Ασφάλιση και κλιματικός κίνδυνος στο επίκεντρο: Τι είπαν Χριστίδης, Σεμερτζόγλου, Μοάτσος, Παπασπυροπούλου

Την αναγκαιότητα της χορήγησης περισσότερων κινήτρων από την πλευρά της πολιτείας, ώστε ο μέσος Έλληνας όπως και ο επιχειρηματίας να μπορέσουν να ασφαλιστούν, ιδιαίτερα έναντι των φυσικών καταστροφών, υπογράμμισαν οι συμμετέχοντες σε ψηφιακή εκδήλωση που πραγματοποίησε χθες το Ελληνογερμανικό Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο, με τίτλο «Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στις επιχειρήσεις - Διαχείριση ασφαλιστικού ρίσκου».

Ειδικότερα, η κ. Φοίβη Κουντούρη, καθηγήτρια στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΟΠΑ) και το Πανεπιστήμιο του Cambridge, Επικεφαλής Επιστήμονας του ΟΗΕ για την Παγκόσμια Έκθεση Βιώσιμης Ανάπτυξης, σημείωσε ότι για να αντιληφθεί ο μέσος πολίτης την αξία της ασφάλιση ως asset, απαιτούνται από την πλευρά της πολιτείας γενναίες επενδύσεις, αλλά και η χορήγηση σημαντικότατων κινήτρων και επιχορηγήσεων προς αντιμετώπιση του κόστους ασφάλισης.

Σε συζήτηση που είχε με τη κ. Μιχαέλα Μπαλή, Διευθύντρια του Germany Trade and Invest (GTAI) για την Ελλάδα και την Κύπρο, η καθ. Φοίβη Κουντούρη αναφέρθηκε ειδικότερα στον τομέα του επιχειρείν, διευκρινίζοντας ότι οι εταιρείες δεν λειτουργούν ως απομονωμένες οικονομικές οντότητες· Κάθε μια εξ αυτών είναι ένας ενσωματωμένος κόμβος (embedded node) σε ένα πολύπλοκο κοινωνικο-οικολογικο-οικονομικό σύστημα. Όπως εξήγησε, το περιβαλλοντικό, κοινωνικο-οικονομικό και χρηματοοικονομικό αποτύπωμα της εκάστοτε εταιρείας διαθέτει τρεις διακριτές διαστάσεις, που αποτελούν, ωστόσο, διασυνδεδεμένες εκφάνσεις του ίδιου συστημικού ρίσκου και της ίδιας συστημικής αξίας.

Πρόσθεσε, δε, ότι οι περιβαλλοντικές πιέσεις, όπως η κλιματική αλλαγή, μεταφράζονται σε φυσικούς και μεταβατικούς κινδύνους, οι κοινωνικές δυναμικές καθορίζουν τη νομιμοποίηση και οι χρηματοοικονομικές επιδόσεις αντανακλούν όλο και περισσότερο την ικανότητα διαχείρισης των δύο ανωτέρω.

Κατά την καθ. Φοίβη Κουντούρη, η βιωσιμότητα δεν είναι παρά η ίδια η διαδικασία ευθυγράμμισης της επιχείρησης με τα όρια και τις δυναμικές του συστήματος στο οποίο ανήκει και για τον λόγο αυτό η μετάβαση ορίζεται από το “profit maximization” στο “system value optimization under planetary and societal constraints”. «Η επιχείρηση που αποτυγχάνει να ενσωματώσει αυτή τη λογική, υποτιμά τον πραγματικό της κίνδυνο και υπερεκτιμά τη μακροχρόνια βιωσιμότητά της» συμπλήρωσε.

Η κ. Eλίνα Παπασπυροπούλου, Γενική Διευθύντρια της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος (ΕΑΕΕ), ανέδειξε την αυξανόμενη συχνότητα και ένταση των φυσικών καταστροφών, επισημαίνοντας ότι την περίοδο 1993–2025 έχουν καταγραφεί από την ΕΑΕΕ 59 σοβαρά γεγονότα, με περισσότερες από 56.000 ζημιές και συνολικές αποζημιώσεις άνω των 1,3 δισ. ευρώ από την ελληνική ασφαλιστική αγορά.

Τόνισε, επίσης, το σημαντικό κενό προστασίας που εξακολουθεί να υφίσταται στη χώρα, καθώς και την ανάγκη ενίσχυσης της ασφαλιστικής κάλυψης. Παράλληλα, αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες της Πολιτείας για την αύξηση της διείσδυσης της ασφάλισης, και συγκεκριμένα τα φορολογικά κίνητρα για τις κατοικίες και τη θέσπιση υποχρέωσης ασφάλισης έναντι φυσικών καταστροφών για επιχειρήσεις με ετήσιο κύκλο εργασιών άνω των 500.000 ευρώ, υπογραμμίζοντας ότι η ασφάλιση δεν περιορίζεται μόνο στην αποζημίωση, αλλά συμβάλλει καθοριστικά και στην πρόληψη και τη συνολική διαχείριση των κινδύνων. Τόνισε, τέλος, ότι η ασφάλιση δεν είναι έξοδο αλλά σημαντική επένδυση για την επιχείρηση.

