"Η καθιέρωση του καθεστώτος ενιαίας ενίσχυσης (ΚΕΕ) στη γεωργία συνεπεία της μεταρρύθμισης της ΚΑΠ το 2003 επέφερε ουσιώδεις μεταβολές σε μία σειρά παραμέτρων της αγροτικής οικονομίας", επιβεβαιώνει η Κομισιόν απαντώντας στη σχετική ερώτηση του Ευρωβουλευτή της ΝΔ Καθηγητή κ. Γιώργου Παπαστάμκου.

Υπενθυμίζεται ότι βάσει της μεταρρύθμισης της ΚΑΠ του 2003 τα κράτη μέλη της ΕΕ είχαν τη δυνατότητα επιλογής μεταξύ του ιστορικού ή του περιφερειακού (ή και υβριδικού) μοντέλου ως προς την εφαρμογή του ΚΕΕ, ενώ στα νέα κράτη μέλη δόθηκε η εναλλακτική επιλογή του καθεστώτος ενιαίας στρεμματικής ενίσχυσης (ΚΕΣΕ). Σε εννέα κράτη-μέλη της ΕΕ-15 (μεταξύ των οποίων και η Ελλάς), καθώς και στις περιφέρειες της Σκωτίας και της Ουαλίας σε ό,τι αφορά το ΗΒ, εφαρμόζεται το ιστορικό μοντέλο (βλ. πίνακα). Σημειώνεται ότι στο πλαίσιο της αναθεώρησης του "Ελέγχου Υγείας" της ΚΑΠ, αναγνωρίζεται η ευχέρεια στα κράτη μέλη που έχουν επιλέξει το ιστορικό μοντέλο να προβούν σε αναθεώρηση των δικαιωμάτων ενίσχυσης ή εναλλακτικά να κινηθούν προς ένα περιφεριακό ή υβριδικό μοντέλο.
Στη «Μελέτη για τη λειτουργία των κτηματαγορών στα κράτη μέλη της ΕΕ υπό την επιρροή εφαρμοζόμενων μέτρων στο πλαίσιο της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής», που εκπονήθηκε με εντολή της Επιτροπής, διερευνώνται, μεταξύ άλλων, οι διαρθρωτικές επενέργειες της καθιέρωσης του ΚΕΕ.

Η ως άνω μελέτη καταλήγει στο συμπέρασμα ότι είναι πολύ νωρίς για να παρατηρηθούν σημαντικές επιπτώσεις του καθεστώτος ενιαίας ενίσχυσης στον τομέα της γεωργίας. Ωστόσο, η αποσύνδεση των επιδοτήσεων με την καθιέρωση του ΚΕΕ θεωρείται ως παράγων που επηρεάζει τις διαρθρωτικές αλλαγές στη γεωργία. Όπως αναφέρει η Κομισιόν στην απάντησή της, το ΚΕΕ, εμφανίζεται, βάσει της μελέτης, να περιορίζει τις εξόδους από τη γεωργία και να αυξάνει τη γεωργία μερικής απασχόλησης, φαινόμενο που παρατηρείται εντονότερα σε περιθωριακές περιοχές. Επιπλέον, η εφαρμογή υβριδικού/περιφερειακού μοντέλου ΚΕΕ κατά τα φαινόμενα έχει τονώσει την (τυπική) είσοδο στη γεωργία, επειδή η κατανομή δικαιωμάτων βασίζεται στη χρήση γης κατά τη στιγμή της θέσπισης του ΚΕΕ και όχι στη χρήση γης κατά την περίοδο αναφοράς.

Προκειμένου να εκτιμήσει περαιτέρω τις διαρθρωτικές επιπτώσεις, η Κομισιόν σχεδιάζει να δρομολογήσει το 2011 μια «αξιολόγηση των διαρθρωτικών επενεργειών της άμεσης στήριξης».

Όπως σημειώνει η Κομισιόν, οι περιορισμοί σχετικά με τη μεταβίβαση δικαιωμάτων ενίσχυσης, τόσο μίσθωσης, όσο και πωλήσεων, μετά ή και άνευ γης, είναι εφαρμοστέοι σε κάθε κράτος μέλος όπου λειτουργεί το ΚΕΕ, ανεξάρτητα από το μοντέλο που υιοθέτησε. Τα κράτη μέλη διαθέτουν κάποια περιθώρια ελιγμών για την εφαρμογή αυτών των διατάξεων σε περιφερειακό ή εθνικό επίπεδο.

Κράτος Μέλος	Μοντέλο ΚΕΕ / ΚΕΣΕ
Βέλγιο	ΚΕΕ ιστορικό
Βουλγαρία	ΚΕΣΕ
Τσεχική Δημοκρατία	ΚΕΣΕ
Δανία	ΚΕΕ δυναμικό υβριδικό
Γερμανία	ΚΕΕ δυναμικό υβριδικό κινούμενο προς "flat rate"
Εσθονία	ΚΕΣΕ
Ιρλανδία	ΚΕΕ ιστορικό
Ελλάς	ΚΕΕ ιστορικό
Ισπανία	ΚΕΕ ιστορικό
Γαλλία	ΚΕΕ ιστορικό
Ιταλία	ΚΕΕ ιστορικό
Κύπρος	ΚΕΣΕ
Λετονία	ΚΕΣΕ
Λιθουανία	ΚΕΣΕ
Λουξεμβούργο	ΚΕΕ στατικό υβριδικό
Ουγγαρία	ΚΕΣΕ
Μάλτα	ΚΕΕ περιφερειακό
Κάτω Χώρες	ΚΕΕ ιστορικό
Αυστρία	ΚΕΕ ιστορικό
Πολωνία	ΚΕΣΕ
Πορτογαλία	ΚΕΕ ιστορικό
Ρουμανία	ΚΕΣΕ
Σλοβενία	ΚΕΕ περιφερειακό
Σλοβακία	ΚΕΣΕ
Φινλανδία	ΚΕΕ δυναμικό υβριδικό κινούμενο προς "flat rate"
Σουηδία	SPS static hybrid
Αγγλία	ΚΕΕ δυναμικό υβριδικό κινούμενο προς "flat rate"
Σκωτία	ΚΕΕ ιστορικό
Ουαλία	ΚΕΕ ιστορικό

Βόρειος Ιρλανδία

ΚΕΕ στατικό υβριδικό