Είναι γνωστό πως η διεθνής πρακτική εμπειρία προσφέρει μια αντικειμενική εικόνα γύρω από την Ιδιωτική Ασφάλιση. Αυτή του αξιόπιστου θεσμού που δεν κοστίζει ακριβά και που εφαρμόζεται συνειδητά και συστηματικά στις δραστηριότητες του κάθε Ιδιώτη Καταναλωτή, Επαγγελματία ή Επιχείρησης. Ισχύει και εφαρμόζεται στην πράξη:

• αντικειμενικός έλεγχος λειτουργίας της ασφαλιστικής αγοράς και 
• παροχή αξιόπιστων ασφαλιστικών υπηρεσιών σε ενημερωμένους Καταναλωτές.

Στη χώρα μας, είναι ευρέως παραδεκτό πως η ασφαλιστική αγορά δεν εμπνέει το απαραίτητο αίσθημα σιγουριάς στον κόσμο. Δύο είναι οι βασικές αιτίες που θα μπορούσαν να αναφερθούν:

• Το έλλειμμα αξιοπιστίας της εγχώριας ασφαλιστικής αγοράς, αποτέλεσμα της ευρύτερης πολιτικο-κοινωνικής κρίσης των τελευταίων χρόνων και
• Η έλλειψη αντικειμενικής ενημέρωσης της αγοράς (Καταναλωτές, Επαγγελματίες και Επιχειρήσεις) σχετικά με τον τρόπο που λειτουργεί η Ασφάλιση.

Όμως, τα πράγματα αλλάζουν. Η αναγκαστική προσαρμογή των ασφαλιστικών εταιρειών στο ενιαίο αυστηρό πλαίσιο λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Οδηγία Solvency II, Οδηγία  GDPR) και οι νέες εξελίξεις γύρω από την Ασφαλιστική Διαμεσολάβηση (Οδηγία IDD) και ο καθοριστικός ρόλος της ανεξάρτητης εποπτικής αρχής (στη χώρα μας, Τράπεζα της Ελλάδος), δημιουργούν ένα νέο περιβάλλον διαφάνειας υπέρ του Καταναλωτή. Ωστόσο, το γνωστό ερώτημα είναι πάντα επίκαιρο: Πόσο σίγουροι είμαστε πως οι προβλέψεις της εκσυγχρονισμένης νομοθεσίας εφαρμόζονται επί της ουσίας τη στιγμή που απαιτούνται κάποιες προσαρμογές που κοστίζουν και πόσο αυστηρά - αποτελεσματικά η αρμόδια Εποπτική Αρχή θα λειτουργήσει προς τη σωστή κατεύθυνση;

Αντικειμενική ενημέρωση Καταναλωτών

Η Ασφάλιση, πρέπει να αξιοποιηθεί ορθολογικά και στη χώρα μας. Πολύ περισσότερο σε περίοδο οικονομικής κρίσης όπως αυτή που διανύουμε, όπου το κράτος υποχωρεί συνεχώς. Ωστόσο, για να αλλάξει το κλίμα της αγοράς υπέρ του θεσμού της ασφάλισης, χρειάζεται συστηματική προσπάθεια προκειμένου να αλλάξει καταρχήν η ίδια η ασφαλιστική αγορά και να πείσει για την αλλαγή της. Ο Καταναλωτής πρέπει να αντιληφθεί την αξιοπιστία του θεσμού της ασφάλισης και να κατανοήσει το αναμενόμενο όφελος γι’ αυτό που πληρώνει όταν ασφαλίζεται!

Ο κλάδος της Ιδιωτικής Ασφάλισης είναι απελευθερωμένος στο πλαίσιο της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς και προσφέρει διάφορα ασφαλιστικά «προϊόντα». Εδώ τα «προϊόντα» που αγοράζουν οι καταναλωτές πληρώνοντας κάποιο ποσό (ασφάλιστρα) δεν είναι συγκεκριμένα καταναλωτικά αγαθά. Είναι ασφαλιστήρια συμβόλαια που επί της ουσίας μεταφράζονται σε «υπόσχεση» αποζημίωσης όταν επέλθει κάποιο ζημιογόνο συμβάν. Στην περίπτωση αυτή, η απαραίτητη προστασία του εκάστοτε Ασφαλισμένου Καταναλωτή (Φυσικό Πρόσωπο ή Επιχείρηση), δεν διασφαλίζεται όπως στα καταναλωτικά προϊόντα με τον έλεγχο της ποιότητάς τους, αλλά με τον έλεγχο της αξιοπιστίας αυτών που τα παράγουν (Ασφαλιστικές Εταιρείες) και τον έλεγχο της αξιοπιστίας αυτών που τα προωθούν (Ασφαλιστικοί Διαμεσολαβητές).

