Διάβασα το πρόσφατο άρθρο «Ο Ασφαλιστικός Αλφαβητισμός αποτελεί προϋπόθεση για να μεγαλώσει η ασφαλιστική αγορά», σχετικά με την αναφορά του κ. Γιάννη Καντώρου, διευθύνοντος συμβούλου της ΙΝΤERAMERICAN, στο 2ο Συνέδριο για τον Χρηματοοικονομικό Αλφαβητισμό του Πανεπιστημίου Πειραιά, το οποίο βρήκα εξαιρετικά ενδιαφέρον.

Στο συγκεκριμένο ζήτημα έχω αναφερθεί πολλές φορές σε διάφορα μαθήματα που έχω διδάξει σε φορείς όπως το ΕΙΑΣ και το ΕΤΙ, αλλά και σε ασφαλιστικές εταιρίες, επί σειρά ετών, με πιο πρόσφατη την αναφορά που έκανα χτες (25/04/2018) στο πρόγραμμα Judicial Education Program in Banking and Finance (MBA του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, για δικαστές και εισαγγελείς του Αρείου Πάγου), στο οποίο έχω την τιμή να διδάσκω επενδυτικά και ασφαλιστικά προϊόντα. 

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού του ασφαλιστικού αναλφαβητισμού (και όχι αλφαβητισμού), ο οποίος είναι διάχυτος στη Ελλάδα, είναι αυτό το οποίο όλοι μας θυμόμαστε από τις δασικές πυρκαγιές της Ηλείας το 2007. Τότε την Ελλάδα έπληξε μια εθνική συμφορά, αφήνοντας πίσω της 49 νεκρούς, χιλιάδες καμένα στρέμματα καλλιεργειών, αλλά και καμένα μερικά από τα πιο όμορφα και αρχαία δάση της χώρας. Αυτά χωρίς να αναφερθώ στα δεκάδες σπίτια και λοιπά περιουσιακά στοιχεία που καταστράφηκαν. 

Τότε λοιπόν, θυμάμαι χαρακτηριστικά, ένα ρεπορτάζ στην τηλεόραση το οποίο, μεταξύ άλλων, έδειχνε μια τραγική και απελπισμένη γιαγιά να κλαίει μπροστά στα ερείπια του σπιτιού της, που ακόμα κάπνιζαν και να λέει ότι καταστράφηκε όλη η ζωή και η περιουσία της. Μετά από μερικές μέρες ο κυβερνητικός εκπρόσωπος ανακοίνωσε ότι η πολιτεία θα αναλάβει (για μια ακόμη φορά) την αποκατάσταση των ζημιών. Η ειρωνεία είναι ότι η αμέσως επόμενη είδηση, μετά την κατεστραμμένη γιαγιά, αφορούσε κάποιες μεγάλες πυρκαγιές στην Καλιφόρνια των ΗΠΑ την ίδια μέρα, όπου αντιστοίχως εμφανίστηκε ένας μεσήλικας με τζόκεϊ και πούρο (Churchill size!) μπροστά στα αποκαΐδια του σπιτιού του και όταν ρωτήθηκε από τον δημοσιογράφο πως αισθανόταν για την καταστροφή της περιουσίας του, απάντησε με το αποστομωτικό “so what?” (και λοιπόν τι έγινε;).

Φυσικά, η βασική διαφορά μεταξύ της τραγικής γιαγιάς και του μεσήλικα αμερικανού ήταν ότι ο δεύτερος ήταν ασφαλισμένος, ενώ η γιαγιά ανασφάλιστη. 

Σχετικά με τη δήλωση του τότε κυβερνητικού εκπροσώπου για τις κρατικές αποζημιώσεις, δεν ξέρω τι έγινε και τι κατεβλήθη (αν κατεβλήθη κάτι). Όμως εγώ προβληματίστηκα και σκέφτηκα τα εξής (και παρακαλώ μη με θεωρήσετε σκληρό και απάνθρωπο):

Η γιαγιά προφανώς, λόγω ηλικίας, γνώσεων, εμπειριών, οικονομικής κατάστασης, δεν σκέφτηκε ποτέ να ασφαλιστεί. Είχε όμως κάποιους συγγενείς (παιδιά, εγγόνια) που θα έπρεπε να το έχουν σκεφτεί. Ούτε και αυτοί το είχαν σκεφτεί όμως, με αποτέλεσμα όλο το βιός της ατυχούς γιαγιάς να καταστραφεί. Και τότε έρχεται το κράτος (εκ των υστέρων όπως πάντα) και υπόσχεται αποζημιώσεις. Αποζημιώσεις που θα καταβάλει από τα έσοδά του, τα έσοδά του που προέρχονται από την φορολογία μου (και την φορολογία όλων μας). Μα εγώ εκτός του ότι πληρώνω τους φόρους μου, πληρώνω και ασφάλιστρα για να καλύψω τα περιουσιακά στοιχεία και τη ζωή μου, για να μην καταλήξω σαν την ατυχή γιαγιούλα. Δεν είναι λίγο παράλογο όλο αυτό;

