Στην επετειακή εκδήλωση «Ε.Ο.Π.Υ.Υ. - 10 χρόνια προσφοράς σε 11 εκατομμύρια πολίτες» παρευρέθηκε ο Υπουργός Οικονομικών κ. Χρ. Σταϊκούρας, όπου και απήυθυνε λόγο:

«Κυρίες και Κύριοι,

Καταρχάς, θέλω να ευχαριστήσω τη Διοίκηση του ΕΟΠΥΥ, και προσωπικά τη Διοικήτριά του, κυρία Θεανώ Καρποδίνη, για την πρόσκληση να συμμετάσχω στην επετειακή εκδήλωση για τα 10 χρόνια προσφοράς του Οργανισμού στους Έλληνες πολίτες.

Η έναρξη λειτουργίας του ΕΟΠΥΥ, την 1η Ιανουαρίου 2012, αποτέλεσε μια κομβική μεταρρύθμιση στον τομέα Υγείας στην Ελλάδα.

Οργανισμός ο οποίος συστάθηκε και ξεκίνησε να λειτουργεί σε μια περίοδο μεγάλων δυσκολιών, εξαιτίας της οικονομικής κρίσης της περασμένης δεκαετίας, αντιμετωπίζοντας έτσι σημαντικές ελλείψεις και προβλήματα στα πρώτα του βήματα.

Πέραν αυτού όμως, η συνένωση των υπηρεσιών και των ασφαλισμένων των, επί χρόνια, πολυάριθμων και με διαφορετικά πλαίσια οργάνωσης και λειτουργίας, φορέων περίθαλψης και υγείας κάτω από την ομπρέλα του ΕΟΠΥΥ και η αποτελεσματική παροχή υπηρεσιών υγείας σε εν ενεργεία ασφαλισμένους, συνταξιούχους και προστατευόμενα μέλη των οικογενειών τους, η διαχείριση και ο έλεγχος της σχετικής χρηματοδότησης, η ορθολογική αξιοποίηση των διατιθέμενων πόρων και ο καθορισμός των κριτηρίων και των όρων σύναψης συμβάσεων για παροχή πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας περίθαλψης με φορείς του Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα και με συμβεβλημένους ιατρούς ήταν, από μόνες τους, μεγάλες προκλήσεις.

Με πολλές από τις προκλήσεις αυτές, και ιδίως με τις οικονομικές τους διαστάσεις, βρέθηκα και προσωπικά αντιμέτωπος, από τα μέσα του 2012 έως τα τέλη του 2014, ως Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών.

Στις αρχές της περιόδου εκείνης, η Κυβέρνηση έθεσε ως προτεραιότητα τον εξορθολογισμό λειτουργίας του ΕΟΠΥΥ, με στόχο την οικονομική του εξυγίανση και την κάλυψη των αναγκών υγείας των ασφαλισμένων.

Επρόκειτο για έναν απαιτητικό στόχο.

Μέχρι τα μέσα του 2013, τα δομικά προβλήματα παρέμεναν πολλά και περιλάμβαναν, μεταξύ άλλων:

Την υστέρηση στο σκέλος των εσόδων, τόσο λόγω της αύξησης του ποσοστού ανεργίας με άμεσο συνεπακόλουθο τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών, όσο και λόγω της ελλιπούς απόδοσης των προβλεπόμενων πόρων από τους συγχωνευόμενους φορείς.

Την αδυναμία του φορέα για αγορά ή και παραγωγή υπηρεσιών υγείας – πρόβλημα που, ουσιαστικά, ξεπεράστηκε το 2014, με την ψήφιση του Ν. 4238/2014, ο οποίος άλλαξε τον σκοπό του ΕΟΠΥΥ από πάροχο σε αγοραστή υπηρεσιών υγείας.

Το μεγάλο «αγκάθι» των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων: Ο ΕΟΠΥΥ, από την έναρξη της λειτουργίας του, κλήθηκε να σηκώσει το βάρος των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων των φορέων που εντάχθηκαν σε αυτόν.

Υποχρεώσεις που ανέρχονταν, περίπου, στα 2 δισ. ευρώ, ενώ στην πορεία δημιουργήθηκαν και νέες.

