Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΜΑΡΚΟΥ ΠΑΣΑ (ΠΙΤΣΙΠΙΟΣ), 1824-1888, πολύ με συγκίνησε και θα ήθελα να μοιραστώ μαζί με σας λίγα από τη ζωή και το έργο αυτού του διαπρεπούς Έλληνα της διασποράς, ζωντανό θρύλο σε όλη την τουρκική επικράτεια, αγνώστου εντελώς στην Ελλάδα (και σε μένα). Άκουσα για αυτόν πρώτη φορά από το ραδιόφωνο της Εκκλησίας της Ελλάδος, συμπτωματικά ταξιδεύοντας μεταξύ Κορίνθου-Πάτρας προς Άρτα. Μιλούσε η συγγραφέας Δέσποινα Παπαδοπούλου-Ανάτς, δισέγγονη του Μάρκου Πασά, συγγραφέας του βιβλίου ΜΑΡΚΟΣ ΠΑΣΑΣ (ΠΙΤΣΙΠΙΟΣ), εκδόσεις ΕΠΤΑΛΟΦΟΣ ΑΒΕΕ (www.eptalofos.gr). Ο Μάρκος Πασάς γεννήθηκε στη Σύρο το 1824. Η ρίζα της οικογένειάς του ζούσε στη Χίο από το 1627. Το 1822 με τη σφαγή της Χίου μετανάστευσε στη Σύρο. Ο πατέρας του ήταν έμπορος, χρηματιστής-τραπεζίτης και πολιτικός. Από το 1837 ως το 1842 φοιτά σε σχολείο της Σύρου. Το 1841 η οικογένεια εγκαθίσταται στην Κωνσταντινούπολη. Εγγράφεται στην Αυτοκρατορική Στρατιωτική Ιατρική Σχολή. Το 1851 αποφοιτά ως στρατιωτικός ιατρός. Διορίζεται στη χειρουργική κλινική της Σχολής και παράλληλα διδάσκει στο τμήμα Φαρμακευτικής της Ιατρικής Σχολής. Το 1861 γίνεται αρχίατρος του σουλτάνου Abdulaziz και επικεφαλής του φαρμακείου του παλατιού. Λόγω των ικανοτήτων του είναι ο πρώτος ιατρός που πήρε βαθμό στρατηγού (πασάς) και τέθηκε επικεφαλής όλων των νοσοκομείων της Αυτοκρατορίας και διοικητής των στρατιωτικών νοσοκομείων. Παντρεύτηκε την Ευτέρπη Μαυροκορδάτου.

Το έτος 1868, τον Ιούνιο, ο Μάρκος Πασάς ίδρυσε την οργάνωση της Ερυθράς Ημισελήνου και γίνεται ο πρώτος πρόεδρος αυτής (αντίστοιχο του Ερυθρού Σταυρού). Στο πρώτο Σύνταγμα το 1876 εκλέγεται μέλος της Γερουσίας. Από το 1851 ως το θάνατό του, το 1888, υπηρετεί για 37 χρόνια τρεις Οθωμανούς σουλτάνους. Άφησε το στίγμα του στον πολιτισμό και την εκπαίδευση της νεότερης Τουρκίας. Πέθανε στις 2/11/ 1888 και ετάφη στη νήσο Αντιγόνη, στην εκκλησία Αγίου Ιωάννη. Ο τάφος του είναι στο ελληνικό ορθόδοξο νεκροταφείο στο Kuzguncuk και σε επιμνημόσυνη δέηση μίλησε και παρέστη ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος (128 χρόνια μετά την κηδεία του). Ευχαριστώ τον Μιχάλη Τάτση που μου δώρισε το βιβλίο της Δ. Παπαδοπούλου-Ανάτς, όταν του μίλησα για τον Μάρκο Πασά, από τη Χίο.

ΠΗΓΗ: Ασφαλιστικό ΝΑΙ που κυκλοφόρησε