Προσέξτε, δεν αμφισβητώ τον κοινωνικό ρόλο του κράτους, ο οποίος θα πρέπει να υπάρχει και να επιδεικνύεται σε κάθε περίπτωση που είναι αναγκαίο. Αυτό που αμφισβητώ είναι οι πομπώδεις δηλώσεις κυβερνητικών εκπροσώπων περί ανάληψης της ευθύνης αποζημιώσεων από τον κρατικό προϋπολογισμό, οι οποίες όποτε καταβάλλονται, εκτός του ότι είναι πενιχρές (δείτε και την πρόσφατη περίπτωση των πλημμυρών στην ανατολική Αττική), τελικά το μόνο που κάνουν είναι να κακομαθαίνουν και να αποπροσανατολίζουν το σύνολο των Ελλήνων! 
Έτσι απομακρυνόμαστε όλοι από το να αποκτήσουμε ασφαλιστική συνείδηση και να συμβαδίσουμε και σε αυτό τον τομέα με τους υπόλοιπους ευρωπαίους. Να  τονίσω βεβαίως ότι σε άλλους τομείς (π.χ. νομοθετικούς), υποχρεωνόμαστε να συμβαδίσουμε αμέσως.

Το ενδιαφέρον είναι ότι στο χθεσινό μάθημά μου οι αρεοπαγίτες, έδειξαν ιδιαίτερη προσοχή στο συγκεκριμένο παράδειγμα και τοποθέτησή μου. 

Τονίζω ότι το άρθρο αυτό το έγραψα ορμώμενος από την εξαιρετική και τεκμηριωμένη τοποθέτηση του κου Καντώρου,  παρόλα αυτά δεν μπορώ να μην ρωτήσω, «η ασφαλιστική αγορά και οι φορείς της, πως ενημερώνουν και ευαισθητοποιούν το κράτος και τους Έλληνες;»

Ποιός είναι ο Κώστας Παπαϊωάννου

Ο Κώστας Παπαϊωάννου είναι εξειδικευμένος εκπαιδευτής ασφαλιστικών και τραπεζικών θεμάτων, με πολυετή εκπαιδευτική εμπειρία και προσανατολισμό στη διαχείριση τεχνικών, χρηματοοικονομικών και διοικητικών αντικειμένων.

Έχει κάνει σπουδές οικονομικής κατεύθυνσης και μεταπτυχιακές σπουδές στα ασφαλιστικά.  Έχει εργαστεί σε διευθυντικές θέσεις εκπαίδευσης, σε μερικές από τις μεγαλύτερες ασφαλιστικές εταιρίες και τράπεζες που δραστηριοποιούνται στην Ελληνική αγορά (Interamerican, Ελληνοβρετανική (νυν ΑΧΑ), ING (N-N), Allianz, Αγροτική, Τράπεζα Πειραιώς).

Συνεργάζεται για διδακτικούς και ερευνητικούς σκοπούς με εκπαιδευτικούς φορείς και επιχειρήσεις, όπως το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), το Ελληνικό Τραπεζικό Ινστιτούτο (ΕΤΙ), το Ελληνικό Ινστιτούτο Ασφαλιστικών Σπουδών (ΕΙΑΣ), η ΕΕΔΕ, η KPMG και  άλλους οργανισμούς, ως πιστοποιημένος εισηγητής και ειδικός επιστήμονας. Διδάσκει  Επενδυτικά και Ασφαλιστικά Προϊόντα στο Judicial Education Program in Banking and Finance (μεταπτυχιακό πρόγραμμα για δικαστές και εισαγγελείς) του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ). 

Συμμετείχε στη συγγραφή των βιβλίων πιστοποίησης ασφαλιστικών διαμεσολαβητών του Ελληνικού Τραπεζικού Ινστιτούτου και του Ελληνικού Ινστιτούτου Ασφαλιστικών Σπουδών. Έχει αναπτύξει εκπαιδευτικά προγράμματα (παρουσιάσεις και εκτενείς εκπαιδευτικές σημειώσεις) για όλες τις βαθμίδες ασφαλιστικής και τραπεζικής πιστοποίησης.