Και μόνο ο τίτλος της ημερίδας προκαλεί από απόψεως ποινικού δικαίου δυο συναφή ερωτήματα.

1. Γιατί θα πρέπει οι ασφαλιστικές εταιρίες, και συγκεκριμένα η περιουσία τους, να προστατεύονται από μια άλλη διάταξη του Ποινικού μας Κώδικα, ξεχωριστή από το κοινό έγκλημα περί απάτης που καλύπτει όλες τις μορφές περιουσιακής βλάβης ενός φυσικού ή νομικού προσώπου η οποία προκαλείται από μια παραπλάνησή του ύστερα από μια εξαπάτησή του από πλευράς δράστη;
2. Εάν όντως χρειάζεται μια ξεχωριστή ποινική πρόβλεψη για την προστασία της ασφαλιστικής εταιρίας χρειάζεται επιπλέον και η διάταξη της απάτης; Είναι δηλαδή δυνατόν η συνολική εγκληματική δραστηριότητα του δράστη να υπάγεται συμπληρωματικά και στην διάταξη περί απάτης;

Την απάντηση την δίνει ο ίδιος ο ποινικός νομοθέτης: Tο γεγονός ότι το έτος 1950 τυποποίησε ένα νέο άρθρο, το 388 στον Ποινικό κώδικα με τον τίτλο: Απάτη σχετικά με τις ασφάλειες, σημαίνει ότι η βούληση του ιστορικού νομοθέτη ήταν η ποινικοποίηση μιας συμπεριφοράς διαφορετικής από το κλασικό έγκλημα της απάτης. Και μάλιστα η Αιτιολογική Έκθεση αναφέρει χαρακτηριστικά ότι σκοπός του άρθρ.388 είναι να προστατεύσει «τον θεσμόν της ασφαλίσεως». Αν θέλαμε να κωδικοποιήσουμε τις κυριότερες διαφορές των δύο εγκλημάτων, θα τις συνοψίζαμε στα εξής:

• Α) Ως προς το εννοιολογικό περιεχόμενο η κυριότερη διαφορά είναι ότι, ενώ απαραίτητο συστατικό στοιχείο του εγκλήματος της απάτης είναι η πραγμάτωση της περιουσιακής ζημίας του εξαπατηθέντος, η απάτη σχετική με τις ασφάλειες είναι ήδη ολοκληρωμένη με την πραγμάτωση και μόνο του ασφαλιστικού κινδύνου από πλευράς δράστη και πριν ακόμη την αναγγελία της στη σχετική ασφαλιστική εταιρία, χωρίς να χρειάζεται και η καταβολή του σχετικού ποσού της ασφαλιστικής αποζημίωσης.
• Β) Ως προς τις έννομες συνέπειες η κυριότερη διαφορά τους είναι ότι, ενώ το βασικό έγκλημα της απάτης τιμωρείται με ελάχιστο όριο ποινής τους τρείς μήνες, η απάτη περί τις ασφάλειες έχει minimum ποινή τους έξι μήνες, γεγονός που από μόνο του αποδεικνύει ότι ο νομοθέτης κάποιο άλλο έννομο αγαθό ήθελε να προστατεύσει, το οποίο, ενώ έχει ως σημείο αναφοράς την περιουσία της κάθε ασφαλιστικής εταιρίας, έχει ιδίαν υπόσταση εγκείμενη στην προστασία ενός άλλου σημαντικότατου μεγέθους, θεμελιώδους σημασίας για την προστασία του θεσμού της ασφάλειας. Και αυτό δεν είναι άλλο από την ασφαλιστική πίστη, η οποία αποτυπώνεται ως προστατευτέο έννομο αγαθό, σύμφωνα και με τη ρητή διατύπωση  της Αιτιολογικής  έκθεσης του σχεδίου του Ποινικού Κώδικα του 1933 (σελ.591). Η έννοια της ασφαλιστικής πίστης, όπως και κάθε σχετική έννοια που ρυθμίζει το πλαίσιο λειτουργίας των διαφόρων κοινωνικών εταίρων, όπως π.χ η καλή πίστη, η ασφάλεια, τα συναλλακτικά και τα χρηστά ήθη, ανήκει στο γένος των εννοιών αυτών που υπερακοντίζουν το πεδίο προστασίας από ένα αποκλειστικά ατομικό έννομο αγαθό, σε ένα υπερατομικό αγαθό κοινωνικής φύσης.