Είναι αναγκαίο το όλο θέμα να τεθεί σε νέα βάση. Προς τούτο, απαιτείται αντικειμενική ενημέρωση της αγοράς πέρα από τη διαφήμιση προϊόντων κάποιων ασφαλιστικών εταιρειών. Θα πρέπει, τόσο η ίδια η Ένωση Ασφαλιστικών Εταιρειών Ελλάδος όσο και τα επαγγελματικά σωματεία των Ασφαλιστικών Διαμεσολαβητών, παράλληλα με την εξυγίανση στους κόλπους τους,  να προβάλλουν με κατάλληλο πρόγραμμα επικοινωνίας, το αναγεννημένο σύγχρονο πρόσωπο της εγχώριας ασφαλιστικής αγοράς. Πρέπει οι ίδιοι οι ενδιαφερόμενοι φορείς να πάρουν πρωτοβουλίες και όχι να περιμένουν από τα πολιτικά κόμματα ή την Πολιτεία. 

Αξιοπιστία Ασφαλιστικών Διαμεσολαβητών

Στην πράξη, η κάθε Ασφάλιση (το Ασφαλιστήριο) δεν “αγοράζεται” απευθείας από την Ασφαλιστική Εταιρεία αλλά μέσω κάποιου Ασφαλιστικού Διαμεσολαβητή, ο οποίος είναι επίσημα πιστοποιημένος - αδειοδοτημένος Ασφαλιστής (Πράκτορας ή Μεσίτης Ασφαλίσεων. Και ο λόγος είναι για να διασφαλίζονται καλύτερα τα συμφέροντα του Ασφαλισμένου Καταναλωτή. Σχετικά, αξίζει να επισημανθεί κάτι το σημαντικό που οι Καταναλωτές φαίνεται να αγνοούν. Σύμφωνα με το νόμο, ο Ασφαλιστής είναι ασφαλισμένος για την επαγγελματική ευθύνη του έναντι του Ασφαλισμένου Πελάτη για την ποιότητα και αρτιότητα του εκάστοτε ασφαλιστηρίου. Δηλαδή, αν τελικά ο Ασφαλισμένος είναι δυσαρεστημένος για την αποζημίωση που του παρέχει κάποια ασφάλιση, μπορεί να στραφεί όχι μόνο κατά της Ασφαλιστικής Εταιρείας αλλά και κατά τον Ασφαλιστή του για τυχόν λάθη ή παραλείψεις του. Αξίζει να επισημανθεί πως για το λόγο αυτό, ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής είναι υποχρεωμένος βάσει  νόμου να διαθέτει Ασφαλιστήριο Επαγγελματικής Ευθύνης που με τα σημερινά δεδομένα μπορεί να αποζημιώνει μέχρι το ποσό των 1.250.618€ ανά απαίτηση Πελάτη ή Τρίτου. Πόσοι γνωρίζουν το στοιχείο αυτό; Και όμως, είναι βασικό για να αισθάνεται περισσότερο ασφαλής ο Καταναλωτής ότι θα μπορεί ευκολότερα να βρει το δίκαιο του όταν νοιώθει πως αδικείται από την Ασφάλιση.

