Αναδημοσίευση από την ειδική έκδοση της εφημερίδας Nextdeal (Τεύχος 560)

Του Ανταποκριτή μας στην Κύπρο, Γιάννη Σεϊτανιδη

Ο ασφαλιστικός τομέας της Κύπρου επιβεβαιώνει κάθε τρίμηνο, με τη δημοσίευση της παραγωγής ασφαλίστρων, ότι αποτελεί έναν δυναμικό και αναπτυσσόμενο κλάδο της οικονομίας, με σταθερή αύξηση των δραστηριοτήτων και τάση συγκέντρωσης μέσω εξαγορών και στρατηγική ενσωμάτωσης με τον τραπεζικό τομέα.

Οι δύο μεγάλες τράπεζες της χώρας, η Τράπεζα Κύπρου και Ελληνική Τράπεζα (η οποία αποτελεί μέλος του Ομίλου της Eurobank και θα συγχωνευθεί με την κυπριακή θυγατρική της Eurobank), επενδύουν δυναμικά στον κλάδο, επιδιώκοντας τη διεύρυνση των μη επιτοκιακών τους εσόδων. Καμία τράπεζα δεν αποκλείει νέες εξαγορές. Ειδικά ο γενικός κλάδος Ζημιών, με τον μεγάλο αριθμό εταιρειών, προσφέρεται για συγκέντρωση. Με τις κινήσεις που ήδη έχουν γίνει οι δύο τράπεζες ελέγχουν το σχεδόν το 60% της αγοράς στον κλάδο Ζωής (30,6% η Τράπεζα Κύπρου και 28,1% η Ελληνική Τράπεζα) και το 41% στον Γενικό Κλάδο (17,9% η Τράπεζα Κύπρου και 22,9% η Ελληνική Τράπεζα).

Είναι χαρακτηριστικές οι αναφορές των CEO των δύο τραπεζών κατά τον σχολιασμό των αποτελεσμάτων του πρώτου τριμήνου.

«Στο πλαίσιο της στρατηγικής μας για την επέκταση των ασφαλιστικών μας δραστηριοτήτων και την περαιτέρω βελτίωση του διαφοροποιημένου επιχειρηματικού μας μοντέλου, τον Απρίλιο 2025 υπογράψαμε δεσμευτική συμφωνία για εξαγορά του 100% της Εθνικής Ασφαλιστικής Κύπρου ΛΤΔ, με το συνολικό τίμημα να ανέρχεται σε €29,5 εκατ. H εξαγορά αυτή εδραιώνει περαιτέρω τη θέση ισχύος μας στον τομέα ασφαλιστικών εργασιών στην Κύπρο, τόσο στον κλάδο Ζωής όσο και στον Γενικό Κλάδο, και θα ενισχύσει τη συμβολή των μη επιτοκιακών εσόδων στην κερδοφορία του Συγκροτήματος», είπε ο διευθύνων σύμβουλος της Τράπεζας Κύπρου, Πανίκος Νικολάου. Η Τράπεζα Κύπρου είναι ιδιοκτήτης των ασφαλιστικών εταιρειών Eurolife στον κλάδο Ζωής και Γενικές Ασφάλειες Κύπρου στον Γενικό Κλάδο. Στον κλάδο Ζωής η Εθνική Ασφαλιστική (Κύπρου) έχει μερίδιο 2,3% και στον Γενικό Κλάδο 4,3%.

Το καθαρό αποτέλεσμα από ασφαλιστικές εργασίες της Τράπεζας Κύπρου ανήλθε σε €12 εκατ. για το α’ τρίμηνο 2025 (σε σύγκριση με €11 εκατ. για το δ’ τρίμηνο 2024 και €10 εκατ. για το α’ τρίμηνο 2024, αυξημένο κατά 5% σε τριμηνιαία βάση και αυξημένο κατά 19% σε ετήσια βάση). Η τριμηνιαία αύξηση αντικατοπτρίζει κυρίως χαμηλότερες απαιτήσεις στον Γενικό Κλάδο ασφάλισης. Η ετήσια αύξηση οφείλεται στην αύξηση των εργασιών στο κλάδο Ζωής και στη θετική εμπειρία απαιτήσεων στον Γενικό Κλάδο ασφάλισης λόγω των έντονων καιρικών φαινομένων που συνέβησαν κατά το α’ τρίμηνο 2024.

