Ευρωπαϊκό Συμπόσιο με θέμα «Πρόληψη των εθισμών σε παιδιά και εφήβους με τη συμμετοχή της οικογένειας και του σχολείου», διοργάνωσε το Ινστιτούτο Prolepsis την Πέμπτη, 6 Οκτωβρίου στο πλαίσιο του προγράμματος ADD-freeTraining (πλήρης τίτλος: “Preventing Smoking, Alcohol and Internet addictions among children and adolescents: a family oriented training approach for adult learners and educators”).

Το έργο χρηματοδοτείται από το Πρόγραμμα ERASMUS+ της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τη συμμετοχή οργανισμών από 5 χώρες. Από την Ελλάδα συμμετέχουν το Ίδρυμα Ορμύλια (συντονιστής) και το Ινστιτούτο Prolepsis. Συμμετέχουν επίσης οι οργανισμοί: Bulgaria Youth Prevention (Βουλγαρία), Institut društvenih znanosti "Ivo Pilar" (Κροατία), CSI - Center for Social Innovation LTD (Κύπρος), University of Belgrade - Faculty of Medicine (Σερβία).

Στο Συμπόσιο παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα του προγράμματος και τα εκπαιδευτικά εργαλεία που αφορούν στην έγκαιρη πρόληψη υιοθέτησης βλαβερών συνηθειών από παιδιά και εφήβους όπως το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ και η προβληματική χρήση του διαδικτύου.     

Στην εκδήλωση χαιρετισμούς απηύθυναν η Υφυπουργός Υγείας Ζωή Ράπτη, ο Γενικός Γραμματέας Πρωτοβάθμιας, Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και Ειδικής Αγωγής, Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων, Αλέξανδρος Κόπτσης και ο κ. Γεώργιος Καραγιάννης, Επιστημονικός Διευθυντής του Ιδρύματος Ορμύλια. 

Την ημερίδα προλόγισε η κυρία Αθηνά Λινού, καθηγήτρια Επιδημιολογίας και πρόεδρος του Ινστιτούτου Prolepsis. Όπως ανέφερε:

«Κάθε εθισμός ελέγχει τη θέλησή μας και καταπολεμά την ελευθερία μας. Σε ό,τι αφορά στο διαδίκτυο, σύμφωνα με διεθνείς μελέτες το 6-7% του πληθυσμού είναι ήδη εθισμένο στη χρήση του, ποσοστό που αναμφίβολα θα αυξηθεί μετά τις επιπτώσεις που έχει προκαλέσει η πανδημία στην καθημερινότητα των παιδιών. Ο συγκεκριμένος εθισμός έχει αποδειχθεί ότι μπορεί να προκαλέσει ποικίλα προβλήματα στη σωματική και ψυχική υγεία, όπως μυοσκελετικά προβλήματα, παχυσαρκία, προβλήματα όρασης, καθιστική ζωή και άγχος. Την ίδια στιγμή, γονείς και δάσκαλοι δηλώνουν απροετοίμαστοι, και εκφράζουν αδυναμία για την πρόληψη και την αντιμετώπιση του προβλήματος. 
Παράλληλα, σε παγκόσμια κλίμακα, 8 εκατομμύρια θάνατοι ετησίως φαίνεται να αποδίδονται στο κάπνισμα, ενώ 3 εκατομμύρια θανάτους κάθε χρόνο προκαλεί και ο εθισμός στο αλκοόλ.
Το πρόγραμμα ADD-freeTraining μας διδάσκει πώς να ενδυναμώνουμε τα παιδιά και τους εφήβους να παραμείνουν απαλλαγμένοι από κάθε είδους εθισμό. Το εκπαιδευτικό υλικό που έχει αναπτυχθεί στο πλαίσιο του προγράμματος, μπορεί να βοηθήσει γονείς και εκπαιδευτικούς να εντοπίζουν και να προλαμβάνουν τις εξαρτήσεις από τον καπνό, το αλκοόλ και το διαδίκτυο στις νεαρές ηλικίες». 