Για να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα αυτά, λάβαμε άμεσα μέτρα, προχωρώντας στην επιχορήγηση του ΕΟΠΥΥ από ειδική πίστωση του Κρατικού Προϋπολογισμού για την εκκαθάριση ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων.

Παράλληλα, καταρτίσαμε ένα συνεκτικό, δραστικό σχέδιο, με πυλώνα τον καθορισμό της διαδικασίας εξόφλησης των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων βάσει του Ν. 4093/2012 και της σχετικής απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών, όπου ορίστηκαν και οι προϋποθέσεις χρηματοδότησης των φορέων, συμπεριλαμβανομένου του ΕΟΠΥΥ.

Στο πλαίσιο αυτό, μία από τις κυριότερες παρεμβάσεις ήταν η εφαρμογή του Μητρώου Δεσμεύσεων από τους φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, για τον έλεγχο των υποχρεώσεων.

Επισημάνθηκε ότι θα πρέπει να ελέγχεται η διαθεσιμότητα όχι μόνο των πιστώσεων του προϋπολογισμού, αλλά και της επάρκειας ταμειακών διαθεσίμων.

Ο ΕΟΠΥΥ ξεκίνησε τη λειτουργία Μητρώου Δεσμεύσεων τον Σεπτέμβριο του 2012.

Μέχρι τότε, οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του προς τρίτους είχαν αυξηθεί κατά 511 εκατ. ευρώ ή 30%, φθάνοντας τα 2,2 δισ. ευρώ, εξαιτίας της αδυναμίας χρηματοδότησης των δαπανών, οι οποίες κινούνταν σε υψηλά επίπεδα.

Για την αντιμετώπιση του προβλήματος αυτού ανελήφθησαν δράσεις αύξησης των εσόδων του και μείωσης του επιπέδου των δαπανών.

Επιπλέον, τροποποιήθηκε το σύστημα είσπραξης των εσόδων με την κατάθεση των εισφορών απευθείας σε λογαριασμούς του ΕΟΠΥΥ, και όχι μέσω των ασφαλιστικών ταμείων.

Με τον τρόπο αυτό αποφεύγονταν, πλέον, οι καθυστερήσεις στην είσπραξη των εσόδων και τα φαινόμενα παρακράτησης των πόρων από τα ασφαλιστικά ταμεία.

Ειδικά για τον ΕΟΠΥΥ, το Υπουργείο Οικονομικών προχώρησε, ακόμα, σε σημαντικές θεσμικές και κανονιστικές παρεμβάσεις, όπως:

1ον. Εξασφάλιση της απευθείας χρηματοδότησης των νοσηλευτικών ιδρυμάτων, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η σημαντική δυσχέρεια που αντιμετώπιζε ο ΕΟΠΥΥ να εκκαθαρίσει, σε σύντομο χρονικό διάστημα, τόσο τις υποχρεώσεις του προς τρίτους (φαρμακευτικές, κλινικές, διαγνωστικά, ιατρούς κ.λπ.), όσο και τις ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του προς τα νοσηλευτικά ιδρύματα.

2ον. Πρόβλεψη, με νομοθετική ρύθμιση, ότι με την ολοκλήρωση της έκτακτης χρηματοδότησης των νοσηλευτικών ιδρυμάτων διαγράφονται οι απαιτήσεις των ανωτέρω έναντι του ΕΟΠΥΥ/ΟΚΑ, καθώς και οι υποχρεώσεις του ΕΟΠΥΥ προς τα νοσηλευτικά ιδρύματα για όλες τις υπηρεσίες που είχαν παρασχεθεί έως την 31η.12.2011 σε ασφαλισμένους.

3ον. Καθορισμός των ποσοστών εκπτώσεων που θα παρέχουν οι ιδιώτες πάροχοι υπηρεσιών υγείας και λοιποί προμηθευτές προς τον ΕΟΠΥΥ, ώστε να ενισχυθεί η αποπληρωμή σχεδόν του συνόλου των οφειλών του ΕΟΠΥΥ προς τους ιδιώτες κατά την 31η.12.2011.

