Την επάρκεια και τη βιωσιμότητα των συνταξιοδοτικών συστημάτων 70 χωρών εξετάζει η τελευταία έκθεση της Allianz με τίλτο "Allianz Global Pension".

Οι οικονομολόγοι, με επικεφαλής τη Michaela Grimm, εξέτασαν τις χώρες σε τρία θέματα, με βάση 30 παραμέτρους: οικονομικά και δημογραφικά σημεία εκκίνησης, βιωσιμότητα και επάρκεια. Για κάθε παράμετρο, αξιολόγησαν τις χώρες σε κλίμακα από το 1 έως το 7, με το 1 να είναι να αποτελεί την καλύτερη επίδοση. Προσθέτοντας τους πόντους, κάθε χώρα κέρδισε μια θέση στη γενική κατάταξη του Allianz Pension Index (API).

Στην κορυφή της γενικής κατάταξης βρίσκεται η Σουηδία, το Βέλγιο και η Δανία, ακολουθούμενη από τη Νέα Ζηλανδία και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η Ελλάδα φιγουράρει στην 58η θέση με 4,42 βαθμούς συνολικά.

Ειδικότερα, η χώρα μας βρίσκεται στην τελευταία θέση μαζί με την Ιταλία και την Πορτογαλία με βάση τον δείκτη "οικονομικά και δημογραφικά σημεία εκκίνησης". Σύμφωνα με την έκθεση η Ελλάδα, η Ιταλία, η Γαλλία και η Πορτογαλία, είναι οι τέσσερις χώρες που ξοδεύουν το υψηλότερο μερίδιο του ΑΕΠ για συντάξεις (πάνω από 10%), ενώ συγκαταλέγονται και μεταξύ των δέκα χωρών με τα πιο υψηλά δημοσιονομικά ελλείμματα. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι πολλές αναδυόμενες χώρες στην Αφρική και την Ασία κατατάχθηκαν ψηλά λόγω του νέου πληθυσμού τους και των χαμηλών δημόσιων ελλειμμάτων και χρεών, σε σύγκριση με ευρωπαϊκές χώρες όπως η Ιταλία και η Πορτογαλία βρέθηκαν αρκετά χαμηλά. «Και αυτή είναι η κατάσταση πριν από τον κορονοϊό και το τσουνάμι του νέου χρέους», επισημαίνει η κ. Michaela Grimm. «Μετά την τρέχουσα κρίση θα πρέπει οπωσδήποτε να διπλασιάσουμε τις προσπάθειές μας για τη μεταρρύθμιση των συνταξιοδοτικών μας συστημάτων, καθώς το οικονομικό περιθώριο έχει χαθεί για πάντα», τονίζει.

Η παράμετρος "αειφορία" μετράει τον τρόπο με τον οποίο τα συστήματα αντέδρασαν στις δημογραφικές αλλαγές. Οι χώρες που άλλαξαν τις ηλικίες συνταξιοδότησής προσαρμόζοντας τις στο υψηλότερο προσδόκιμο ζωής (όπως οι Κάτω Χώρες) είχαν καλύτερη απόδοση. Η Ελλάδα βρέθηκε στην 52η θέση.

Η παράμετρος "επάρκεια" έκρινε τις χώρες σχετικά με το πόσο υψηλές είναι οι συντάξεις τους.  Η Ελλάδα βρέθηκε στην 39η θέση.

Όπως επισημαίνουν οι οικονομολόγοι της Allianz, η συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση δεν αποτελεί πλέον προτεραιότητα για τις κυβερνήσεις παγκοσμίως, οι οποίες εστιάζουν πιο πολύ σε θέματα που αφορούν την κλιματική αλλαγή και την πανδημία Covid-19. Βεβαίως και η δηµογραφική µετατόπιση δεν είναι ένα φαινόμενο με άμεσες συνέπειες όπως είναι η περιβαλλοντική υποβάθμιση ή μια πανδημία ή μια κοινωνικοοικονομική σύγκρουση, ωστόσο οι οικονομολόγοι προειδοποιούν ότι αν αγνοήσουμε το δημογραφικό πρόβλημα και ξεσπάσει συνταξιοδοτική κρίση, η οποία θα επηρεάσει γενεές και θα πλήξει την ισότητα, θα έχουμε άλλο ένα εμπόδιο στη δημιουργία ανθεκτικών κοινωνιών χωρίς αποκλεισμούς.

Η εικόνα που υπάρχει για το μέλλον είναι απογοητευτική καθώς μέχρι το 2050, περισσότερα από 1,5 δισεκατομμύρια άτομα θα είναι σε ηλικία συνταξιοδότησης, δηλαδή οι διπλάσιοι άνθρωποι σε σχέση με το παρόν. Το πρώτο τεστ θα ξεκινήσει τα επόμενα χρόνια, όταν η γενιά των baby boomers θα αρχίσει να συνταξιοδοτείται, θέτοντας τα συνταξιοδοτικά συστήματα υπό σοβαρή πίεση.

Καθώς ο μέσος όρος ζωής αυξάνεται και οι γεννήσεις μειώνονται, το μερίδιο των ατόμων ηλικίας 65 ετών και άνω στον παγκόσμιο πληθυσμό θα αυξηθεί από 9% που είναι τώρα σε 16% έως το 2050. Σχεδόν σε όλες οι περιοχές θα σημειωθεί μια δημογραφική μετατόπιση. Η Ευρώπη, η ήπειρος με τον γηραιότερο πληθυσμό, θα παραμείνει έτσι ακόμη και μετά από τρεις δεκαετίες. Στην πραγματικότητα, το 28% του ευρωπαϊκού πληθυσμού θα είναι 65 ετών και άνω μέχρι τότε.

Τι κάνει λοιπόν ένα συνταξιοδοτικό σύστημα ισχυρό; Σύμφωνα με τους οικονομολόγους της Allianz, η επάρκεια δεν είναι αρκετή. Ένα καλό συνταξιοδοτικό σύστημα πρέπει επίσης να είναι βιώσιμο.

Διαβάστε εδώ την έκθεση της Allianz.