Οι διεθνείς μεσαίες επιχειρήσεις (στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται νεοφυείς επιχειρήσεις – start-ups – και επιχειρήσεις με κύκλο εργασιών μεταξύ 1 εκατ. και 3 δις δολαρίων) δεν παρουσιάζουν σημάδια επιβράδυνσης μπροστά στη γεωπολιτική αβεβαιότητα. Πάνω από το ένα τρίτο (34%) των μεσαίων επιχειρήσεων στοχεύει σε ανάπτυξη κατά 6%-10% φέτος, υπερβαίνοντας κατά 3%-7% τις τελευταίες προβλέψεις της Παγκόσμιας Τράπεζας για 2,7% αύξηση του παγκόσμιου ΑΕΠ.

Παρά τις γεωπολιτικές εντάσεις (όπως το Brexit), τον αυξανόμενο λαϊκισμό, την ανάπτυξη του αυτοματισμού και της τεχνητής νοημοσύνης, καθώς και την έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού, το 89% των στελεχών βλέπει τη σημερινή αβεβαιότητα ως γόνιμο έδαφος με ευκαιρίες ανάπτυξης. Επιπλέον, το 14% των επιχειρήσεων που μετείχαν στην έρευνα φιλοδοξεί να αυξήσει τις πωλήσεις του κατά τουλάχιστον 16%. Αυτά αποκαλύπτουν τα ευρήματα του Βαρόμετρου Ανάπτυξης της ΕΥ (EY Growth Barometer), μιας πρώτης στο είδος της έρευνας, μεταξύ 2.340 στελεχών μεσαίων επιχειρήσεων από 30 χώρες.

Οι αναπτυξιακές φιλοδοξίες διαφοροποιούνται ανά γεωγραφική περιοχή

Παρά την προοπτική διετών διαπραγματεύσεων για το Brexit, οι νεοφυείς επιχειρήσεις (start-ups – εταιρείες κάτω των πέντε ετών δραστηριότητας) που εδρεύουν στο Ηνωμένο Βασίλειο, εμφανίζουν τα υψηλότερα επίπεδα εμπιστοσύνης μεταξύ των χωρών που συμμετείχαν στην έρευνα. Οι νεοφυείς επιχειρήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου είναι οι πιο φιλόδοξες ως προς τις φετινές αναπτυξιακές τους προοπτικές, με το 26% να εκτιμά ότι θα αναπτυχθεί κατά 11%-25%, ενώ ακόμα ένα 23% επιδιώκει ανάπτυξη άνω του 26% σε ετήσια βάση.

Ωστόσο, εξετάζοντας τις μεγαλύτερες αγορές παγκοσμίως, καταγράφηκαν σημαντικές διαφορές. Ενώ στις ΗΠΑ, την κυρίαρχη αγορά διεθνώς, λίγο περισσότερο από το ένα τρίτο (35%) των επιχειρήσεων προσβλέπει σε μέτριους ρυθμούς ανάπτυξης κάτω του 5%, στις δύο επονομαζόμενες οικονομίες-«τίγρεις» του κόσμου, την Κίνα και την Ινδία, το 42% των επιχειρήσεων στοχεύει σε ρυθμούς ανάπτυξης 6%-10%. Επιπλέον, το ένα τέταρτο (25%) των επιχειρήσεων στις χώρες αυτές στοχεύει σε αναπτυξιακούς ρυθμούς 11%-15% για φέτος.

Η τεχνολογία και το ανθρώπινο δυναμικό βρίσκονται στην κορυφή της ατζέντας

Τα στελέχη αναγνώρισαν ότι η τεχνολογία και το ανθρώπινο δυναμικό δεν αποτελούν μόνο τις δύο μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν σήμερα οι μεσαίες επιχειρήσεις, αλλά είναι και τα εργαλεία με τα οποία θα καταφέρουν να ξεπεράσουν τις προκλήσεις και θα παραμείνουν ευέλικτες. Το ανθρώπινο δυναμικό (23%) αναφέρεται ως η κορυφαία προτεραιότητα για την επίτευξη των αναπτυξιακών στόχων των επιχειρήσεων, ξεπερνώντας τη βελτίωση των επιχειρησιακών λειτουργιών (21%), τη μείωση της γραφειοκρατίας (12%) και την επίτευξη ευνοϊκών συμφωνιών (8%). Ένα εντυπωσιακό 93% των στελεχών βλέπει την τεχνολογία ως μέσο προσέλκυσης του ανθρώπινου δυναμικού που χρειάζεται. Οι τελευταίες εξελίξεις στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης βελτιώνουν τη διαδικασία προσλήψεων και αναζήτησης εξειδικευμένου προσωπικού μεταξύ των καινοτόμων νεοφυών επιχειρήσεων.

Για να ικανοποιήσει τις αναπτυξιακές φιλοδοξίες των επιχειρήσεών τους, πάνω από το ένα τέταρτο (27%) των στελεχών μεσαίων επιχειρήσεων σχεδιάζει να αυξήσει το μόνιμο προσωπικό του. Αντανακλώντας την αυξανόμενη επιρροή του gig economy (της οικονομίας που βασίζεται στη συνεργασία επιχειρήσεων με ελεύθερους επαγγελματίες και ανεξάρτητους συμβασιούχους ορισμένου χρόνου) στα εργασιακά πρότυπα και τη μετάβαση σε ένα περιβάλλον έκτακτου ανθρώπινου δυναμικού με εξειδικευμένες γνώσεις, σχεδόν μία στις πέντε (18%) επιχειρήσεις σκοπεύει να χρησιμοποιήσει εξωτερικούς συνεργάτες, για να στηρίξει τα φιλόδοξα αναπτυξιακά της σχέδια και να καλύψει συγκεκριμένα κενά ή ανάγκες.