Υπάρχει μέλλον για την Ιδιωτική Ασφάλιση

Παρά την παρατεταμένη κρίση, ο κλάδος της Ιδιωτικής Ασφάλισης παρουσιάζει σοβαρή δυναμική ανάπτυξης, προκειμένου να καλυφθούν αδυναμίες του Κράτους στα θέματα Υγείας και Συντάξεων και αποζημιώσεων σε επέλευση σοβαρών φυσικών καταστροφών. Επίσης, προκειμένου να διασφαλιστούν οι απαιτούμενες για την οικονομική ανάκαμψη μελλοντικές παραγωγικές επενδύσεις του ιδιωτικού τομέα και προκειμένου να προστατευθεί η εγχώρια επιχειρηματικότητα στις σύγχρονες απαιτήσεις ποιότητας και ανταγωνισμού. Μπροστά σε μια τέτοια προοπτική, η Ασφαλιστική Αγορά (Ασφαλιστικοί Διαμεσολαβητές και Ασφαλιστικές Εταιρείες) οφείλει να ανταποκριθεί με επάρκεια και να διαχειριστεί τη συγκεκριμένη επιχειρηματική πρόκληση προσφέροντας αξιόπιστες υπηρεσίες ποιότητας στο σωστό κόστος. Προς την κατεύθυνση αυτή με γνώμονα την παροχή αναβαθμισμένων ασφαλιστικών υπηρεσιών, είναι εύλογο να απαιτούνται και να αναμένονται:

• συγχωνεύσεις Ασφαλιστικών Εταιρειών και Γραφείων Ασφαλιστικής Διαμεσολάβησης καθώς και 
• συστηματική αντικειμενική ενημέρωση των Καταναλωτών (Φυσικά Πρόσωπα και Επιχειρήσεις) για το χρήσιμο ρόλο της Ιδιωτικής Ασφάλισης.

ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΥΤΙΝΑΣ ([email protected])

Είναι Μηχανικός ΕΜΠ με  μεταπτυχιακές σπουδές στη σχολή ENSPM Γαλλίας και με εκπαίδευση στις επιχειρηματικές ασφαλίσεις.

Εργάστηκε αρχικά ως Μηχανικός στη ΔΕΗ όπου απέκτησε εμπειρία στη διαχείριση εξειδικευμένων ενεργειακών έργων. Παραιτήθηκε από τη ΔΕΗ το 1992. Στη συνέχεια, μετά από εκπαίδευση και εμπειρία ως Underwriter σε  διεθνή ασφαλιστική εταιρεία, δραστηριοποιείται ως Εμπειρογνώμων Ασφαλίσεων, εστιάζοντας στις ασφαλίσεις τεχνικών έργων, επαγγελματικών, επιχειρηματικών και  τεχνολογικών κινδύνων.

Το 2002 ίδρυσε την “ΚΟΥΤΙΝΑΣ ΑΕ – Insurance Brokers”. Συνεργάζεται και με την αγορά του Λονδίνου και από το 2008 λειτουργεί ως Εξουσιοδοτημένος Ανταποκριτής των Lloyd’s σε Ελλάδα, Κύπρο, Βουλγαρία και Ρουμανία. 

Προωθεί εξειδικευμένες Ασφαλίσεις Αστικής Ευθύνης (Γενική, Επαγγελματική, Εργοδοτική, Προϊόντος, Περιβαλλοντική), Ασφαλίσεις “Μη επανδρωμένων εναέριων συστημάτων” (Drones), Ασφαλίσεις Κινδύνων Διαδικτύου (Cyber Risks) κλπ.

Έχει προσφέρει υπηρεσίες Εμπειρογνώμονα Ασφαλίσεων σε φορείς του δημοσίου και του ευρύτερου δημόσιου τομέα (ΥΠΕΧΩΔΕ ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ ΑΕ, Τεχνικό Επιμελητήριο-ΤΕΕ, Εθνικό Σύστημα Διαπίστευσης-ΕΣΥΔ), σε φορείς του ιδιωτικού τομέα (“Ολυμπιακό Μετρό”, “ΑΤΤΙΚΗ ΟΔΟΣ”, “ΓΕΦΥΡΑ Ρίο-Αντίρριο”)  και σε διάφορες επιχειρήσεις.

Έχει συμμετάσχει ως Εισηγητής σε σεμινάρια ή συνέδρια και έχει δημοσιεύσει πληθώρα άρθρων για τεχνικά και ασφαλιστικά θέματα. 

Είναι μέλος ΔΣ του Συνδέσμου Αντιπροσώπων Lloyd’s Brokers στην Ελλάδα.