγητής ΤΓ ξέρει να εξηγεί με απλά λόγια τα σύνθετα θέματα. Η ανάλυση φαίνεται συνεπής, συνδέεται με τα στοιχεία που παρατίθενται (πίνακες, συγκρίσεις, εξέλιξη μεγεθών) χωρίς να κουράζουν τον αναγνώστη.

Η ολιστική προσέγγιση του συγγραφέα είναι επίσης αποδοτική. Ετσι κι αλλιώς οι καθαρά οικονομικές αναλύσεις έχασαν πλέον κάθε πειστικότητα, και στο τέλος τα πολιτικά ερωτήματα, για το τί έγινε ή γιατί δεν έγινε αυτό που έπρεπε να γίνει, βρίσκουν μια κεντρική θέση στον γενικό προβληματισμό. Ο ΤΓ ξέρει την ελληνική  οικονομία γι αυτό η επιμονή του να παρουσιάσει τα όρια των δυνατοτήτων μας και να επαναφέρει τον αναγνώστη στην πραγματικότητα λειτουργεί θετικά:πρέπει να κατανοήσουμε και να δεχθούμε ότι δεν μπορούμε να κάνουμε τα πάντα, ας κάνουμε λοιπόν, έστω τώρα,  τις σωστές επιλογές….

Κι αυτό είναι η σταθερά αλλά και το ζητούμενο που αναδεικνύεται στο έργο: οι πολιτικές επιλογές, λειψές, νοητές ή πραγματικές, παντού και σε όλους τους τομείς. Διοίκηση, φορολογία (σωστά επιμένει ειδικά σε αυτό το θέμα και στην παραοικονομία), πλαίσιο επενδύσεων, ελλείμματα, κοκ. Το μεγάλο γιατί, δηλαδή το κύριο ερώτημα υπάρχει, συνοδεύει το έργο από την αρχή μέχρι το τέλος, ο αναγνώστης μένει προβληματισμένος, αλλά όχι έκπληκτος: Ετσι λειτουργούσε λοιπόν το σύστημα, έτσι λειτουργούσε η Πολιτεία, γι αυτό φτάσαμε εδώ που φτάσαμε;  Ναι, έτσι. Οι ευθύνες είναι πολύ μεγάλες για όσους δημιούργησαν και συμμετείχαν σε αυτό το απίστευτο σύστημα.

Με παρρησία ο ΤΓ αναγνωρίζει τις ακραίες και δραματικές επιπτώσεις στην οικονομία και στην κοινωνία των λανθασμένων επιλογών που έγιναν, και όπως αυτές έγιναν,  από την τρόϊκα (Μνημόνιο, στόχοι, στάδια, αναθεωρήσεις).  Από την ανάλυση προκύπτει ότι η χώρα δεν είχε, ούτε έχει δυστυχώς και σήμερα σχέδιο, ακολουθεί στα τυφλά μια πολιτική η οποία (παρά την επικοινωνιακής μάλλον υφής αμφισβήτησή  της  από το ίδιο το ….ΔΝΤ και πολλούς άλλους)  δεν έχει αναπτυξιακή διάσταση, δεν έχει καν πολιτική λογική.

Ο συγγραφέας επιμένει στην ανάγκη συνολικών αλλαγών, επιμένει ορθώς στην ανάγκη στροφής στην πραγματική οικονομία, δίνει το πλαίσιο των προϋποθέσεων για την επανεκκίνηση: θα έπρεπε ίσως, να επιμείνει κι άλλο και να αναδείξει  συγκεκριμένους τομείς προτεραιότητας και δράσης. Εχουμε ανάγκη πλέον από ένα πρόγραμμα, από ένα εθνικό σχέδιο ανασυγκρότησης. Δεν μπορούμε να ζήσουμε μόνο με τα ελλείμματα που πάντα μεγαλώνουν, ξεφεύγουν, αλλάζουν  φορέα.

