Οι προγονοί τους ήταν ένα ζευγάρι αλόγων τα οποία κάποια μέρα πριν από τριάντα χρόνια την απόφαση και εγκατέλειψαν το στάβλο που ζούσαν μέχρι τότε. Ήταν ένα άσπρο κι ένα μαύρο, κανένας δεν ήξερε πως τα έλεγαν, ούτε και κανένας από τότε πάλι τα αναζήτησε. Ήταν η εποχή που άδειαζαν όλα τα ορεινά χωριά της Φωκίδας κι αυτά δεν είχαν πλέον κανένα ρόλο καθώς σταμάτησαν όλες οι δουλειές στα χωράφια και στα βουνά έπαψαν να βοσκάνε κοπάδια και διεκδικώντας αναδρομικά την ελευθερία για τα ίδια και για όλα τα άλογα της ιστορίας τράβηξαν για το βουνό και σιγά σιγά ξέχασαν τι θα πει χαλινάρι, σέλα, σαμάρι, όργωμα, κουβάλημα ξύλων, ιππασία και ότι άλλο σήμαινε δεσμά γι’ αυτά.

Τα δυο άλογα, διάλεξαν τα λιβάδια ανάμεσα στην Γκιώνα και την Οίτη να ζήσουν κι εκεί σιγά – σιγά απόκτησαν ένα σωρό απογόνους στους οποίους όλο και κάτι θα είχαν ψιθυρίσει για το τι θα πει δεσμά και γι’ αυτό είναι ιδιαίτερα επιφυλακτικοί με τους ανθρώπους και προσέχουν πολύ όταν αυτοί τους πλησιάζουν. Οι απόγονοι εκείνου του ζευγαριού που ζουν σήμερα στην ορεινή Φωκίδα υπολογίζονται περί τους τριάντα, αρκετά βαρβάτα αρσενικά και πολλά θηλυκά που γεννούν συνέχεια και τον χειμώνα κατεβαίνουν προς την περιοχή Βρύζες, στον επαρχιακό δρόμο Σπερχειάδας – Άμφισσας όπου και το εξαιρετικό «Καταφύγιο Οίτη» που δημιούργησε ο Βασίλης Τραχανάς. Εκεί μπορούν να τα δουν όσοι περνάνε αυτόν τον δρόμο που είναι και ένας από τους ομορφότερους ορεινούς.

Η ελευθερία γι’ αυτά είναι αδιαμφισβήτητη αλλά πολλές φορές έχουν ανάγκη τους ανθρώπους και έτσι αρκετά σώθηκαν από κατάγματα και άλλες αρρώστιες χάρη στην προσοχή που δείχνει γι’ αυτά ο Βασίλης ο οποίος φροντίζει και για την τροφή τους τον χειμώνα. Από τώρα και πέρα θα αρχίσουν να ανεβαίνουν στο βουνό όπου είναι οι κυρίαρχοι και θα το ομορφήνουν με την παρουσία τους και θα ξαναγυρίσουν περισσότερα.

φωτογραφίες των άγριων αλόγων στην Φωκίδα είναι του Κώστα Καλτσά, τον οποίο ευχαριστούμε πολύ που μέσα από το φακό του μας γνωρίζει ομορφιές της Ελλάδας.