«H εξαγορά της CNP Cyprus Insurance Holdings έχει ολοκληρωθεί. Οι εξελίξεις αυτές αποτελούν σημαντικά ορόσημα στην επιδίωξή μας να καταστούμε ένας από τους κορυφαίους οργανισμούς παροχής χρηματοοικονομικών υπηρεσιών στην Κύπρο», ανέφερε από την πλευρά του ο διευθύνων σύμβουλος της Ελληνικής Τράπεζας, Μιχάλης Λούης. Η Ελληνική Τράπεζα είναι ιδιοκτήτρια της Hellenic Life στον κλάδο Ζωής και της Παγκυπριακής Ασφαλιστικής στον Γενικό Κλάδο και η εξαγορά της CNP Cyprus ενισχύει αισθητά την παρουσία της στην κυπριακή ασφαλιστική αγορά.

Τα καθαρά έσοδα της Ελληνικής Τράπεζας από ασφαλιστικές εργασίες το πρώτο τρίμηνο ανήλθε σε €4 εκατ. σε σύγκριση με €2,5 εκατ. το αντίστοιχο τρίμηνο του 2024, αυξημένα κατά 60%, κυρίως λόγω της αύξησης στο καθαρό αποτέλεσμα ασφαλιστικών υπηρεσιών. Το αποτέλεσμα οφείλεται κυρίως στα υψηλότερα έσοδα από ασφαλιστικές υπηρεσίες και χαμηλότερα έξοδα από ασφαλιστικές υπηρεσίες, τα οποία αντισταθμίστηκαν εν μέρει από την υψηλότερη κατανομή στα έξοδα αντασφάλισης. Παρατηρείται επίσης μείωση στα καθαρά έξοδα χρηματοδότησης ασφαλίσεων, κυρίως από τον κλάδο ασφάλισης Ζωής, λόγω της χαμηλότερης απόδοσης των περιουσιακών στοιχείων που καλύπτουν από ασφαλιστικές υποχρεώσεις.

Η στρατηγική εστίαση των τραπεζών στις ασφάλειες συνδέεται με την ανάγκη διεύρυνσης των μη επιτοκιακών τους εσόδων. Οι επενδύσεις σε ασφαλιστικές εταιρείες προσφέρουν:

Σταθερά έσοδα: Οι ασφάλειες προσφέρουν επαναλαμβανόμενα, προβλέψιμα έσοδα, λιγότερο ευαίσθητα στις διακυμάνσεις επιτοκίων.

Δυνατότητα διασταυρούμενων πωλήσεων: Οι τράπεζες αξιοποιούν τη βάση πελατών τους για διάθεση ασφαλιστικών προϊόντων μέσω φυσικών και ψηφιακών καναλιών.

Διασπορά κινδύνου: Οι ασφαλιστικές δραστηριότητες εξισορροπούν τις προκλήσεις του παραδοσιακού τραπεζικού τομέα.

Εναρμόνιση με ευρωπαϊκές τάσεις: Ακολουθείται το ευρωπαϊκό μοντέλο ανάπτυξης τραπεζοασφαλιστικών ομίλων.

Η τραπεζική ενσωμάτωση προσφέρει αμοιβαία οφέλη, παρέχοντας στις τράπεζες διαφοροποιημένα έσοδα και στις ασφαλιστικές κεφάλαια, τεχνογνωσία και δίκτυα διανομής. Η περαιτέρω συγκέντρωση αναμένεται να αυξήσει την αποδοτικότητα, αλλά ίσως εγείρει ανησυχίες για τον ανταγωνισμό.

Αναπτυξιακή πορεία

Τα δεδομένα επιβεβαιώνουν ότι ο κυπριακός ασφαλιστικός τομέας παρουσιάζει ισχυρή αναπτυξιακή δυναμική και θετικές προοπτικές για το μέλλον.

Η κυπριακή ασφαλιστική αγορά διατηρεί σχετικά ισορροπημένη κατανομή μεταξύ κλάδου Ζωής και Γενικών Ασφαλίσεων, με μικρή υπεροχή του κλάδου Ζωής.

Ειδικότερα, το 2024 η παραγωγή ανήλθε σε 1,3 δισ. ευρώ, από 1,2 δισ. ευρώ το 2023, μια άνοδος 7,6% και η προοπτική παραμένει θετική. Καλύτερη απόδοση είχε ο κλάδος Ζωής (συμπεριλαμβανομένης της παραγωγής στον κλάδο Υγείας και Ατυχημάτων), με παραγωγή 800,082 εκατ. ευρώ το 2024 από 729,4 εκατ. ευρώ το 2023, μια άνοδος 9,7% που ακολουθεί την άνοδο κατά 17% το 2023 σε σύγκριση με το 2022.

