Γράφει ο Σπύρος Μαζάνης, Παιδίατρος ΙΑΣΩ

Όλοι αγαπάμε τις διακοπές. Μικροί και μεγάλοι περιμένουμε με ανυπομονησία την ανέμελη περίοδο που θα περάσουμε κοντά στη θάλασσα ή στο βουνό και γενικότερα στη φύση. Όμως όλα αυτά που ανυπομονούμε να απολαύσουμε αυτούς τους χαλαρούς μήνες, κρύβουν και κάποιους κινδύνους που σε πολλές περιπτώσεις είναι αρκετά σοβαροί. Έτσι η πολύωρη ηλιοθεραπεία, η μεγάλη ζέστη, τα έντομα, τα μπάνια σε άγνωστες θάλασσες και η απρόσεκτη διατροφή, κρύβουν κινδύνους που πολλές φορές αγνοούμε και μπορεί να προκαλέσουν δυσάρεστες εκπλήξεις σε ολόκληρη την οικογένεια.

Ποια είναι όμως τα μέτρα και οι κανόνες για να αποφύγουμε διάφορες δυσάρεστες καταστάσεις και οι διακοπές μας να μπορούν πραγματικά να γίνουν απολαυστικές όσο και ξεκούραστες...

Ο ήλιος «μαυρίζει» την υγεία μας

Είναι γνωστό πια, πως η παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο μπορεί να προκαλέσει: δερματίτιδες, επικίνδυνα εγκαύματα αλλά… και καρκίνο του δέρματος. Η αντηλιακή προστασία είναι απολύτως απαραίτητη κάθε φορά που ένα παιδί έρχεται σε επαφή με τον ήλιο ακόμη

και μέσα στην πόλη. Η μείωση του όζοντος, που αποτελεί προστατευτικό φίλτρο κατά της ηλιακής ακτινοβολίας, έχει σαν αποτέλεσμα χρόνο με το χρόνο ο ήλιος να γίνεται όλο και πιο επικίνδυνος. Μεγαλύτερη προσοχή χρειάζονται τα παιδιά, τα οποία δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να παίζουν με τον ήλιο. Το δέρμα έχει την ικανότητα να “κρατάει” στη μνήμη του την ακτινοβολία που δέχεται από την παιδική ηλικία και δυστυχώς να την αθροίζει…

Οι βλαπτικές συνέπειες του ήλιου

Αυτές μπορεί να χωριστούν σε δυο κατηγορίες:

Τις οξείες βλαπτικές συνέπειες όπως είναι: το κοκκίνισμα και το έγκαυμα.

Τις χρόνιες βλαπτικές συνέπειες που είναι: η γήρανση του δέρματος και ο καρκίνος του δέρματος.

Ακτίνες UVB:

Οι ακτίνες UVB είναι υπεύθυνες για το απλό κοκκίνισμα μέχρι το σοβαρό έγκαυμα και η βλάβη που προκαλούν είναι ανάλογη της ευαισθησίας του παιδιού και της έντασης κατά τη διάρκεια της ακτινοβολίας. Δηλαδή, αν είναι πρωί, μεσημέρι ή απόγευμα. Αυτές οι ακτίνες προκαλούν βλάβες στα μελανοκύτταρα και μπορεί να αφήσουν αυτούς τους μόνιμους λεκέδες που βλέπουμε στο δέρμα. Επίσης, οι ακτίνες UVB είναι υπεύθυνες για τον καρκίνο του δέρματος και την καταστολή του ανοσοποιητικού συστήματος.

Ακτίνες UVA:

Οι ακτίνες UVA είναι υπεύθυνες για τη γήρανση του δέρματος και προκαλούν μη αναστρέψιμες βλάβες στις ίνες του κολλαγόνου και την ελαστίνη του δέρματος.