Ο Ποινικός νομοθέτης του 1950 έκανε αυτό που πρέπει να κάνει το Ποινικό Δίκαιο, κάθε φορά που αποφασίζει να επεκτείνει την ποινική προστασία του σε έννομα αγαθά που προέρχονται από άλλους κλάδους του Δικαίου, εφόσον τα θεωρεί απαραίτητα για την ομαλή και ειρηνική κοινωνική συμβίωση. Και όχι μόνο αυτό. Συμπεριέλαβε το περιεχόμενο και τη μορφή αυτού του εννόμου αγαθού, εν προκειμένω την ασφαλιστική πίστη, σύμφωνα με το εννοιολογικό περιεχόμενο που έχει στο χώρο του Ασφαλιστικού Δικαίου θέτοντας ως ελάχιστο όριο ποινής τους έξι μήνες, όριο που θέτει σε ελάχιστα πλημμελήματα του Ποινικού μας Κώδικα (σκεφθείτε ότι η ανθρωποκτονία εξ αμελείας έχει minimum ποινής τους τρείς μήνες). Με την επιλογή αυτή  δείχνει την ποινική απαξία της συμπεριφοράς ενός ασφαλισμένου που προσπαθεί να κοροϊδέψει την ασφαλιστική εταιρία που τον καλύπτει από διάφορους κινδύνους (λ.χ. φωτιά, κλοπή, αρρώστια κ.ο.κ), προκαλώντας ο ίδιος τον ασφαλιστικό κίνδυνο.

Σε πείσμα κάποιων θεωρητικών του Ποινικού Δικαίου που θεωρούν ότι πρέπει να περιορισθούν τα προς προστασία έννομα αγαθά μόνο σε αυτά που έχουν υλική μόνο υπόσταση, ο ποινικός νομοθέτης, με τη σοφία ενός Νικόλαου Χωραφά ή ενός Αγγέλου Μπουρόπουλου, θεώρησε ότι όταν το Ποινικό Δίκαιο καλείται να προστατεύσει αποτελεσματικά έννομα αγαθά που προέρχονται από άλλους κλάδους του Δικαίου, στο πλαίσιο της ενότητας του Δικαίου, που πρέπει να υπάρχει σε μια ευνομούμενη Πολιτεία, για αυτά τα ίδια έννομα αγαθά καλείται να παράσχει τη βοήθεια του, και όχι μεταλλαγμένα. Για να τα πούμε απλά, αν ο ιστορικός νομοθέτης ήθελε να αναγάγει απλά και μόνο την περιουσία των ασφαλιστικών εταιριών στο προστατευόμενο έννομο αγαθό του σχετικού εγκλήματος, θα είχε επιλέξει μια μορφή εγκλήματος  που θα συνιστούσε απλά παραλλαγή του εγκλήματος της απάτης, μια μορφή που θα εστίαζε στο ίδιο έννομο αγαθό, την περιουσία της ασφαλιστικής εταιρίας και θα απαιτούσε ομοίως πρόκληση της περιουσιακής βλάβης της εν λόγω εταιρίας. Αν δεν ήταν μια απλή προπαρασκευαστική πράξη απάτης φαντάζει παράλογο, το κατώτατο όριο του σχετικού εγκλήματος να είναι διπλάσιο του ελαχίστου ορίου για τον δράστη του βασικού εγκλήματος της απάτης.