Στο πλαίσιο πάνελ με τίτλο «Bιομηχανία: Στρατηγικές Κάλυψης Κινδύνων και Ελαχιστοποίησης της Έκθεσης», που συντόνισε η κ. Μιχαέλα Μπαλή, η κ. Θεοδώρα Αντωνακάκη, διευθύντρια του Κέντρου Κλιματικής Αλλαγής και Βιωσιμότητας της Τράπεζας της Ελλάδας, στάθηκε στο «τριπλό μέρισμα» που εξασφαλίζει η ορθή αξιολόγηση των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής και η λήψη μέτρων ασφάλισης, αναφέροντας τη μείωση των μελλοντικών απωλειών, την ενίσχυση της οικονομικής δραστηριότητας και τη διαμόρφωση ανθεκτικών κοινωνιών. Τέλος, παρουσίασε τις πρωτοβουλίες που έχει αναλάβει η Τράπεζα της Ελλάδος σε μία προσπάθεια καταγραφής του τι πραγματικά σημαίνει κλιματική κρίση και πως μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικότερα οι κίνδυνοι αυτής.

Από την πλευρά του ο κ. Βασίλης Χριστίδης, Διευθύνων σύμβουλος της Allianz – Ευρωπαϊκή Πίστη, σημείωσε ότι οι επιχειρήσεις που δεν διαθέτουν επαρκή ασφαλιστική κάλυψη έναντι φυσικών καταστροφών, εφόσον δεν έχουν τα αναγκαία κεφάλαια για να απορροφήσουν μια ενδεχομένως πολύ μεγάλη ζημιά, είναι εξαιρετικά δύσκολο να ανακάμψουν. Τόνισε, επίσης, την ανάγκη για εντατικότερη ενημέρωση και εκπαίδευση από την πλευρά της Πολιτείας, ώστε να καταστεί σαφές ότι τα ασφάλιστρα δεν συνιστούν περιττό έξοδο, αλλά αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του λειτουργικού κόστους και μια αναγκαία επένδυση για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας των επιχειρήσεων.

Ο κ. Ερρίκος Μοάτσος, Διευθύνων Σύμβουλος της Ergo Hellas, διευκρίνισε ότι το φαινόμενο της υπασφάλισης δεν αποτελεί αποκλειστικά ελληνικό χαρακτηριστικό, καθώς το κενό προστασίας παραμένει σημαντικό σε παγκόσμιο επίπεδο. Ωστόσο, όπως σημείωσε, στη χώρα μας το πρόβλημα εμφανίζεται εντονότερο. Αναφερόμενος στους λόγους, επισήμανε ότι συχνά υποτιμάται η πιθανότητα επέλευσης μιας ζημιάς, με αποτέλεσμα μια μικρή πιθανότητα να αντιμετωπίζεται ως μηδενική. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι στην Ελλάδα παραμένει ισχυρή η αντίληψη πως το κράτος θα αναλάβει την κάλυψη των ζημιών σε περίπτωση εκτεταμένων καταστροφών, με αποτέλεσμα η έννοια της ατομικής ευθύνης για την προστασία της περιουσίας να μην είναι επαρκώς καλλιεργημένη.

Στον κίνδυνο διακοπής των εργασιών μιας επιχείρησης μετά από ένα ζημιογόνο γεγονός αναφέρθηκε ο κ. Κωνσταντίνος Σεμερτζόγλου, Διευθύνων Σύμβουλος της HDI Global SE Hellas, φωτίζοντας ιδιαίτερα την περίπτωση των επιχειρήσεων που δεν διαθέτουν τα αναγκαία κεφάλαια για να ανακάμψουν σε σύντομο χρονικό διάστημα. Όπως επισήμανε, σε μια τέτοια συνθήκη ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωπες με απώλεια μεριδίου αγοράς, αποδυνάμωση του ανθρώπινου δυναμικού τους και, τελικά, με κίνδυνο απώλειας της θέσης τους στην αγορά. Παράλληλα, ανέλυσε τους κινδύνους έναντι των οποίων είναι εκτεθειμένες σήμερα οι επιχειρήσεις, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, ενώ επεσήμανε και τις προκλήσεις που εξακολουθούν να υπάρχουν και τα νέα εργαλεία για την ορθή αποτύπωση και αξιολόγηση των σύγχρονων κινδύνων.

Από την πλευρά του ο Dr. Ilja Nothnagel, Γενικός Διευθυντής και Μέλος Δ.Σ. του Ελληνογερμανικού Επιμελητηρίου, ανοίγοντας τις εργασίες της εκδήλωσης, στάθηκε ιδιαίτερα στις σοβαρότατες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στις επιχειρήσεις, όπως και στην ανάγκη που υπάρχει για την καλύτερη δυνατή διαχείριση του ασφαλιστικού ρίσκου από τα ακραία φυσικά και καιρικά φαινόμενα. Ανάλογες πρωτοβουλίες, σημείωσε, δρουν προς όφελος της επιχειρηματικής κοινότητας αλλά και συνολικά της οικονομίας. Επεσήμανε επίσης ότι η ασφάλιση αποτελεί αναγκαιότητα για κάθε επενδυτική δράση, μικρή ή μεγάλη, αφού αποβλέπει στον περιορισμό του επενδυτικού ρίσκου και στη μερική διασφάλιση των συμφερόντων του επιχειρηματία.