Έμεινα να κοιτάζω αρκετή ώρα τη φωτογραφία που ανέβασε στα κοινωνικά δίκτυα ο φίλος γιατρός Θανάσης Καλογιάννης, που μένει στο μικρό χωριό Δάφνη της Ευρυτανίας και φροντίζει τους λίγους ανθρώπους που κατοικούν ακόμη στην αποψιλωμένη, πέραν του Μέγδοβα περιοχή της Ευρυτανίας.
Έμεινα γιατί μου θύμισε κάτι πολύ οικείο, το οποίο τα τελευταία χρόνια έχω στερηθεί: τη χαρά μιας αυλής στολισμένης με φθινοπωρινά χρώματα, πρώτα από ντάλιες και κατόπιν από αγιοδημητριάτικα. Μιας αυλής όπως αυτή της κυρά Γιαννούλας, όπως μας πληροφορεί ο Θανάσης η οποία κατοικεί μόνιμα σε αυτό το μικρό χωριό.
Τέτοια ήταν και της μάνας μου, που όσο ζούσε φρόντιζε να έχει όλο τον χρόνο την αυλή της γεμάτη λουλούδια: βασιλικούς, τριανταφυλλιές, ντάλιες, αγιοδημητριάτικα. Εκεί καθόταν και τα απολάμβανε. Τώρα που έφυγε, δυστυχώς δεν υπάρχει κανένας στο χωριό να τη φροντίζει. Τα παρτέρια έχουν γεμίσει αγριόχορτα και τον χειμώνα μένουν άδεια.
Πέρα από την ομορφιά και την απόλαυση που πρόσφερε στους ανθρώπους της, η αυλή με τα λουλούδια ήταν σημάδι ότι το σπίτι ήταν ζωντανό. Κάποιος βρισκόταν εκεί και τη φρόντιζε — συνήθως κάποια γυναίκα, όπως γινόταν παλιά, χωρίς βεβαίως να λείπουν και οι άνδρες που αγαπούσαν τα λουλούδια. Πριν ακόμη φτάσει το νερό στα σπίτια των χωριών, οι νοικοκυρές κουβαλούσαν ακόμα και από την κοντινή βρύση και για το πότισμά τους. Ήταν κι αυτό μια έγνοια μέσα στις τόσες άλλες της ημέρας, που έβρισκε όμως τη θέση της.
Μια περιποιημένη αυλή σήμαινε ακόμη πως το σπίτι ήταν ανοιχτό σε επισκέψεις και κουβεντολόι, στους γείτονες και στους περαστικούς που διάβαιναν την αυλόθυρα.
Θυμάμαι, πριν από αρκετά χρόνια βεβαίως, πως σχεδόν όλα τα σπίτια στα χωριά είχαν αυλές γεμάτες λουλούδια και την ομορφιά τους τη χαίρονταν όλοι. Σιγά σιγά όμως, καθώς τα σπίτια άδειαζαν από κόσμο, είτε επειδή οι άνθρωποί τους μετακινούνταν στα αστικά κέντρα είτε επειδή έφευγαν από τη ζωή, άδειαζαν και οι αυλές. Οι αυλόθυρες κλειδώθηκαν και πολλές σπάνια πια ανοίγουν.
Σήμερα, στα περισσότερα χωριά, οι ανθισμένες αυλές είναι λιγοστές. Απαιτούν φροντίδα για πολλούς μήνες και οι παραθεριστές του καλοκαιριού δεν έχουν αυτή την ευχέρεια, καθώς η παραμονή τους είναι σύντομη. Ακόμη κι όταν έχουν τη διάθεση, συχνά δεν υπάρχει πια κάποιος συγχωριανός να αναλάβει το πότισμα όταν εκείνοι φύγουν. Κι έτσι, μαζί με τους ανθρώπους, χάνονται σιγά σιγά και τα λουλούδια από τις αυλές.
Γι’ αυτό μια αυλή με ντάλιες, όπως της κυρά Γιαννούλας στη Δάφνη Ευρυτανίας, σημαίνει πολλά. Μαρτυρεί την παρουσία και την καθημερινή φροντίδα ενός ανθρώπου, τη συνέχεια της ζωής σε ένα σπίτι και σε ένα χωριό που λιγοστεύει.
Αξίζουν λοιπόν συγχαρητήρια στην ίδια για την αυλή της και ένα ευχαριστώ στον Θανάση που τη μοιράστηκε μαζί μας. Μας έδωσε την ευκαιρία να χαρούμε, έστω από μακριά, τα λουλούδια της και να σκεφτούμε πόσα μπορεί να μας πει για έναν τόπο μια ανθισμένη αυλή.
Οι ντάλιες στην αυλή της κυρά Γιαννούλας, στη Δάφνη Ευρυτανίας. Μια ανθισμένη γωνιά που μαρτυρεί καθημερινή φροντίδα και ζωή σε ένα χωριό που λιγοστεύει. Φωτογραφία: Θανάσης Καλογιάννης.