Αυτό φυσικά δεν σημαίνει ότι το έγκλημα αυτό δεν έχει σημείο αναφοράς την περιουσία της κάθε θιγόμενης ασφαλιστικής εταιρίας, στο βαθμό που καλείται να αποζημιώσει έναν ασφαλισμένο όχι για έναν κίνδυνο που προβλεπόταν στο ασφαλιστήριο συμβόλαιο (π.χ πυρκαγιάς, κλοπής κ.ο.κ) ,αλλά για έναν κίνδυνο που όπως λέει η αντικειμενική υπόσταση του εγκλήματος του 388, επιφέρει ο ίδιος ο δράστης την πραγμάτωση του, με σκοπό να εισπράξει ο ίδιος ή κάποιος άλλος  το ποσό για το οποίο είχε ασφαλίσει στην ασφαλιστική εταιρία το σχετικό κινητό ή ακίνητο. Γι’ αυτό, όπως έχω γράψει σε παλαιότερη μελέτη μου με θέμα τη σχέση της απάτης με την ασφαλιστική απάτη (Ποιν.Λογ.2007 σελ.279), η εξαπάτηση στην περίπτωση αυτή, έχει να κάνει, μόνο ως προς τις συνθήκες επέλευσης του ασφαλιστικού κινδύνου, όπου ο δράστης παριστάνει ψευδώς στην ασφαλιστική του εταιρία ότι επήλθε χωρίς υπαιτιότητά του ο ασφαλιστικός κίνδυνος, ενώ στην πραγματικότητα είναι αυτός ο ίδιος που τον προκάλεσε, βάζοντας για παράδειγμα φωτιά στο εργοστάσιο που είχε ασφαλίσει ή σκηνοθετώντας διάρρηξη για κινητά που είχε ασφαλίσει λόγω κλοπής. Οι δικαστικές αποφάσεις εστιάζουν στο σκεπτικό τους ορθώς στο σύνολο των συνθηκών πρόκλησης του σχετικού ασφαλιστικού κινδύνου, για να καταφανούν και τα κίνητρα των δραστών που προέβησαν στην πράξη. Έτσι η υπ’αρίθμ. 312/2004 απόφ.ΑΠ (ΠΧρ ΝΕ, σελ.212) έκρινε καθοριστικής σημασίας ότι ο υπαίτιος είχε ασφαλίσει την αποθήκη του καταστήματος, όπου έτυχε να είναι αποθηκευμένο δήθεν το σύνολο των κατεστραμμένων εμπορευμάτων και όχι το κεντρικό εμπορικό κατάστημα της επιχείρησής του. Η’ πάλι σε μια άλλη δικαστική απόφαση την υπ’αρίθμ. 108/2011 ΑΠ (ΠοινΔικ 2011, σελ.459) εστίασε στο γεγονός μιας εικονικής μεταβίβασης επίπλων αξίας 3 δις, σε έναν ανειδίκευτο εργάτη της επιχείρησης, με προκαταβολή 2 εκ.δρχ και με παρακράτηση κυριότητας μέχρι αποπληρωμής του τιμήματος. Συνεπώς πρόκειται για ένα διαφοροποιημένο, ένα ιδιώνυμο έγκλημα, το οποίο αν δεν προβλεπόταν νομοθετικά δεν θα μπορούσαν σε καμία περίπτωση να θεωρηθούν αξιόποινες οι περιπτώσεις αυτές σκόπιμης πρόκλησης του ασφαλιστικού κινδύνου. Ένα έγκλημα του οποίου η επικινδυνότητα είναι προφανής, εφ’ όσον δημιουργεί αυτόματα την υποχρέωση της ασφαλιστικής εταιρίας να τον αποζημιώσει.

Βεβαίως στη σύγχρονη ασφαλιστική πραγματικότητα, το έγκλημα της ασφαλιστικής απάτης είναι το πρώτο βήμα του δράστη για να περάσει στη συνέχεια στο καθ’εαυτό έγκλημα της απάτης με την παρουσίαση ψευδών γεγονότων ως αληθινών στην ασφαλιστική εταιρία, που έχουν να κάνουν με την ποσότητα ή ποιότητα των αντικειμένων εκείνων που υποτίθεται ότι υπήρχαν μέσα στην επιχείρηση, στο εργοστάσιο, στο σπίτι, όταν επήλθε η υποτιθέμενη πυρκαγιά ή διάρρηξη, συνοδευόμενη από  πλαστά ή εικονικά παραστατικά και υποτιθέμενες απαιτήσεις τρίτων προμηθευτών.

