Πόνος στη μέση, πόνος στον αυχένα, πόνος που εξουθενώνει, που χαλάει τη διάθεση, που χαλάει τη μέρα, τη δουλειά, τη διασκέδαση, τη συναναστροφή, γιατί επιμένει, είναι πάντα παρών σε συγκεκριμένες κινήσεις μας και, το χειρότερο, ενώ μας βασανίζει, δεν μας κινητοποιεί τόσο ώστε να απευθυνθούμε σε εξειδικευμένο ιατρό ή, ακόμα καλύτερα, σε Ιατρείο Πόνου. Και όμως οι στοχευμένες θεραπείες που εφαρμόζονται σε ένα τέτοιο ιατρείο είναι πολύ περισσότερο αποτελεσματικές από όσο φανταζόμαστε, αναφέρει η Ζηναΐς Κοντούλη, αναισθησιολόγος, διευθύντρια του Ιατρείου Πόνου του Metropolitan Hospital.

Οσφυαλγία - Αυχεναλγία

Η οσφυαλγία και η αυχεναλγία (πόνος στη μέση - πόνος στον αυχένα) αποτελούν τις πιο συχνές παθήσεις της σπονδυλικής στήλης στις αναπτυγμένες χώρες.

Πόνο στη σπονδυλική στήλη μπορεί να παρουσιάσει κάποιο άτομο επειδή κάνει μια πολύ σκληρή δουλειά και σηκώνει συχνά βάρη, αλλά και κάποιο άτομο που κάνει μια καθιστική δουλειά δεν ασκείται και έχει παραπάνω από το κανονικό βάρος.

Ο πόνος συνήθως οφείλεται σε μία από τις δύο ακόλουθες αιτίες. Η πρώτη και πιο συχνή είναι η αρθρίτιδα, η φλεγμονή στις μικρές αρθρικές επιφάνειες των σπονδύλων. Και όπως κάθε φλεγμονή έτσι και αυτή προκαλεί πόνο.

Η δεύτερη αιτία είναι η δισκοπάθεια που οφείλεται συνήθως σε αφυδάτωση του μεσοσπονδυλίου δίσκου και στην περίπτωσή της ο πόνος εμφανίζεται συνήθως κατά την κάμψη του σώματος προς τα εμπρός.

Και στις δύο περιπτώσεις γίνεται διερεύνηση της πάθησης με απεικονιστικές μεθόδους όπως ακτινογραφία, μαγνητική τομογραφία και, πιο σπάνια, αξονική τομογραφία.

Θεραπεία και στοχευμένη θεραπεία

Συνήθως οι αλλοιώσεις στη σπονδυλική στήλη δεν είναι τόσο σοβαρές, ώστε να χρειάζεται χειρουργική παρέμβαση. Σε αυτές τις περιπτώσεις εφαρμόζονται συντηρητικές θεραπευτικές μέθοδοι, οι οποίες έχουν πάρα πολύ καλό αποτέλεσμα.

Αυτές είναι η φαρμακευτική αγωγή, η φυσικοθεραπεία και η στοχευμένη έγχυση φαρμάκου στην περιοχή που πονά.

Οι εξελίξεις στο χώρο της ιατρικής κατέστησαν δυνατή την έγχυση φαρμάκου που προκαλεί μείωση των συμπτωμάτων της οσφυαλγίας μέσω βελόνας που φτάνει στον επισκληρίδιο χώρο. Η μέθοδος αυτή εφαρμόζεται ακόμη και σήμερα με ψηλάφηση της σπονδυλικής στήλης και έγχυση του φαρμάκου στο επίπεδο που ο ιατρός πιστεύει ότι είναι το σωστό. Το ποσοστό επιτυχίας της είναι 50%.