Ακτίνες IR:

Οι ακτίνες IR ενισχύουν τη βλαπτική δράση των υπεριωδών ακτινών. Οι δράσεις του ήλιου διαφέρουν ανάλογα με τη δύναμη που φτάνουν οι υπεριώδεις ακτίνες στο δέρμα. Το μεσημέρι η ένταση είναι μεγαλύτερη και σχεδόν το 59% της ακτινοβολίας που δέχεται το δέρμα διαχέεται από την ατμόσφαιρα. Αυτή την ώρα ακόμα και αν το παιδί βρίσκεται κάτω από την προστασία μιας ομπρέλας, κινδυνεύει να πάθει εγκαύματα. Βλέπετε, δεν πρέπει να ξεχνάμε και την ακτινοβολία που αντανακλάται από το έδαφος (80%), από την άμμο (5%), από το νερό(55%), από τα χόρτα κ.α

Παιδί, ήλιος & θάλασσα

Ποτέ δεν αφήνουμε το παιδί να βγαίνει από το σπίτι χωρίς αντηλιακό !

Το χρησιμοποιούμε μισή ώρα πριν την έκθεση του παιδιού στον ήλιο και επαναλαμβάνουμε κάθε δύο ώρες. Επίσης, δεν ξεχνάμε να το ξαναχρησιμοποιήσουμε μετά το κολύμπι η μετά από κάθε προσπάθεια που προκαλεί έντονη εφίδρωση.

Το αντηλιακό προϊόν πρέπει να το επιλέγουμε ανάλογα με τον τύπο του δέρματος του παιδιού.

Γενικά αν διαθέτει δείκτη προστασίας πάνω από 15 είναι αρκετά καλά.

Κανονίζουμε τις υπαίθριες δραστηριότητες του παιδιού νωρίς το πρωί ή αργά το απόγευμα.

Το καπέλο είναι απαραίτητο ακόμη και κάτω από την ομπρέλα.

Ένα παιδί όταν μένει πολύ ώρα στον ήλιο και μάλιστα χωρίς καπέλο ή ομπρέλα, μπορεί να πάθει θερμοπληξία από ηλίαση. Η υπερβολική θερμότητα μπορεί να προκαλέσει στον οργανισμό του εξάντληση, ίλιγγο, εμετό και λιποθυμία. Αν το παιδί κάνει πυρετό, χωρίς καθυστέρηση, το δροσίζουμε με βρεγμένα πανιά ή του κάνουμε ένα δροσερό μπάνιο.

Δίνουμε υγρά να πίνει και το κρατάμε σε μέρος δροσερό ή σκιερό και φυσικά επικοινωνούμε με τον παιδίατρό μας.

Τα γυαλιά ηλίου είναι απαραίτητα για τα παιδιά.

Οι φακοί όμως πρέπει να είναι αξιόπιστοι, απαραίτητα ανοιχτόχρωμοι και οργανικοί, ώστε να αποφεύγονται τα ατυχήματα από πιθανό σπάσιμο του σκελετού, ενώ προσέχουμε ιδιαίτερα τα γυαλιά “μαϊμούδες”…Γενικά, για τα γυαλιά ηλίου πρέπει να προσέχουμε ώστε:

Να είναι απορροφητικά στην ηλιακή ακτινοβολία.

Να είναι οπτικά κατεργασμένα, ομοιογενή και αναλλοίωτα, όπως τα κρύσταλλα όρασης.

Η αντοχή τους στην πίεση να ανταποκρίνεται στις διεθνείς προδιαγραφές ώστε να αποφεύγονται τα ατυχήματα. Πρέπει να αναφέρουμε ότι ποιοτικός είναι ο φακός όταν:

Ανακόπτει το 100% της U.V. (υπεριώδης ακτινοβολία).

Δεν προκαλεί παραμόρφωση των αντικειμένων.

Είναι οπτικά κατεργάσιμος.

Με βάση τον κανονισμό ΕΝ 1836/1995, όλα τα γυαλιά ηλίου που πωλούνται από οπτικά καταστήματα πρέπει να αναγράφουν την κατηγορία 0, 1, 2, 3, 4 στην οποία και ανήκουν. Τα γυαλιά γενικής χρήσης ανήκουν στην κατηγορία 3. Αυτοί οι φακοί ηλίου μπορεί να χρησιμοποιηθούν μέσα στην πόλη, στη θάλασσα και στο βουνό κάτω από ισχυρή ηλιακή ακτινοβολία.