Απλά η αυτοτέλεια των δύο εγκληματικών μορφών απάτης αναδεικνύει ότι και αν ακόμη η ασφαλιστική κάλυψη της ασφαλιστικής εταιρίας επεκτεινόταν σε υπαρκτές ποσότητες ή ποιότητες ασφαλισθέντων αντικειμένων, το πιο πιθανό είναι ο δράστης να είχε αφαιρέσει το μεγαλύτερο μέρος των αντικειμένων, π.χ για να το πουλήσει σε κάποιους τρίτους, και στη συνέχεια αποκρύπτοντας το γεγονός της αλλοίωσης του περιεχομένου των ασφαλισθέντων αντικειμένων που υπήρχαν τη στιγμή της σύναψης της ασφαλιστικής σύμβασης, να εμφανίζει τα ίδια παραστατικά έγγραφα στην ασφαλιστική εταιρία για να λάβει το σύνολο της ασφαλιστικής αποζημίωσης που υποτίθεται ότι δικαιούται.

Έτσι στο σκεπτικό του υπ’αριθμόν 1299/1995 βουλεύματος του ΑΠ (Ποιν.Χρ.ΛΣΤ,σελ.504) το οποίο θεωρείται σταθμός στη νομολογιακή αντιμετώπιση των δύο εγκλημάτων. Η διαδοχική τέλεση των δύο εγκλημάτων προκύπτει από το γεγονός της πραγμάτωσης του ασφαλιστικού κινδύνου (πυρκαγιά) που προήλθε από τους ίδιους τους ασφαλισμένους, πέρα όμως από αυτό το γεγονός τα εμπορεύματα που κάηκαν ήταν διαφορετικά από αυτά που είχαν δηλωθεί στην ασφαλιστική εταιρία κατά τη σύναψη της ασφαλιστικής σύμβασης και δεν είχαν καμία σχέση με το εμπόρευμα των τιμολογίων που επισυνάφθηκαν στο ασφαλιστήριο. Όπως συνεχίζει το ως άνω βούλευμα : << Είναι αδιάφορη η τύχη των εμπορευμάτων που ασφαλίσθηκαν αλλά δεν κάηκαν καθ’ ότι αυτά είτε δεν φορτώθηκαν από την αρχή και αντ’ αυτής φορτώθηκαν άλλα μικρότερης ποσότητας και εμπορικής αξίας, είτε το πιθανότερο ξεφορτώθηκαν καθ’ οδόν προς το εξωτερικό κατά το μεγαλύτερο μέρος τους όπου εκποιήθηκαν και μετά δολίως οι κατηγορούμενοι προκάλεσαν την πυρκαγιά>>.

Βεβαίως στη θεμελίωση αυτού του γεγονότος, μείζονα σημασία είχε η έκθεση ειδικών-πραγματογνωμόνων, όπως στην περίπτωση  χημικού-μηχανικού, όπου από την ανάλυση της τέφρας αποδείχθηκε ότι τα υπολείμματα των καμμένων εμπορευμάτων και το γεγονός της γρήγορης καύσης του φορτίου μαρτυρούν ότι το φορτίο ήταν πολύ μικρότερο και δεν γέμιζε το διαθέσιμο χώρο του φορτηγού.

