Αλλάζουν όλα για Επικουρικά Ταμεία. Μεγάλες ευκαιρίες για την ασφαλιστική αγορά

Μεγάλες αλλαγές στην λειτουργία των επικουρικών ταμείων και βεβαίως στο ύψος των συντάξεων που θα καταβάλουν θα επιφέρει το νέο ασφαλιστικό σχέδιο νόμου που ετοιμάζει το υπουργείο Εργασίας.

Το νέο νομοσχέδιο που αναμένεται να κατατεθεί εντός του επομένου διμήνου θα καθιερώνει σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, ένα νέο τρόπο λειτουργίας της επικουρικής ασφάλισης. Με δεδομένη την απαίτηση της Τριμερούς (Τρόικα) να απογαλακτισθούν ξεκάθαρα οι σχέσεις των επικουρικών ταμείων με το Δημόσιο, το νομοσχέδιο θα ξεκαθαρίζει ότι για την καταβολή των συντάξεων δεν υπάρχει εγγύηση του Δημοσίου.

Τα ταμεία θα κληθούν να δουλέψουν με καθαρά ανταποδοτικό χαρακτήρα. Δηλαδή θα καταβάλουν συντάξεις αντίστοιχες των εισφορών και των επενδυτικών τους αποτελεσμάτων. Σήμερα τα Επικουρικά Ταμεία λειτουργούν με την λογική των προκαθορισμένων παροχών και με αναδιανεμητική λειτουργία. Δηλαδή ένας εργαζόμενος γνωρίζει από πριν το εφάπαξ και τη σύνταξη που θα λάβει ενώ με τις εισφορές των εν ενεργεία ασφαλισμένων πληρώνονται τα εφάπαξ και οι συντάξεις. Αν περάσει η απαίτηση της Τρόικα τότε η σύνταξη ή το εφάπαξ του κάθε ασφαλισμένου θα υπολογίζεται με βάση τις κρατήσεις που θα του έχουν διενεργηθεί (εργατικές και εργοδοτικές εισφορές) και την απόδοση του μαθηματικού αποθέματος από τις παραπάνω κρατήσεις.


Πρόκειται για ριζική αλλαγή στην φιλοσοφία και την λειτουργία του συστήματος καθώς τα Επικουρικά Ταμεία θα πάψουν να θεωρούνται Κύρια Ασφάλιση (Α πυλώνας) και θα μετατραπούν σε Συμπληρωματική ασφάλιση με ανταποδοτική μάλιστα λειτουργία. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι θα πέσει μαχαίρι στις συντάξεις ως και 40% στις επικουρικές συντάξεις καθώς όπως έδειξαν οι αναλογιστικές μελέτες που διενεργήθηκαν πέρσι την Άνοιξη, τα ταμεία δεν διαθέτουν την δυνατότητα να χρηματοδοτούν το σημερινό ύψος των συντάξεων. Ο Γ. Γ Κοινωνικής Ασφάλισης κ. Κουτρουμάνης έχει δηλώσει ότι δεν είναι δυνατόν τα Επικουρικά να χορηγούν συντάξεις στο 40% ή και 45% της κύριας σύνταξης και σε πέντε χρόνια να μην έχουν τη δυνατότητα να πληρώσουν τις παροχές τους, αποτυπώνοντας και την πρόθεση της κυβέρνησης για ολική επανεξέταση της λειτουργίας τους.

Ήδη το Επικουρικό της ΕΥΔΑΠ βρέθηκε σε αδυναμία πληρωμών και κινήθηκε η διαδικασία να υπαχθεί στο ΙΚΑ ΕΤΕΑΜ με περικοπή όμως από την ημερομηνία συγχώνευσης των καταβαλλόμενων συντάξεων. Το ίδιο το ΕΤΕΑΜ αντιμετωπίζει οξύτατο ταμειακό πρόβλημα και η καταβολή  συντάξεων του Αυγούστου εξασφαλίστηκαν με αγωνιώδη προσπάθεια, την τελευταία στιγμή. Υπολογίζεται πως κάθε μήνα, το ΕΤΕΑΜ μπαίνει μέσα κατά 30 εκατ. ευρώ, με αποτέλεσμα στο τέλος του χρόνου, το έλλειμμα να αγγίζει τα 360 εκατ. ευρώ. Βέβαια, υπάρχουν καταγγελίες βάσει των οποίων δεν είναι γνωστό, ακόμη και στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου του ταμείου, εάν έχει καταβληθεί από το ΙΚΑ η τρίτη δόση της οφειλής, για το 2010, ύψους 167 εκατ. ευρώ, καθώς έχει να γίνει εκκαθάριση του λογαριασμού από το 2007.

Μεγάλοι χαμένοι από ενδεχόμενη μεταρρύθμιση θα είναι οι σημερινοί ασφαλισμένοι, και κυρίως όσοι είναι κάτω των 50 ετών καθώς θα κληθούν να πληρώσουν τόσο τις συντάξεις των νυν συνταξιούχων, έστω και τσεκουρεμένες, όσο και τις εισφορές για την δική τους σύνταξη.  Ο δεύτερος μεγάλος χαμένος θα είναι οι νυν συνταξιούχοι καθώς και όσοι βρίσκονται σε ώριμη συνταξιοδοτική ηλικία. Και αυτό επειδή εφάπαξ και συντάξεις θα περικοπούν, σε κάποιες περιπτώσεις, δραστικά, προκειμένου να πάρουν ανάσα τα Επικουρικά και να εξασφαλισθεί η βιωσιμότητα του συστήματος.


Βάσει του μέχρι σήμερα κυβερνητικού σχεδιασμού, οι αλλαγές θα αποφασισθούν το 2012 βάσει των αναλογιστικών μελετών, με μεταβατική περίοδο αρκετών ετών καθώς θα αρχίσουν να εφαρμόζονται από το 2015 και θα ολοκληρωθούν ως το 2020.


Ευκαιρίες για την ασφαλιστική αγορά

Η Ένωση Ασφαλιστικών Εταιρειών τάσσεται εδώ και χρόνια υπέρ της αλλαγής του τρόπου λειτουργίας των επικουρικών ταμείων από το σύστημα των προκαθορισμένων παροχών σε αυτό της ανταποδοτικής λειτουργίας. Εφόσον η κυβέρνηση, υπό την πίεση της Τριμερούς προχωρήσει στις αναγκαίες αλλαγές τότε για πρώτη φορά στην Ελλάδα θα δημιουργηθούν συνθήκες υγιούς ανταγωνισμού μεταξύ επικουρικής και συμπληρωματικής σύνταξης.

Ο εργαζόμενος θα έχει δικαίωμα να επιλέξει αν επιθυμεί να είναι ασφαλισμένος σε Επικουρικό Ταμείο. Ήδη τράπεζες όπως η Alpha Bank σε συνεργασία με την AXA, έχουν συνάψει νέα ομαδικά συμβόλαια με το Σύλλογο Εργαζομένων και όσοι εργαζόμενοι εντάχθηκαν σε αυτά διαγράφηκαν από τα ταμεία Πρόνοιας.

*του Χρήστου Κίτσιου

Αναδημοσίευση από την εφημερίδα Next Deal τελευταίο τεύχος (257) που κυκλοφορεί στα περίπτερα όλης της χώρας.