Η ρομποτική αυτοματοποίηση διαδικασιών δε σηματοδοτεί το τέλος του ανθρώπινου ταλέντου

Ενώ μόλις το 6% των μεσαίων επιχειρήσεων χρησιμοποιεί ήδη ρομποτική αυτοματοποίηση διαδικασιών (robotic process automation - RPA) για ορισμένες επιχειρηματικές διαδικασίες, οι επικεφαλής των επιχειρήσεων αυτών δε συμμερίζονται τις απόψεις για απολύσεις μεγάλης κλίμακας. Το 15% του συνόλου των ερωτηθέντων πιστεύει ότι η υιοθέτηση του RPA θα οδηγήσει σε μειώσεις του προσωπικού κάτω του 10%. Αυτό υποδηλώνει ότι οι επικεφαλής των μεσαίων επιχειρήσεων σχεδιάζουν να υιοθετήσουν το RPA επιλεκτικά, ως συμπλήρωμα και όχι ως υποκατάστατο του ανθρώπινου δυναμικού, για να βελτιώσουν την αποτελεσματικότητα σε ορισμένες διαδικασίες ρουτίνας.

Μακροπρόθεσμοι κίνδυνοι για την ανάπτυξη

Οι επικεφαλής των μεσαίων επιχειρήσεων ανέφεραν τον αυξανόμενο ανταγωνισμό (20%) ως τη μεγαλύτερη εξωτερική απειλή για τα αναπτυξιακά τους σχέδια, ακολουθούμενη από τη γεωπολιτική αστάθεια (17%) και το κόστος και τη διαθεσιμότητα πιστώσεων (12%). Αυτές οι απειλές θεωρήθηκαν πολύ πιο σημαντικές από τις οικονομικές αντιξοότητες των αυξανόμενων επιτοκίων (8%), της διακύμανσης των συναλλαγματικών ισοτιμιών (8%) ή της αστάθειας των τιμών εμπορευμάτων (6%). Οι αναφορές των στελεχών στην απειλή του ανταγωνισμού (20%) ήταν διπλάσιες από τις αναφορές στους χαμηλούς ρυθμούς της παγκόσμιας ανάπτυξης (10%).

Ακόμη πιο αισιόδοξοι οι επικεφαλής των ταχέως αναπτυσσόμενων επιχειρήσεων

Το Βαρόμετρο Ανάπτυξης της EY κατέγραψε, επίσης, τις απόψεις 220 αποφοίτων του παγκόσμιου προγράμματος της ΕΥ, Entrepreneur Of The Year®. Το δίκτυο αυτό, το οποίο δραστηριοποιείται πάνω από 30 χρόνια, διαθέτει προγράμματα σε περισσότερες από 65 χώρες και 145 πόλεις παγκοσμίως, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας, υποστηρίζοντας τους ταχέως αναπτυσσόμενους επιχειρηματίες.

Οι επιχειρηματίες αυτοί προσβλέπουν σε σημαντικά υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης από ό,τι το σύνολο των επικεφαλής των μεσαίων επιχειρήσεων. Πιο συγκεκριμένα, ένας στους πέντε σχεδιάζει να αναπτυχθεί κατά 6%-10%, το 20% κατά 11%-15% και, τέλος, ακόμα ένας στους πέντε κατά 16%-25%. Σχεδόν ένας στους τέσσερις (22%) ταχέως αναπτυσσόμενους επιχειρηματίες σχεδιάζει ανάπτυξη μεγαλύτερη του 26% για φέτος. Επιπλέον, σχεδόν τα δύο τρίτα (61%) αυτής της ομάδας σχεδιάζουν αύξηση του προσωπικού πλήρους απασχόλησης, ενώ το 9% σκοπεύει να αυξήσει το έκτακτο προσωπικό και τη συνεργασία με ελεύθερους επαγγελματίες.

Ο κ. Παναγιώτης Παπάζογλου, Διευθύνων Σύμβουλος της ΕΥ Ελλάδος, σχολιάζοντας τα ευρήματα της έρευνας, σημειώνει: «Η παγκόσμια οικονομική και γεωπολιτική αβεβαιότητα μπορεί να αποτελέσει ένα εύφορο έδαφος με αναπτυξιακές ευκαιρίες για τις επιχειρήσεις. Η τεχνολογία και το ανθρώπινο δυναμικό αποτελούν τις μεγαλύτερες προκλήσεις, αλλά και τους κορυφαίους συμμάχους των επιχειρήσεων, για να ξεπεράσουν τα εμπόδια του σημερινού, διαρκώς μεταβαλλόμενου περιβάλλοντος. Είναι, πλέον, φανερό πως η αστάθεια γίνεται η νέα σταθερά, πάνω στην οποία οι επιχειρήσεις χτίζουν, θέτοντας ψηλά τον πήχη της ανάπτυξης. Έτσι, και οι ελληνικές επιχειρήσεις θα πρέπει να βασιστούν στα σημερινά δεδομένα και να αναζητήσουν τις ευκαιρίες που μπορεί να κρύβει το ασταθές περιβάλλον της χώρας μας, για να βρεθούν ξανά στο δρόμο της βιώσιμης ανάπτυξης».