Τη νέα ετήσια έκθεση για τις κυρώσεις που επιβλήθηκαν το 2023, από τις εθνικές εποπτικές αρχές (NCAs ) για μη σωστή συμμόρφωση με την οδηγία για την ασφαλιστική διαμεσολάβηση (IDD) δημοσίευσε η EIOPA.

Από την έκθεση προκύπτει ότι ο συνολικός αριθμός των κυρώσεων στις χώρες εντός και εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, μειώθηκε από 5.151 το 2021 σε 1.510 το 2023, σηματοδοτώντας μια σημαντική μείωση στις κυρώσεις συνολικά.

Ειδικότερα, όσον αφορά την Ελλάδα, το 2021 δεν είχε καμία κύρωση, ενώ το 2022 είχε 3 κυρώσεις, οι οποίες αυξήθηκαν στις 12 το 2023.

Αυτή η έκθεση παρέχει μια επισκόπηση των διοικητικών κυρώσεων και άλλων μέτρων (εφεξής αναφερόμενα απλά ως «κυρώσεις») που επιβλήθηκαν από τις εθνικές αρμόδιες αρχές (NCAs) βάσει της Οδηγίας για τη Διανομή Ασφαλιστικών Προϊόντων (IDD) κατά τη διάρκεια του 2023. Πρόκειται για την πέμπτη ετήσια έκθεση της EIOPA σχετικά με τις κυρώσεις που επιβλήθηκαν από τις NCAs μετά την έναρξη ισχύος της IDD το 2018.

Όπως και στις προηγούμενες εκθέσεις της, η EIOPA θα ήθελε να επισημάνει ότι η επιβολή κυρώσεων είναι μόνο ένα από τα εργαλεία που έχουν στη διάθεσή τους οι NCAs για να διασφαλίσουν την κατάλληλη εφαρμογή των εθνικών διατάξεων που μεταφέρουν την IDD και να λάβουν μέτρα σε περιπτώσεις ανάρμοστης συμπεριφοράς, μη εφαρμογής ή ανεπαρκούς εφαρμογής της IDD. Ακόμα κι αν η IDD δεν απαιτεί από τις εθνικές αρμόδιες αρχές να επιβάλλουν κυρώσεις σε όλες τις περιπτώσεις μη συμμόρφωσης με τις εθνικές διατάξεις που υλοποιούν την IDD, οι κυρώσεις είναι ένα ουσιαστικό εργαλείο για την αποτροπή παραβάσεων από τις επιχειρήσεις. Ωστόσο, δεδομένου ότι γενικά στοχεύουν σε μεμονωμένες εταιρείες ή φυσικά πρόσωπα, άλλα μέτρα μπορούν επίσης να αποτελέσουν ένα αποδοτικό και αποτελεσματικό εργαλείο για την αντιμετώπιση ευρύτερων αποτυχιών της αγοράς.

Επιπλέον, υπάρχουν σημαντικές αποκλίσεις στις προσεγγίσεις μεταξύ των κρατών μελών, γεγονός που σημαίνει ότι οι διαφορές στον αριθμό των κυρώσεων μπορεί να οφείλονται σε διαδικαστικές διαφορές. Για παράδειγμα, ορισμένοι τύποι παραβιάσεων της IDD μπορεί να οδηγήσουν στην επιβολή κύρωσης σε ένα κράτος μέλος, ενώ σε άλλο κράτος μέλος μπορεί να επιλεγεί ένα διαφορετικό εποπτικό μέτρο.

Τα δεδομένα των κυρώσεων μπορούν να αποκαλύψουν σχετικά στοιχεία, όπως τους τομείς της IDD στους οποίους υπήρξε σημαντική μη συμμόρφωση. Ωστόσο, παρέχουν μόνο μια μερική εικόνα των ζητημάτων συμπεριφοράς ή εποπτείας. Συνεπώς, δεν μπορούν να εξαχθούν πλήρη συμπεράσματα σχετικά με την αποτελεσματικότητα της εποπτείας των απαιτήσεων της IDD βασιζόμενα αποκλειστικά στον αριθμό των κυρώσεων.

Η έκθεση της EIOPA προσπαθεί να εντοπίσει τάσεις και μοτίβα όσον αφορά τις κυρώσεις, λαμβάνοντας υπόψη τους περιορισμούς των δεδομένων. Επιπλέον, καθώς η EIOPA συνεχίζει να συγκεντρώνει περισσότερα δεδομένα και εμπειρία σε αυτόν τον τομέα με κάθε ετήσια έκθεση, στοχεύει στη βελτίωση της ανάλυσης των δεδομένων κυρώσεων.