Όσον αφορά δε το θέμα της συρροής των δύο εγκλημάτων, απολύτως κρατούσα είναι η άποψη της νομολογίας ότι << με την πραγμάτωση του ασφαλιστικού κινδύνου είναι ήδη τετελεσμένο το έγκλημα, χωρίς να απαιτείται και η πραγματοποίηση της περιουσιακής βλάβης του ασφαλιστή. Πρόκειται δηλαδή για μια επικίνδυνη προπαρασκευαστική πράξη απάτης, η οποία με την διάταξη του άρθρου 388 καθίσταται αυτοτελές έγκλημα, το οποίο στρέφεται κατά του εννόμου αγαθού της ασφαλιστικής πίστης, το οποίο δεν ταυτίζεται απολύτως με την έννοια της περιουσίας. Συνεπώς η απάτη η σχετική με τις ασφάλειες, μη καλυπτόμενη από το έγκλημα της απάτης  του άρθρου 386 ΠΚ και οι πράξεις αυτές που καμιά τους δεν αποτελεί συστατικό στοιχείο ή επιβαρυντική περίπτωση ή αναγκαίο μέσο της άλλης, διατηρούν την αυτοτέλειά τους. Γι’ αυτό και δεν μπορεί να γίνει λόγος για φαινομενική συρροή, υπό τη μορφή της απορροφήσεως της μιας από την άλλη, αλλά περί αληθινής συρροής>>, άποψη που επανέλαβε ο Άρειος Πάγος  και στις μεταγενέστερες αποφάσεις με τελευταία σχετική του απόφαση την ΑΠ 108/2011 (Ποιν.Δικ. 2011,σελ.459) και ομοίως την προγενέστερη ΑΠ 332/2007 (Ποιν.Δικ 2007,  σελ.107). Μ’ άλλα λόγια η απεικόνιση των δύο εγκλημάτων έχει τη μορφή δύο επάλληλων κύκλων: τα δυο μη εφαπτόμενα τμήματα του ενός κύκλου είναι η πραγμάτωση του ασφαλιστικού κινδύνου, ενώ του δεύτερου κύκλου είναι οι λοιπές περιπτώσεις εξαπάτησης μιας ασφαλιστικής εταιρία και το εφαπτόμενο η περιουσιακή βλάβη της ασφαλιστικής εταιρίας, η οποία αποτελεί και το κέντρο βάρους της πράξης της απάτης.

Όμως η ιδιαιτερότητα του σχετικού εγκλήματος προκύπτει από αυτό καθ΄αυτό τον χαρακτηρισμό της ως επικίνδυνης πράξης.

Ο πρώτος λόγος είναι ότι η πραγμάτωση του ασφαλιστικού κινδύνου, διαπράττεται μέσω μιας άλλης εγκληματικής πράξης ( συνήθως εμπρησμού) και σχετικώς ο  κίνδυνος αναφέρεται σε τρίτα άτομα, όπως όταν π.χ η πυρκαγιά κινδυνεύει να κάψει περιουσιακές ιδιοκτησίες τρίτων ή και ανθρώπινες ζωές, κίνδυνος που μπορεί να μετουσιωθεί και σε απώλειες ανθρωπίνων ζωών (αρ.264ΠΚ). Γι’ αυτό και σε αυτές τις περιπτώσεις πρόκειται για αληθινή συρροή μεταξύ εμπρησμού και απάτης περί τις  ασφάλειες.

