Αραρίσκοντας Ηλίας Προβόπουλος: Ένας ευπατρίδης ομογενής από την Ανατολική Φραγκίστα

Ηλίας Προβόπουλος, 25/8/2022

Τον Απρίλιο που πέρασε ο Κώστας Πανουργιάς (1930) από την Ανατολική Φραγκίστα Ευρυτανίας έκλεισε 71 χρόνια από το πρώτο του ταξίδι προς αναζήτηση καλύτερης τύχης από την ρημαγμένη Ελλάδα, στην Αμερική με το υπερωκεάνειο «Ατλαντίς». Λίγα χρόνια αργότερα το ίδιο ταξίδι έκαναν τα αδέρφια του Βαγγέλης και Λαμπρινή και η μητέρα τους Ελένη και για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα έμειναν μαζί στη Νέα Υόρκη.

Ο Κώστας Πανουργιάς ένας νέος με πολλές φιλοδοξίες πήγε στην Αμερική, ως «ανταρτόπληκτος» αφού είχε χάσει τον πατέρα του στις αρχές κιόλας του Εμφυλίου. Πρώτη δουλειά που έκανε ήταν στην εστίαση σε καταστήματα συγγενών του, πράγμα που του άνοιξε πολλούς δρόμους και εξελίχθηκε σε ένα επιτυχημένο και ονομαστό επιχειρηματία της Νέας Υόρκης με το κατάστημα «L’ escargot» στην 55η Οδό, μεταξύ 5ης και 6ης Λεωφόρου που λειτούργησε υπό την διεύθυνσή του από το 1975 έως το 1989, χρονιά που αποφάσισε να ξεκουραστεί και να απολαύσει την πατρίδα του. Από τότε μέχρι σήμερα, κάθε χρόνο έρχεται στην Ελλάδα και μένει στην Ελλάδα περισσότερους από 5 μήνες, το μεγαλύτερο διάστημα στην Ανατολική Φραγκίστα. Ο αδερφός του Βαγγέλης (1947) σπούδασε χημικός μηχανικός αλλά δεν ασχολήθηκε επαγγελματικά με αυτή την επιστήμη καθώς από νωρίς, ασχολήθηκε κι αυτός με την εστίαση, στην αρχή σαν μάνατζερ κατόπιν άνοιξε δικό του κατάστημα το 1974 στη Νέα Υόρκη και συνταξιοδοτήθηκε το 2007 οπότε άρχισε να έρχεται κι αυτός συχνότερα στην Ελλάδα.

Το 1989 που συνταξιοδοτείται ο Κώστας Πανουργίας έρχεται στην Ελλάδα και επισκευάζει το πατρικό σπίτι, πράγμα που ήταν μεγάλη επιθυμία της μητέρας που πέθανε (1988) και θάφτηκε στην Αμερική. Είχε έρθει στην Ελλάδα τα προηγούμενα χρόνια, είδε το σπίτι τους ερείπιο και στη εξέφρασε στην διαθήκη της την επιθυμία όποιος το φτιάξει να είναι δικό του. Φυσικά και η απόφαση αυτή είχε τα απρόοπτά της αλλά χάρη στην επιμονή του το ολοκλήρωσε και αποτελεί σήμερα ένα στολίδι του χωριού καθώς μπορεί μεν να είναι ένα σύγχρονο σπίτι αλλά ακολουθεί πιστά την αρχιτεκτονική παράδοση της περιοχής.

Με τον αέρα του κοσμοπολίτη, ο Κώστας Πανουργιάς περνάει πια τα καλοκαίρια του στην Ανατολική Φραγκίστα και γίνεται το κέντρο πολλών συντροφιών και συζητήσεων. Με τον τρόπο του και με τις δυνατότητές του υποστηρίζει το χωριό του και τους συγχωριανούς του. Ακολουθώντας δε και την παράδοση των ευεργετών, που ήταν πολλοί και ονομαστοί, πριν από 10 χρόνια με δικές του δαπάνες, ύψους 100.000 δολαρίων ξεκίνησε και ολοκληρώθηκε το κτίριο που στεγάζει του «Ίδρυμα Γεώργιου Καφαντάρη» που αποτελούσε ένα όνειρο όλου των συγχωριανών του για να τιμηθεί ο μεγάλος Έλληνας Πρωθυπουργός που οι ρίζες του ξεκινούν από την Ανατολική Φραγκίστα καθώς και όλοι οι ευεργέτες και οι διακεκριμένοι άνθρωποι του χωριού. Το Ίδρυμα ήδη λειτουργεί ως σημείο αναφοράς για την Ανατολική Φραγκίστα αλλά μένει ακόμη αρκετός δρόμος ώστε αυτό να αποτελέσει όχι πια ως αξιοθέατο αλλά ως εργαστήριο πολιτική σκέψης και πνευματικής αναζήτησης. Ο Κώστας Πανουργιάς έβαλε τα θεμέλια αυτού του στόχου και όλοι περιμένουν την συνέχεια, από την Τοπική Αυτοδιοίκηση και την Πολιτεία.

Τον Κώστα Πανουργιά μαζί με τον αδελφό του Βαγγέλη συνάντησα και χάρηκα την παρέα τους προχθές στην Ανατολική Φραγκίστα. Κάτσαμε ώρες στο παζάρι της Σωτήρας που κακά τα ψέματα καμιά σχέση δεν έχει με αυτό που γίνονταν παλιά και στα καφενεία του χωριού μιλώντας για την Αμερική αλλά και για την πατρίδα που και οι δυο της αφιερώνουν τόσο χρόνο. Αποχαιρετηθήκαμε με την υπόσχεση του χρόνου να είμαστε καλά και να ανταμώσουμε πάλι.

^{Ο Κώστας Πανουργιάς με τον αδερφό του Βαγγέλη στο σπίτι τους στην Ανατολική Φραγκίστα.}