Τα ινομυώματα της μήτρας είναι καλοήθεις όγκοι της μήτρας και αποτελούν μια από τις συνηθέστερες παθήσεις των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας, καθώς αφορούν περίπου 4 στις 10 γυναίκες. Είναι μέχρι σήμερα η συνηθέστερη αιτία αφαίρεσης της μήτρας πριν την εμμηνόπαυση.

Η αδενομύωση είναι μια καλοήθης πάθηση της μήτρας που αφορά σε διαταραχή της αρχιτεκτονικής του τοιχώματος της και παρατηρείται περίπου στο 20% των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας. Εμφανίζει διάφορες μορφές και μπορεί να είναι εστιακή ή διάχυτη. Η αδενομύωση συχνά συνυπάρχει με άλλες καλοήθεις παθήσεις, όπως τα ινομυώματα της μήτρας και την ενδομητρίωση. Η αδενομύωση συχνά προσομοιάζει απεικονιστικά με τα ινομυώματα της μήτρας και προκαλεί αντίστοιχα με αυτά συμπτώματα.
 
Τα συμπτώματα των ινομυωμάτων και της αδενομύωσης περιλαμβάνουν:

• βαριά περίοδο ή/και ανώμαλη αιμορραγία από τη μήτρα, 
• πόνο στην περίοδο ή τη σεξουαλική επαφή, 
• πίεση στο έντερο και την ουροδόχο κύστη με αποτέλεσμα χρόνιο αίσθημα βάρους ή πόνου στην κοιλιά, φουσκώματα, δυσκοιλιότητα ή διάρροιες και συχνουρία,
• υπογονιμότητα. 

Όπως επισημαίνει ο Δρ. Μάριος Μαρκόπουλος, Μαιευτήρας - Γυναικολόγος με εξειδίκευση στην κρυομυόλυση και την ενδοσκοπική χειρουργική στο Κing’s College Hospital του Λονδίνου, «η κατάλληλη για κάθε γυναίκα θεραπεία των ινομυωμάτων πρέπει να εξατομικεύεται και εξαρτάται από τον αριθμό, την εντόπιση και το μέγεθος των ινομυωμάτων, το είδος και τη βαρύτητα των συμπτωμάτων, την ηλικία και την επιθυμία της γυναίκας να  διατηρήσει τη μήτρα της. Η θεραπεία των ινομυωμάτων μπορεί να είναι φαρμακευτική ή χειρουργική. Η φαρμακευτική θεραπεία είναι συνήθως μακροχρόνια και στοχεύει στην παροδική βελτίωση των συμπτωμάτων μέχρι την ηλικία της εμμηνόπαυσης, οπότε επέρχεται συνήθως η ατροφία των ινομυωμάτων.  Η μέχρι σήμερα εφαρμοζόμενη χειρουργική θεραπεία είχε συνηθέστερα σκοπό την αφαίρεση των ινομυωμάτων ή της μήτρας είτε με ανοικτή χειρουργική είτε λαπαροσκοπικά». 

Μέχρι πρόσφατα η θεραπεία της αδενομύωσης για την αντιμετώπιση των αιμορραγιών της μήτρας και του πόνου ήταν συνηθέστερα η αφαίρεση της μήτρας. Δεν υπάρχει μέχρι σήμερα ειδική φαρμακευτική θεραπεία της αδενομύωσης και οι περισσότερες γυναίκες μέχρι να οδηγηθούν στο χειρουργείο ή να φθάσουν στην εμμηνόπαυση ακολουθούν συντηρητική φαρμακευτική θεραπεία συνηθέστερα με χρόνια λήψη παυσίπονων και σιδήρου ή/και παροδική καταστολή των ορμονών του εμμηνορυσιακού κύκλου.

Τι είναι η κρυομυόλυση

Η κρυομυόλυση είναι μια νέα, ελάχιστα παρεμβατική θεραπεία των ινομυωμάτων και της αδενομύωσης της μήτρας που επιτρέπει την ασφαλή, ταχεία και αποτελεσματική αντιμετώπιση των συμπτωμάτων των ινομυωμάτων και της αδενομύωσης και ταυτόχρονα τη διατήρηση της μήτρας της γυναίκας.