Η κριτική θεώρηση των αδυναμιών της Μεταπολίτευσης κυρίως στο πολιτικό επίπεδο και στον τρόπο λειτουργίας του κομματικού κράτους οδηγούν σε αδυσώπητα ερωτήματα και πικρά συμπεράσματα. Ας είναι, ο τόπος είναι μικρός και γνωριζόμαστε,  αλλά η χώρα έχει δυνάμεις, έχει και ανθρώπινο δυναμικό και συγκριτικά πλεονεκτήματα. Αν ξεφύγει φυσικά από αυτό που ο ΤΓ ονομάζει «κυμαινόμενο τέλμα», ένα σήμερα χωρίς αύριο, ένα αύριο χωρίς μέλλον. Η κοινωνία όμως αγωνιά, βιώνει το αδιέξοδο, η πολιτική χρειάζεται προτάσεις….

Θα έπρεπε ίσως  να επιμείνει κι άλλο ο ΤΓ στην δραματική ανυπαρξία εθνικής στρατηγικής: όλα αυτά τελικά τα κατανοούμε, τα λάθη, τις υποθέσεις, τις διορθωτικές κινήσεις που πρέπει να γίνουν,  κλπ, αλλά προς ποιά κατεύθυνση θα πάμε; Πώς θέλουμε την Ελλάδα του μέλλοντος;  Εδώ χρειάζεται βολονταρισμός και εθνική κοινή βούληση, στρατηγικοί στόχοι κι όχι κούφια λόγια ή πατριδοκαλπηλεία. Ισως πρέπει να γίνει περισσότερο κατανοητό το επικίνδυνο άλμα στο κενό που έγινε με την ΟΝΕ: οι ελίτ της χώρας κι αυτό το στρατηγικής σημασίας θέμα το αντιμετώπισαν ως τρέχουσα δραστηριότητα, συνεχίζοντας χωρίς ριζικές μεταρρυθμίσεις αλλά  με κωμικές ρητορείες, με δανεικά χρήματα και χρεώνοντας τις μελλοντικές γενιές….

Τώρα, χωρίς ισχυρή βάση εθνικής παραγωγής  πώς θα πορευθούμε σε έναν άκρως ανταγωνιστικό κόσμο; Οι αναφορές του ΤΓ στο θέμα και τα όρια της εθνικής οικονομίας, όπως τα αναδεικνύει, θέτουν ερωτήματα για έκτακτη δράση, έκτακτα μέτρα, γενικό συναγερμό κι όχι την ρουτίνα που ζούμε με τα κομματικά παίγνια. Θα ξυπνήσει το πολιτικο-κομματικό  σύστημα ή έχει χάσει πλήρως τα αντανακλαστικά του έπειτα από τόσα χρόνια συνειδητής καλλιέργειας της αυταπάτης; Κι αν δεν ξυπνήσει, ίσως είναι ακόμα καλύτερα, μήπως πρέπει να το αφήσουμε στον μύθο του και να φτιάξουμε τώρα κάτι άλλο;

Το βιβλίο του ΤΓ θέτει κύρια πολιτικά ερωτήματα. Η κρίση είναι γενική, ο τρόπος λειτουργίας του κράτους και της πολιτικής απέτυχε και παρέσυρε την κοινωνία και την οικονομία στην καταστροφή. Υπάρχουν δυνατότητες ανάταξης; Ναι, λέει σαφώς ο ΤΓ και παρουσιάζει το πλαίσιο. Αυτό το «ναι» προϋποθέτει όμως σημαντικές αλλαγές που αφορούν τους πάντες και τα πάντα. Και πρώτα την πολιτική, εκεί είναι το κλειδί, δεν είναι στην οικονομία. Το συμπέρασμα βγαίνει αβίαστα: το «νέο αφήγημα» συνδέεται με την ανάγκη να αλλάξει, δηλαδή να διαλυθεί  «εδώ και τώρα», συθέμελα, αυτό το σύστημα που έχουμε,  αλλιώς δεν θα δούμε άσπρη μέρα.

Αξίζουν συγχαρητήρια στον Τάσο Γιαννίτση, το έργο αυτό εκπέμπει πολιτικό θάρρος και πνευματική εντιμότητα.

Πηγή: neopolitevma.gr