Ο δεύτερος λόγος έχει να κάνει με την ιδιαιτερότητα ότι, ενώ η απάτη περί τις ασφάλειες είναι ολοκληρωμένη με την πραγμάτωση μόνο του ασφαλιστικού κινδύνου, ήδη από τη στιγμή της αναγγελίας του συμβάντος επέρχεται δέσμευση της περιουσίας της ασφαλιστικής εταιρίας. Έτσι από τη στιγμή αυτή η ασφαλιστική εταιρία είναι υποχρεωμένη  από το νόμο να δημιουργήσει  συγκεκριμένα τεχνικά αποθέματα, αντίστοιχα με τη ζημία που της αναγγέλλεται. Εδώ πρόκειται όχι για απλή διακινδύνευση, αλλά για βλάβη - δέσμευση της περιουσίας της θιγόμενης  ασφαλιστικής εταιρίας. Είναι γνωστό ότι η σύγχρονη θεώρηση της περιουσίας ως ενός συνόλου οικονομικών αξιών έχει ως συνέπεια να θεωρείται ως ενεστώσα περιουσιακή ζημία όχι μόνο η οριστική απώλεια ενός περιουσιακού στοιχείου αλλά και ο συγκεκριμένος κίνδυνος της απώλειάς του. Αυτός ο κίνδυνος, ως απειλή μείωσης της περιουσίας θεωρείται ως ενεστώσα περιουσιακή ζημία που συνίσταται σε πραγματική μείωση των οικονομικών  δυνατοτήτων του φορέα της περιουσίας , πόσο μάλλον στη συγκεκριμένη περίπτωση  που και μόνο με την αναγγελία του συμβάντος του κινδύνου, δεσμεύονται επ’ αόριστον –μέχρι του πέρατος ενός πολύχρονου δικαστικού αγώνα- συγκεκριμένα περιουσιακά στοιχεία της εταιρίας, αντίστοιχα με την ψεύτικη ζημία που της δηλώθηκε. Γι’ αυτό και μια πρόσφατη απόφαση του Μ.Ο. Εφετείου Αθηνών, η με αριθμό 207/2010 η οποία, σε αντίθεση με την πρωτόδικη, θεώρησε ότι μη καταβολή της ασφαλιστικής αποζημίωσης ισοδυναμεί με απλή απόπειρα απάτης, δεν φαίνεται να έχει λάβει υπ’ όψη την παράμετρο αυτή της δέσμευσης της περιουσίας επ’ αόριστον.

Ο τρίτος λόγος έχει να κάνει, πέρα από τη μείωση του κύρους και της φερεγγυότητας της ασφαλιστικής εταιρίας απέναντι στους ειλικρινείς ασφαλισμένους που βλέπουν τα ασφάλιστρα που έχουν πληρώσει αυτοί να κινδυνεύουν να τα καρπωθούν επιτήδειοι, και την πραγματική μείωση των διαθέσιμων ποσών  της εταιρίας που αντί να τα διαθέτει για να πληρώνει τις ασφαλιστικές αποζημιώσεις σε αυτούς που τις δικαιούνται, αναγκάζεται να προβεί σε υποχρεωτική δέσμευση τους προς βλάβη των νομίμων δικαιούχων. Έτσι καταλήγουμε σε μια μορφή τριγωνικής απάτης, όπου εκτός από τον δράστη και την ασφαλιστική εταιρία, συμπροσβάλλεται η προσδοκία /η αξίωση του συνόλου των λοιπών ασφαλισμένων για ικανοποίηση των πραγματικών ζημιών που έχουν αυτοί υποστεί.
Από τα παραπάνω οδηγούμαστε στο συμπέρασμα για ποιό λόγο μια απάτη κατά ασφαλιστικής εταιρίας έχει δραστικές συνέπειες για το κοινωνικό σύνολο. Από την πρώτη στιγμή λειτουργίας των ασφαλιστικών επιχειρήσεων και της κάλυψης από αυτές ασφαλιστικού κινδύνου τρίτων έγινε σαφές το κοινωνικό έργο που επιτελούν, εφ’ όσον πραγματώνουν τη μετάθεση των ασφαλιστικών κινδύνων από τα ασφαλιζόμενα πρόσωπα σ’ αυτές τις ίδιες. Ειδικά στις μέρες μας, το αίσθημα ασφάλειας που θα πρέπει να παρέχει μια ασφαλιστική εταιρία στους ασφαλισμένους μετουσιώνεται σε  μια υπαρκτή περιουσιακή ζημία τρίτων, όταν αυτοί είναι τα άμεσα θύματα των συνεπειών μιας αύξησης πραγματώσεως ασφαλιστικών κινδύνων που δημιουργούνται σκόπιμα από αυτούς που προσδοκούν παράνομο περιουσιακό κέρδος.

