Έχουν περάσει περίπου δέκα χρόνια από τη στιγμή που ο βρετανικός λαός αποφάσισε κατά πλειοψηφία για ένα μέλλον μακριά από τις τάξεις της Ενωμένης Ευρώπης. Το Brexit αποτέλεσε ένα κορυφαίο ιστορικό γεγονός της περασμένης δεκαετίας που τραυμάτισε βαριά την εικόνα της Ε.Ε, αλλά πολύ περισσότερο την προοπτική του Ηνωμένου Βασιλείου. Όπως αποκαλύφθηκε εκ των υστέρων, ένα μεγάλο μέρος της κοινής γνώμης που στήριξε την απόφαση αυτή το έχει ήδη μετανιώσει, ενώ όσοι τότε αντιστάθηκαν, τα βάζουν με τον εαυτό τους γιατί δεν προσπάθησαν περισσότερο να το αποτρέψουν. Εξάλλου, σε εκείνη την διαδικασία, η βρετανική κοινωνία ήταν διαιρεμένη. Από τη μία πλευρά, μία ισχνή πλειοψηφία Βρετανών, υποστηριζόμενη από το αντιευρωπαϊκό αφήγημα των υπερσυντηρητικών και των ακραίων πολιτικών δυνάμεων. Στην αντίπερα όχθη, οι πολίτες με μια διαφορετική προσέγγιση, μαζί με τη Σκωτία, τους κατοίκους των πανεπιστημιουπόλεων έδωσαν σκληρή μάχη στις κάλπες για να παραμείνουν κομμάτι της ευρωπαϊκής οικογένειας. Δυστυχώς, το τελικό αποτέλεσμα δεν τους δικαίωσε. Από τότε η Μεγάλη Βρετανία ακολουθεί μια πορεία με ισχυρές αναταράξεις στην οικονομία, το εμπόριο, την ανώτατη εκπαίδευση και αλλού. Από τις αρχές του 2020 και μετά η χώρα έκανε μια πρώτη στροφή, με σημαντικά βήματα στην κατεύθυνση της επανασύσφιξης των σχέσεων με τις Βρυξέλλες στη βάση της περαιτέρω συνεργασίας σε κρίσιμους τομείς. Υπενθυμίζονται σχετικές αποφάσεις που έδωσαν ένα σχετικό στίγμα των προθέσεων του Λονδίνου: Η επιστροφή του Ηνωμένου Βασιλείου στο επιστημoνικό και ερευνητικό πρόγραμμα Horizon Europe, η δέσμευση για εκ νέου συμμετοχή στο πρόγραμμα Erasmus+ από το 2027, αλλά και η σύσταση ενός νέου θεσμού, ενός ετήσιου συνεδρίου μεταξύ Βρετανίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ταυτόχρονα, πληθαίνουν οι φωνές στο εσωτερικό της χώρας, αλλά και οι αντίστοιχες καμπάνιες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για το επόμενο μεγάλο βήμα, που είναι η επανένταξη της χώρας στην Ενωμένη Ευρώπη. Είναι άραγε έτοιμο το Ηνωμένο Βασίλειο να κάνει ένα τέτοιο βήμα, αντιμετωπίζοντας παράλληλα μια νέα διχόνοια στο εσωτερικό του; Πρόκειται για ένα σημαντικό ερώτημα που εύλογα θέτει η κοινή γνώμη κυρίως εκτός τειχών. Οι Βρετανοί πολίτες θα έδιναν ενδεχομένως τη συγκατάθεση τους, πάντα κατά πλειοψηφία. Τοι ζητούμενο, ωστόσο, είναι κατά πόσο εμφανίζονται πρόθυμα τα πολιτικά εκείνα στελέχη που πιστεύουν στο κοινό όραμα και την ευρωπαϊκή προοπτική, να ανοίξουν μια ανάλογη συζήτηση, τη στιγμή δε που το κόμμα Φάρατζ καλπάζει στις δημοσκοπήσεις και ένα μεγάλο κομμάτι των στελεχών του Εργατικού Κόμματος εμφανίζεται άτολμο και επιφυλακτικό. O Βρετανός Πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ επενδύει ήδη στην εμβάθυνση των σχέσεων με την Ε.Ε. Σύμφωνα με τους Times, o ίδιος εμφανίζεται έτοιμος να επανεντάξει τη χώρα του στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα επανεξοπλισμού. Διατηρεί δε ανοιχτή επικοινωνία με τη Γερμανία και τη Γαλλία για την κοινή αντιμετώπιση ανοιχτών γεωπολιτικών ζητημάτων, όπως είναι η περίπτωση της Γροιλανδίας.

Αν και ακόμη δεν έχουν ωριμάσει απολύτως οι συνθήκες, ώστε το βρετανικό πολιτικό σύστημα να ανοίξει εκ νέου με σοβαρότητα και αποφασιστικότητα θέμα επανένταξης στην Ε.Ε, εντούτοις χτίζεται αργά αλλά σταθερά μια νέα ανθεκτική σχέση εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο πλευρών, η οποία μπορεί να αποτελέσει τον προθάλαμο για μια θετική εξέλιξη στο μέλλον. Υπάρχουν, ωστόσο, και προσεγγίσεις από αναλυτές που θέτουν υπό αμφισβήτηση το αν οι Βρυξέλλες θα θελήσουν κάποτε να δεχθούν εκ νέου τη Μεγάλη Βρετανία στις τάξεις της ευρωπαϊκής οικογένειας. Ένα πράγμα είναι σίγουρο: ότι, δηλαδή, σε μια περίοδο μεγάλων αναταράξεων και έντονων γεωπολιτικών προκλήσεων, με τις ΗΠΑ να έχουν χαράξει μια εντελώς διαφορετική πορεία σε σύγκριση με το παρελθόν, με τον αναθεωρητισμό να απειλεί τη σταθερότητα, την ειρήνη και τη δημοκρατία σε ολόκληρο τον κόσμο, ένα ενιαίο, αρραγές κοινό μέτωπο Ε.Ε-Μεγάλης Βρετανίας συνιστά μάλλον μονόδρομο. Το σενάριο επιστροφής των Βρετανών στο τεράστιο πολιτικό εγχείρημα της Ενωμένης Ευρώπης, συνιστά δε μια δικλείδα ασφαλείας και για τις δύο πλευρές με φόντο μια καλύτερη επόμενη μέρα με ελπίδα και προοπτική.