Στον Γενικό Κλάδο (εξαιρώντας την παραγωγή των εταιρειών Ζωής στο κλάδο Υγείας και Ατυχημάτων) η παραγωγή το 2024 ανήλθε σε 503,554 εκατ. ευρώ, από 474,426 εκατ. ευρώ το 2023, μια αύξηση 6,1%. Το 2023 σε σχέση με το 2022 η παραγωγή είχε καταγράψει άνοδο 10,4%.

Η ανοδική αυτή πορεία συνεχίζεται και η Statista έχει κάνει την εντυπωσιακή εκτίμηση ότι αγορά θα φτάσει τα $3,14 δισ. (gross written premium) το 2025. Σύμφωνα με την Global Data, ο κλάδος αναμένεται να διατηρήσει σύνθετο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης (CAGR) άνω του 6% για την περίοδο 2024-2028.

Παρά τη θετική πορεία, η ασφαλιστική συνείδηση στην Κύπρο παραμένει χαμηλότερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, με τις κατά κεφαλήν δαπάνες να περιορίζονται στα €1.000 ετησίως, γεγονός που υποδηλώνει σημαντικά περιθώρια περαιτέρω ανάπτυξης.

Κύριοι παίκτες

Η κυπριακή ασφαλιστική αγορά παραδοσιακά ήταν κατακερματισμένη, αλλά πλέον συγκεντρώνεται μέσω εξαγορών, κυρίως από τραπεζικούς ομίλους, όπως ήδη αναφέραμε.

Στον κλάδο Ζωής, την πρώτη θέση κατέχει η θυγατρική της Τράπεζας Κύπρου, Eurolife (28,3%), και ακολουθεί η CNP, που έχει μερίδιο 22,67%. Στην τρίτη θέση συναντάμε τη Universal με μερίδιο 15,1% και την πεντάδα συμπληρώνουν Ancoria με 10,3% και Metlife με 8,3%.

Στο Γενικό Κλάδο την πρωτιά έχει η CNP με μερίδιο 14,3% και ακολουθούν: Γενικές Ασφάλειες Κύπρου (13,6%), Trust Insurance (10,7%), Παγκυπριακή (8,6%), AIG (6,6%) και Atlantic (5%).

Μοχλοί ανάπτυξης και προκλήσεις

Οι προοπτικές του κλάδου παραμένουν θετικές, με βασικούς μοχλούς:

Οικονομική ανάκαμψη και επενδύσεις: Η αύξηση επενδύσεων σε ακίνητα ενισχύει τη ζήτηση για ασφαλίσεις περιουσίας και επιχειρήσεων.

Αύξηση υγειονομικής συνείδησης: Η πανδημία αύξησε το ενδιαφέρον για ιδιωτικές ασφαλίσεις υγείας, παρά την εισαγωγή του Γενικού Συστήματος Υγείας το οποίο προσφέρει καθολική κάλυψη.

Ψηφιακός μετασχηματισμός: Εισαγωγή τεχνολογιών AI, αυτοματοποιημένης διαχείρισης συμβολαίων και αποζημιώσεων.

Στις προκλήσεις, κύρια παραμένει η ενίσχυση της εποπτείας, καθώς η θέση του Εφόρου Ασφαλίσεων παραμένει κενή για πάνω από πέντε χρόνια. Παράλληλα η ασφαλιστική συνείδηση παραμένει χαμηλή, απαιτώντας εκπαιδευτικές πρωτοβουλίες.

Καθώς η Κύπρος συνεχίζει την οικονομική της ανάπτυξη, ο ασφαλιστικός τομέας θα διαδραματίζει ολοένα και σημαντικότερο ρόλο στην οικονομική ασφάλεια πολιτών και επιχειρήσεων, αποτελώντας ταυτόχρονα στρατηγικό πυλώνα ανάπτυξης για τους μεγαλύτερους χρηματοοικονομικούς ομίλους της χώρας. Η εξέλιξη του τραπεζοασφαλιστικού μοντέλου θα αποτελέσει καθοριστικό χαρακτηριστικό της κυπριακής χρηματοοικονομικής αγοράς τα επόμενα χρόνια.

Διαβάστε παρακάτω το άρθρο από την ειδική έκδοση της εφημερίδας Nextdeal (Τεύχος 560) και σε ηλεκτρονική μορφή σελ. 92-93 (πατήστε κάτω δεξιά για μεγέθυνση)