Μάλιστα, με δεδομένο ότι περιπτώσεις ασφαλιστικών απατών συνδέονται στις μέρες μας και με το οργανωμένο έγκλημα και το ξέπλυμα βρώμικου χρήματος, ιδίως δε  σε περιπτώσεις που ανυποψίαστοι ασφαλισμένοι γίνονται θύματα επιτηδείων «ασφαλιστών»  που αφού εισπράττουν για χρόνια τα ασφάλιστρά τους, στη συνέχεια χτυπάνε κανόνι μαζί με τα χρήματα που είχαν υπεξαιρέσει, καθίσταται το θέμα αυτοκάθαρσης του ασφαλιστικού χώρου  ιδιαιτέρως επίκαιρο και επιβεβλημένο. Πόσο μάλλον που η κοινή πείρα δείχνει ότι πολλές φορές σε πολυσυμμετοχικές περιπτώσεις ασφαλιστικής απάτης φέρονται εμπλεκόμενα και διευθυντικά στελέχη των εν λόγω ασφαλιστικών εταιριών. Η πρόσφατη άσκηση ποινικής δίωξης στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Θεσσαλονίκης για μια τέτοια πολυσύνθετη μορφή απάτης εναντίον μιας από τις μεγαλύτερες ασφαλιστικές εταιρίες της χώρας επιβεβαιώνει το οργανωμένο σχέδιο δραστών, οι οποίοι χρησιμοποιώντας πλαστά ή εικονικά τιμολόγια καινούριων ανταλλακτικών αυτοκινήτων, φέρεται να προκάλεσε επί μακρό χρονικό διάστημα περιουσιακή βλάβη άνω του ενός εκατομμυρίου ευρώ. Είναι σαφές ότι δεν μιλάμε για τον μοναδικό φυσικό αυτουργό του σχετικού εγκλήματος, αλλά για μια οργανωμένη δραστηριότητα ενός κυκλώματος διαφόρων επαγγελματιών.

Ως νομοθετική πρόταση θα πρότεινα την δημιουργία μιας ενιαίας ποινικής διάταξης η οποία θα συνδύαζε και τα δυο προστατευόμενα έννομα αγαθά για το θέμα της απάτης κατά ασφαλιστικής εταιρίας: α) η βασική μορφή του εγκληματικού σχεδίου να υλοποιείται με την σκόπιμη πραγμάτωση του ασφαλιστικού κινδύνου από το δράστη, που καλύπτει το άρθρο 388 ΠΚ και β) η διακεκριμένη μορφή να επεκτείνεται στην εν γνώσει παράθεση ψευδών αποδεικτικών στοιχείων ώστε να μεγιστοποιηθεί και η περιουσιακή βλάβη της ασφαλιστικής εταιρίας, με κάρπωση από τον δράστη του αντίστοιχου περιουσιακού κέρδους. Και αν το άρθρο 388 ΠΚ τιμωρεί τους δράστες με ένα πλημμέλημα διακεκριμένης μορφής, η δεύτερη περίπτωση υπάγεται αναμφισβήτητα στις κακουργηματικές μορφές απάτης του άρθρου 386 ΠΚ είτε λόγω ποσού είτε λόγω της κατ’επάγγελμα τέλεσης της απάτης. Στην περίπτωση δε ειδικότερα της κατ’επάγγελμα τέλεσης σύμφωνα με το άρθρο 13ΠΚ, οι δράστες διαπράττουν τέτοιες απάτες κατ’ επάγγελμα ή κατά συνήθεια, και αν ακόμα δεν μπορεί να αποδειχθεί ότι είχαν διαπράξει αντίστοιχες απάτες στο παρελθόν. Αρκεί να αποδειχθεί ότι έχουν διαμορφώσει την ΥΠΟΔΟΜΗ και το ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΟ ΣΧΕΔΙΟ για την διάπραξη του εγκλήματος.

*Ομιλία κ. Στυλιανού Παπαγεωργίου-Γονατά, Αναπλ. Καθηγητή Ποινικού Δικαίου Δ.Π.Θ, Αρεοπαγίτη, από την Νομική Ημερίδα με θέμα "Μορφές απάτης στην Ιδιωτική Ασφάλιση και οι συνέπειες για το Κοινωνικό Σύνολο" που διοργάνωσαν η 'Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων, η Ένωση Εισαγγελέων Ελλάδος, η ΕΑΕΕ και το Γραφείο Διεθνούς Ασφάλισης