4ον. Νομοθετική ρύθμιση που προέβλεπε τη δυνατότητα εξόφλησης των οφειλών του ΕΟΠΥΥ μέσω της διαδικασίας των προκαταβολών, κατόπιν πρόχειρου λογιστικού ελέγχου, προκειμένου να δοθεί άμεσα ρευστότητα στην αγορά, δεδομένου του τεράστιου όγκου των παραστατικών και των ιδιωτών παρόχων που ήταν συμβεβλημένοι με τους επί μέρους Οργανισμούς Κοινωνικής Ασφάλισης (ΟΚΑ), προ της σύστασης του ΕΟΠΥΥ.

Οι παραπάνω παρεμβάσεις έδωσαν ώθηση στην αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων οφειλών, τονώνοντας σημαντικά την ρευστότητα προς την αγορά.

Χάρη στη σκληρή και μεθοδική δουλειά που συντελέστηκε στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους, ο ΕΟΠΥΥ έλαβε, συνολικά, για τα έτη 2013 και 2014 χρηματοδότηση ύψους 1,8 δισ. ευρώ, και αποπλήρωσε ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις συνολικού ύψους 1,7 δισ. ευρώ.

Έτσι, τέθηκαν οι βάσεις για την αντιμετώπιση του ζητήματος των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων, οι οποίες έχουν, πλέον, περιοριστεί κάτω από τα 200 εκατ. ευρώ, ενώ επετεύχθη σημαντική πρόοδος ως προς τον εξορθολογισμό λειτουργίας του ΕΟΠΥΥ και, συνεπακόλουθα, την οικονομική του εξυγίανση και την κάλυψη των αναγκών υγείας των ασφαλισμένων.

Κυρίες και Κύριοι,

Έχοντας, πλέον, μπει στη δεύτερη δεκαετία της ζωής του, ο ΕΟΠΥΥ έχει ξεπεράσει τις παθογένειες και τις δυσλειτουργίες των πρώτων χρόνων λειτουργίας του και, παρά τη δύσκολη εκκίνηση, έχει καταφέρει να διαχειρίζεται αποτελεσματικά, με επάρκεια και διαφάνεια, το μεγαλύτερο μέρος των διαθέσιμων πόρων για την υγεία.

Η συμβολή του στην αντιμετώπιση της πανδημίας υπήρξε σημαντική, ενώ η διεύρυνση και βελτίωση των προσφερόμενων υπηρεσιών, ο εκσυγχρονισμός και η ψηφιοποίησή του – που θα ενισχυθεί περαιτέρω με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, μέσω του οποίου, επίσης, υλοποιείται, μεταξύ άλλων, το πρόγραμμα «Σπύρος Δοξιάδης» για την αποζημίωση προληπτικών εξετάσεων για τον καρκίνο του μαστού, είναι ορατά σε όλους τους ασφαλισμένους, σε όλους τους Έλληνες πολίτες.

Για όλα αυτά τα επιτεύγματα, συγχαίρω τη Διοίκηση και τα στελέχη του ΕΟΠΥΥ.

Κυρίες και Κύριοι,

Ως Υπουργείο Οικονομικών, τα τελευταία 4, περίπου, χρόνια, στηρίξαμε, με κάθε μέσο και τρόπο, τον τομέα της Υγείας, διασφαλίζοντας την επαρκή και αδιάλειπτη χρηματοδότησή του.

Ενδεικτικά, οι συνολικές δαπάνες στον τομέα της Υγείας, περιλαμβανομένων και των σχετικών δαπανών άλλων Υπουργείων και Φορέων Γενικής Κυβέρνησης με τη δομή Προγραμμάτων, προβλέπεται να ανέλθουν φέτος στα 11,9 δισ. ευρώ ή περίπου 6% του ΑΕΠ, δηλαδή κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Επιπλέον, αξιοποιούμε τη δυνατότητα που μας δίνουν τα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, το Ταμείο Ανάκαμψης αλλά και το νέο ΕΣΠΑ, προχωρώντας σε μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις, με στόχο την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και της ανθεκτικότητας του Συστήματος Υγείας, προκειμένου αυτό να παρέχει υπηρεσίες υγείας υψηλής ποιότητας.

Λειτουργούμε με σχέδιο, αποφασιστικότητα και αποτελεσματικότητα.

Απαντάμε στις ανάγκες του σήμερα, μεριμνώντας ταυτόχρονα για το αύριο της χώρας.

Και είμαι βέβαιος ότι αυτό θα αποτιμηθεί θετικά από τους πολίτες.»