Η κυρία Ράπτη αναφέρθηκε εκτενώς στις δράσεις και στις πολιτικές πρόληψης του Υπουργείου Υγείας για τη στοχευμένη αντιμετώπιση των εξαρτήσεων από το κάπνισμα και το αλκοόλ, αλλά και σύγχρονων εξαρτήσεων όπως ο εθισμός στο διαδίκτυο. Σε ό,τι αφορά σε ψηφιακές και τηλεματικές εφαρμογές, αναφέρθηκε στο Δίκτυο Τηλεψυχιατρικής και Τηλεσυμβουλευτικής του Υπουργείου Υγείας, για την κάλυψη των αναγκών των παιδιών που κατοικούν σε απομακρυσμένες περιοχές, αλλά και στην Τηλεφωνική Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης 10306 για την υποστήριξη παιδιών και εφήβων. Η κυρία Ράπτη τόνισε κατά τον επίλογο του χαιρετισμού της: «Η επένδυση στην ψυχική υγεία των παιδιών και των εφήβων μας είναι η μόνη ασφαλής επένδυση για τη διαμόρφωση και τη θεμελίωση μίας ισορροπημένης ελληνικής κοινωνίας στο διηνεκές. Η αντιμετώπιση των εθισμών και των εθιστικών συμπεριφορών είναι βασικός πυλώνας για τη διασφάλιση της ψυχικής υγείας των παιδιών».

Ο κ. Κόπτσης, από την πλευρά του, ανέφερε: «Στο Υπουργείο Παιδείας συναισθανόμαστε τον παιδαγωγικό ρόλο της εκπαίδευσης, που δεν περιορίζεται στην παροχή γνώσεων, αλλά μεριμνά για την ολόπλευρη ανάπτυξη των νέων ανθρώπων, διασφαλίζοντας -πέραν της πνευματικής καλλιέργειας- τη σωματική και ψυχική τους υγεία. Γι’ αυτό, επιχειρούμε να εντάξουμε στο εκπαιδευτικό μας σύστημα τον γραμματισμό Υγείας, μέσα από Εργαστήρια Δεξιοτήτων, και συγκεκριμένα, τη θεματική ενότητα ΖΩ ΚΑΛΥΤΕΡΑ – ΕΥ ΖΗΝ ΥΓΕΙΑ, με επιμέρους άξονα την Ψυχική και Συναισθηματική Υγεία: Πρόληψη από εξαρτήσεις. Επίσης, μέσα από εκπαιδευτικά προγράμματα που εγκρίνονται κάθε χρόνο, οι μαθητές ενημερώνονται σε θέματα υγείας και πρόληψης, ενώ η παρουσία ψυχολόγων μέσα στις σχολικές μονάδες είναι καθοριστική για τη διαχείριση και την πρόληψη φαινομένων εθισμού. Σε όλη μας την προσπάθεια κρίνουμε απαραίτητη τη συνεργασία του σχολείου με τους φορείς υγείας και βέβαια με τις οικογένειες των μαθητών/τριών.»

Στο Συμπόσιο συμμετείχαν εξειδικευμένοι επιστήμονες και εκπρόσωποι του ακαδημαϊκού χώρου από την Ελλάδα, την Κροατία, την Κύπρο και τη Σερβία. Οι συμμετέχοντες παρουσίασαν ενδιαφέροντα στοιχεία σχετικά με τις εθιστικές συμπεριφορές των παιδιών και των εφήβων στην Ευρώπη, σε ό,τι αφορά στο κάπνισμα και το αλκοόλ, αλλά και σχετικά με την προβληματική χρήση του διαδικτύου η οποία έχει κλιμακωθεί τα τελευταία χρόνια.

Επίσης, παρουσιάστηκε η ηλεκτρονική εκπαιδευτική πλατφόρμα που σχεδιάστηκε στο πλαίσιο του προγράμματος. Το συγκεκριμένο εκπαιδευτικό εργαλείο περιλαμβάνει εξειδικευμένες ενότητες  που εστιάζουν στη συμμετοχή της οικογένειας, των γονέων και του σχολικού περιβάλλοντος στην πρόληψη εθισμών στην παιδική και εφηβική ηλικία. 

Η πλατφόρμα του ADD-freeTraining απευθύνεται σε γονείς, εκπαιδευτικούς και υπευθύνους επιμόρφωσης ενηλίκων, κ.ά. και είναι διαθέσιμη στην ιστοσελίδα του προγράμματος ADD-freeTraining: addfree-training.eu.