Η κρυομυόλυση απαιτεί εξειδικευμένο εξοπλισμό και ειδική εκπαίδευση και εμπειρία στην τεχνική με στόχο τη μέγιστη αποτελεσματικότητα και την ασφαλή εφαρμογή της θεραπείας. 

Η θεραπεία γίνεται λαπαροσκοπικά και έχει ως στόχο τη θερμική καταστροφή και συρρίκνωση των ινομυωμάτων και των εστιών της αδενομύωσης με την εφαρμογή πολύ χαμηλών θερμοκρασιών σε αυτά. Η διάρκεια της θεραπείας είναι ανάλογη του αριθμού και του μεγέθους των παθολογικών εστιών, ωστόσο συνήθως διαρκεί 30-45 λεπτά.  Η κρυομυόλυση ενδείκνυται σε γυναίκες που έχουν ολοκληρώσει την τεκνοποίησή τους, με συμπτωματικά ινομυώματα ή/και αδενομύωση. Η υποχώρηση των συμπτωμάτων μετά τη θεραπεία είναι ταχεία και τα ποσοστά ικανοποίησης των ασθενών πολύ υψηλά.

Πρωτοποριακή εφαρμογή της κρυομυόλυσης στην Ελλάδα

Ήδη από το 2017 εφαρμόζεται στη χώρα μας αποκλειστικά από το Δρ. Μάριο Μαρκόπουλο, κατά πρωτοπορία σε διεθνές επίπεδο, η σύγχρονη κρυομυόλυση υγρού αζώτου σε ασθενείς με συμπτωματικά ινομυώματα με πολύ καλά αποτελέσματα και μεγάλη ικανοποίηση των ασθενών. Έκτοτε ολοένα και περισσότερες ασθενείς προτιμούν τη λύση της κρυομυόλυσης έναντι των κλασικών μέχρι σήμερα χειρουργικών θεραπειών των ινομυωμάτων της μήτρας. 

Πρόσφατα έγινε από το Δρ. Μαρκόπουλο η πρώτη εφαρμογή στην Ελλάδα της πρωτοπόρου αυτής θεραπείας σε ασθενή με αδενομύωση της μήτρας. Συγκεκριμένα, ασθενής 48 ετών με ιστορικό ινομυώματων, τα οποία παρακολουθούσε για αρκετά χρόνια, εμφάνισε συμπτώματα συχνών και βαρύτατων αιμορραγιών που προκαλούσαν σημαντική αναιμία με συνοδό αίσθημα κόπωσης και ζάλης. Η ασθενής επέλεξε να μην υποβληθεί στις προτεινόμενες κλασικές χειρουργικές θεραπείες, είτε ανοικτών είτε λαπαροσκοπικών, της αφαίρεσης των πολλαπλών ινομυωμάτων ή της αφαίρεσης της μήτρας με το σκεπτικό της αποφυγής μιας βαριάς επέμβασης, αλλά και για να ικανοποιήσει την επιθυμία της να διατηρήσει τη μήτρα της. Κατά την επέμβαση διαπιστώθηκε ότι η ασθενής έπασχε και από αδενομύωση της μήτρας, η αφαίρεση της οποίας εάν είχε επιλεγεί θα απαιτούσε ακόμα βαρύτερη επέμβαση με αφαίρεση πολύ μεγάλου τμήματος  του τοιχώματος της μήτρας. Τελικά η ασθενής υποβλήθηκε σε κρυομυόλυση των ινομυωμάτων και της αδενομύωσης. Η επέμβαση ήταν αναίμακτη και ανώδυνη και η ασθενής επέστρεψε στο σπίτι την ίδια μέρα μετά από ολιγόωρη νοσηλεία. Η επιστροφή στην εργασία της ήταν επίσης άμεση. Η βελτίωση της συμπτωματολογίας της ασθενούς ήταν άμεση από την πρώτη κιόλας περίοδο μετά τη θεραπεία. 