Με βάση τα δεδομένα για τις κυρώσεις που επιβλήθηκαν το 2023, καθώς και τα δεδομένα των προηγούμενων ετών, τα κύρια σημεία είναι τα εξής:

• Από το 2021, λόγω της αυξημένης και πιο εντατικής εποπτικής παρακολούθησης σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις Εποπτείας και Διακυβέρνησης Προϊόντων (POG) βάσει της IDD, οι κυρώσεις που σχετίζονται με το POG επιβάλλονται ολοένα και περισσότερο τόσο σε ασφαλιστικές επιχειρήσεις όσο και σε διαμεσολαβητές.
• Κυρώσεις έχουν επιβληθεί τόσο για απαιτήσεις που σχετίζονται με τη διαδικασία (π.χ. ύπαρξη πολιτικών POG) όσο και για απαιτήσεις που αφορούν το περιεχόμενο και την εφαρμογή (π.χ. ανεπαρκής ταυτοποίηση της στοχευόμενης αγοράς, απουσία διαδικασίας έγκρισης προϊόντων), κυρίως μέσω εντολών παύσης και αποχής ή άλλων διοικητικών μέτρων.

Αυτή η προσέγγιση επιβολής κυρώσεων παραμένει, σε αυτό το στάδιο, ενημερωτική και στοχεύει στην ανάδειξη προς τους διανομείς ασφαλιστικών προϊόντων και τους κατασκευαστές ασφαλιστικών προϊόντων του τρόπου με τον οποίο πρέπει να εφαρμόζονται οι απαιτήσεις POG με τον πιο αποδοτικό τρόπο για να διασφαλιστεί η συνεπής και ισχυρή προστασία των συμφερόντων των πελατών.

Ειδικότερα, οι NCAs έχουν επικεντρωθεί στη διασφάλιση της προσήλωσης στον πελάτη σε ολόκληρη την αλυσίδα αξίας και έχουν επιβάλει κυρώσεις σε περιπτώσεις έλλειψης αυτής της προσέγγισης. Αυτή η αυξημένη εστίαση στην προσήλωση στον πελάτη είναι εμφανής όχι μόνο μέσω της αυξημένης καθοδήγησης για την εφαρμογή των απαιτήσεων POG, αλλά και μέσω του περιεχομένου των επιβληθέντων κυρώσεων.

• Μετά από περισσότερα από πέντε χρόνια εφαρμογής της IDD, η EIOPA έχει παρατηρήσει τις ακόλουθες τάσεις σχετικά με τη χρήση συγκεκριμένων εργαλείων κυρώσεων:
  1. Αν και οι εντολές παύσης και αποχής έχουν χρησιμοποιηθεί μόνο σε 14 κράτη μέλη, παρατηρείται ότι αυτά τα μέτρα επιτρέπουν προληπτικές παρεμβάσεις για τον περιορισμό ή την πλήρη αποφυγή ορισμένων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων προτού γίνουν επιζήμιες για τους καταναλωτές.
  2. Από το 2018, η ανάκληση εγγραφής και οι διοικητικές χρηματικές κυρώσεις είναι τα πιο συνηθισμένα εργαλεία που χρησιμοποιούν τα κράτη μέλη, ιδιαίτερα για την αντιμετώπιση παραβιάσεων των Άρθρων 3 και 10 της IDD.
  3. Αν και παρατηρείται μείωση το 2023, από το 2018 έως το 2023, σε ολόκληρο τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΟΧ) επιβλήθηκαν περισσότερες από 8.000 ανακλήσεις εγγραφής και περισσότερες από 3.800 διοικητικές χρηματικές κυρώσεις.
• Τέλος, όπως είχε αρχικά παρατηρηθεί στην τέταρτη έκθεση κυρώσεων της IDD από την EIOPA, οι κυρώσεις που επιβάλλονται βάσει γενικότερων απαιτήσεων συμπεριφοράς, όπως η παροχή συμβουλών, αυξάνονται.

Όπως και το 2022, αυτή η έκθεση περιλαμβάνει μελέτη περίπτωσης από μια NCA σχετικά με την εφαρμογή του Άρθρου 17(1) της IDD.

Διαβάστε εδώ ολόκληρη την έκθεση

Πίνακας