Με την εξέλιξη της τεχνολογίας όμως έχουμε πλέον τη δυνατότητα να πραγματοποιούμε αυτές τις εγχύσεις υπό ακτινοσκοπικό έλεγχο. Τι σημαίνει αυτό και πώς γίνεται; Ο ασθενής βρίσκεται ξαπλωμένος σε ένα ειδικό τραπέζι και τον «κοιτάζει» ένα μηχάνημα ακτινοσκόπησης το οποίο φωτογραφίζει τη σπονδυλική στήλη καθώς και τη βελόνα μέσω της οποίας γίνεται η έγχυση. Μέσω αυτής της διαδικασίας ο ιατρός κατευθύνεται στο σημείο όπου εντοπίζεται το μεγαλύτερο πρόβλημα, αυτό που χρειάζεται αντιμετώπιση.

Έτσι, π.χ. στην οσφυαλγία, κατά την οποία συνήθως το πρόβλημα εντοπίζεται στο διάστημα 04-05 και σπανιότερα στο διάστημα 03-04 της σπονδυλικής στήλης, ο γιατρός έχει τη δυνατότητα να δει με ευκρίνεια που πρέπει να εγχυθεί το φάρμακο και να κάνει την έγχυσή του με ακρίβεια χιλιοστού.

Αυτή η μέθοδος έχει ως αποτέλεσμα μεγαλύτερη αναλγησία, γρηγορότερη ανάρρωση και ποσοστό επιτυχίας που φτάνει το 90%, δηλαδή ποσοστό πολύ υψηλότερο από αυτό της παλαιότερης τεχνικής

Ένα επιπλέον πλεονέκτημα αυτής της νέας τεχνικής είναι ότι μας δίνει τη δυνατότητα να κάνουμε εγχύσεις και σε σημεία της σπονδυλικής στήλης, στα οποία με την «τυφλή» τεχνική ήταν αδύνατον να κάνουμε, λόγω επικινδυνότητας. Έχοντας πλέον την ασφάλεια που μας παρέχει η εικόνα των σπονδύλων πριν την εισαγωγή της βελόνας, μπορούμε να κάνουμε αναλυτικές ενέσεις στη θωρακική και στην αυχενική μοίρα της σπονδυλικής στήλης με απόλυτη ακρίβεια και ασφάλεια.

Στο Metropolitan Hospital λειτουργεί επεμβατικό Ιατρείο Πόνου όπου πραγματοποιούνται στοχευμένες θεραπείες πόνου της σπονδυλικής στήλης με μεγάλη επιτυχία.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 

Η Ζηναΐς Κοντούλη είναι πτυχιούχος της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ (2002). Απέκτησε την ειδικότητα της Αναισθησιολογίας το 2008, ενώ το 2010-2012 έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στην καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση (Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ), ενώ το 2012-2015 εκπόνησε τη διδακτορική της διατριβή με υποτροφία στην Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ (The effect of senthaquine combined with hydroexyl-starch on hemorrhagic shock induced on young pigs).

Το 2015 απέκτησε την εξειδίκευση στο χρόνιο πόνο (Imperial College NHS Λονδίνο, Ηνωμένο Βασίλειο). Το 2015-2016 ήταν ειδικευόμενη ιατρός στη νευροτροποποίηση και στο χρόνιο πόνο (King's College NHS – St Thomas Hospital Λονδίνο, Ηνωμένο Βασίλειο). 

Από το 2016 είναι υπεύθυνη του Ιατρείου Πόνου στο Νοσοκομείο Metropolitan και παράλληλα υπεράριθμη λέκτορας στο Πανεπιστήμιο Imperial University London.

Έχει εκπονήσει δεκάδες εργασίες με αντικείμενο το χρόνιο πόνο, όπως π.χ. η μελέτη 8 χρόνων ασθενών με διεγέρτη στη σπονδυλική στήλη για χρόνιο πόνο, καθώς και η χρήση αντλίας πόνου μορφίνης σε ασθενείς με καρκινικό πόνο. 

Στη φωτογραφία η κ. Ζηναΐς Κοντούλη, αναισθησιολόγος, διευθύντρια του Ιατρείου Πόνου του Metropolitan Hospital.