Ποιά είναι τα πλεονεκτήματα της κρυομυόλυσης

Σύμφωνα με το Δρ. Μάριο Μαρκόπουλο τα πλεονεκτήματα της κρυομυόλυσης είναι σημαντικά τόσο σε σύγκριση με τη φαρμακευτική όσο και την κλασική χειρουργική θεραπεία. Συγκεκριμένα, σε σύγκριση με τη φαρμακευτική θεραπεία η κρυομυόλυση επιτρέπει:

• την αποφυγή των ανεπιθύμητων ενεργειών της μακροχρόνιας χρήσης φαρμάκων,
• την αποφυγή της υποτροπής των συμπτωμάτων μετά τη διακοπή των φαρμάκων.

Συγκριτικά με την κλασική ανοικτή και λαπαροσκοπική χειρουργική θεραπεία των ινομυωμάτων και της αδενομύωσης, η κρυομυόλυση: 

• έχει σημαντικά μικρότερη διάρκεια,
• είναι αναίμακτη,
• δεν έχει μετεγχειρητικό πόνο,
• απαιτεί νοσηλεία λίγων μόνο ωρών, 
• αποφεύγει τη νοσηρότητα και τις πιθανές επιπλοκές της βαριάς ή ριζικής χειρουργικής θεραπείας,
• επιτρέπει ταχύτατη ανάρρωση και επιστροφή στην καθημερινή δραστηριότητα,
• σέβεται την επιθυμία πολλών γυναικών να διατηρήσουν τη μήτρα τους.

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

Ο Δρ. Μάριος Μαρκόπουλος είναι Μαιευτήρας - Γυναικολόγος στην Αθήνα, με εξειδίκευση στην Κρυομυόλυση και την Ενδοσκοπική Χειρουργική στο Κing’s College Hospital του Λονδίνου. Είναι Διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ και συνεργάτης του νοσοκομείου ΜΗΤΕΡΑ.

Σπούδασε και αποφοίτησε από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Αθήνας. Έλαβε την ειδικότητα της Μαιευτικής και Γυναικολογίας από την Πανεπιστημιακή Κλινική του Αρεταίειου Νοσοκομείου στην Αθήνα.

Εξειδικεύθηκε στην Ενδοσκοπική Χειρουργική στο Λονδίνο της Μεγάλης Βρετανίας (King’s College & Princess Royal University Hospital). Είναι εξειδικευθείς στη γυναικεία αναπαραγωγή με μεταπτυχιακές σπουδές στην «Έρευνα της Γυναικείας Αναπαραγωγής» και θητεία στην Μονάδα της Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής του Νοσοκομείου King’s College στο Λονδίνο.

Ανακηρύχθηκε Διδάκτορας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών για το ερευνητικό του έργο σχετικά με το Σύνδρομο των Πολυκυστικών Ωοθηκών στην εμμηνόπαυση, το οποίο αποτελεί το κύριο πεδίο του ερευνητικού του έργου και έχει λάβει σημαντικές διακρίσεις ως μία από τις σημαντικότερες μελέτες στο πεδίο των Πολυκυστικών Ωοθηκών και ως απαραίτητη εξεταστέα ύλη στο πεδίο της Ενδοκρινολογίας της Αναπαραγωγής και Υπογονιμότητας για την διατήρηση της πιστοποίησης στη Μαιευτική και Γυναικολογία από την Αμερικάνικη Γυναικολογική Εταιρεία (American Board of Obstetrics and Gynecology – ABOG).

Έχει δημοσιεύσεις σε διεθνή και ελληνικά ιατρικά συγγράμματα και περιοδικά και πολλαπλές ανακοινώσεις σε διεθνή και ελληνικά ιατρικά συνέδρια. Έχει συνεχές ερευνητικό έργο ως επιστημονικός συνεργάτης της Β’ Πανεπιστημιακής Κλινικής Μαιευτικής και Γυναικολογίας του Αρεταίειου Νοσοκομείου.

Είναι διδάσκων στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών «Έρευνα στη Γυναικεία Αναπαραγωγή» της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.