Το 80% του συνολικού πακέτου μέτρων προέρχεται από περικοπές δαπανών ενώ μικρότερο ποσοστό θα προέλθει από την αύξηση εσόδων (πχ τριπλασιασμός των εισφορών για τους ελεύθερους επαγγελματίες). 

Δραματική επιβάρυνση εξαιτίας της επιβολής εισφοράς 20% για τον κλάδο σύνταξης από 1.1.2017 θα υποστούν οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι αυτοαπασχολούμενοι επιστήμονες. Η επιβάρυνση αρχίζει να γίνεται αισθητή οριακά από το εισόδημα των 12.000 ευρώ ενώ μεγαλώνει δυσανάλογα όταν το ετήσιο καθαρό εισόδημα ξεπερνά τα 20.000 ευρώ. Στα υψηλά εισοδήματα η επιβάρυνση φθάνει 200%.

Πάντως με νομοτεχνική βελτίωση που κατατέθηκε οι διευκολύνσεις για τους νέους ελεύθερους επαγγελματίες επεκτείνονται και σε άλλους κλάδους εκτός από τους οικονομολόγους. Συγκεκριμένα, όπως αναφέρεται στο άρθρο 39, οι εκπτώσεις θα ισχύσουν και για τους αυτοαπασχολούμενους αποφοίτους σχολών ανωτάτης εκπαίδευσης, που είναι εγγεγραμμένοι σε επιστημονικούς συλλόγους ή επιμελητήρια που έχουν τη μορφή νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου. Στους κλάδους που ωφελούνται περιλαμβάνονται νοσηλευτές, φυσικοθεραπευτές, γεωτέχνες κα.

Επίσης τροποποιήθηκε (άρθρο 39) το πρωτοφανές μαθηματικό μοντέλο υπολογισμού της εισφοράς για τα μέλη των προσωπικών και ομόρρυθμων εταιριών που αφενός δεν έβγαζε νόημα και αφετέρου διπλασίαζε την επιβάρυνση. Έτσι για τις εισφορές των μελών προσωπικών εταιρειών υπολογίζεται το ετήσιο εισόδημα με βάση το γινόμενο του πολλαπλασιασμού των συνολικών κερδών της εταιρείας επί του ποσοστού συμμετοχής εκάστοτε μέλους σε αυτή.

Με βάση τον πίνακα που έδωσε στη δημοσιότητα το υπουργείο Εργασίας, το ύψος των νέων συντάξεων κυμαίνεται από 477 ευρώ έως 1.828 ευρώ στην περίπτωση υψηλόμισθων.

Συγκεκριμένα, 477 ευρώ άθροισμα κύριας και επικουρικής προ φόρων θα λάβει χαμηλόμισθος με 500 ευρώ μισθό και 20 χρόνια ασφάλισης.

Σύμφωνα με την αναλογιστική και την οικονομική μελέτη που συνοδεύει το ασφαλιστικό νομοσχέδιο το οποίο θα συζητηθεί το Σαββατοκύριακο στην ολομέλεια της Βουλής, η συνταξιοδοτική δαπάνη για κύριες, επικουρικές συντάξεις και εφάπαξ θα μειωθεί κατά 413 εκ. φέτος (από 30,5 σε 30,1 δισ.), κατά 725 εκ. το 2017 (από 30,9 σε 30,2 δισ.), κατά 1,1 δισ. το 2018 (από 31,4 σε 30,3 δισ.) και 1,3 δισ. (0,66% του ΑΕΠ) το 2019.

Αυτό σημαίνει ότι η συνταξιοδοτική δαπάνη το 2019 μειώνεται στο 15,63% του ΑΕΠ από 17,16% του ΑΕΠ φέτος.

Αντίθετα όπως αναφέρει η οικονομική μελέτη αν η κυβέρνηση δεν προωθούσε τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση, η συνταξιοδοτική δαπάνη θα εκτοξευόταν στα 32,062 δισ. ευρώ το 2019 με αποτέλεσμα η χρηματοδότηση των συντάξεων να απορροφά σχεδόν το 40% των φορολογικών εσόδων του κράτους και να μην περισσεύουν κονδύλια για τη χρηματοδότηση της υγείας και της παιδείας (δείτε εδώ).

Σύμφωνα με την αναλογιστική μελέτη που έχει επεξεργαστεί τα στοιχεία μόνο των μεγάλων ταμείων κύριας ασφάλισης ΙΚΑ, Δημόσιο, ΟΑΕΕ και ΟΓΑ (95% συντάξεων) με το βλέμμα στραμμένο στο 2060, η δαπάνη μειώνεται στο 9,21% του ΑΕΠ από 11,86% του ΑΕΠ το 2015 ενώ αν δεν γινόταν η μεταρρύθμιση οι παροχές θα ανέρχονταν στο 10,67% του ΑΕΠ.

Αντίστοιχα αυξάνονται οι προσδοκώμενες εισφορές κατά περίπου ένα δισ. το χρόνο έναντι των εσόδων χωρίς την μεταρρύθμιση.

Η μείωση της συνταξιοδοτικής δαπάνης σε συνδυασμό με την αύξηση των εσόδων από εισφορές εκτιμάται ότι θα μειώσει το έλλειμμα των ταμείων στα 16,8 δισ. ευρώ έναντι 17,2 δισ. ευρώ που θα έφτανε το έλλειμμα χωρίς τη μεταρρύθμιση. Αυτό σημαίνει ότι η κρατική χρηματοδότηση που θα απαιτηθεί για τη χρηματοδότηση των κύριων συντάξεων θα είναι αντιστοίχως μειωμένη.

Ωστόσο παρά τις δραστικές περικοπές η «μαύρη τρύπα» του ασφαλιστικού δε φαίνεται να συρρικνώνεται ικανοποιητικά ώστε να εξασφαλίζεται η βιωσιμότητα του συστήματος. Βασική αιτία της αιμορραγίας παραμένει το δημογραφικό (επιδείνωση της αναλογίας συνταξιούχων/ασφαλισμένων, αν και με τη μεταρρύθμιση ο αριθμός των συνταξιούχων εμφανίζεται μικρότερος κατά 1,4%), η αύξηση της ανεργίας και η μείωση των μισθών.

Μακροπρόθεσμα πάντως εκτιμάται πως το ανταποδοτικό – αναλογικό τμήμα των συντάξεων σχεδόν καλύπτεται από τα έσοδα των εισφορών με ένα έλλειμμα της τάξης του 1,5 δις ευρώ.

Δείτε εδώ πίνακες με τα αθροιστικά ασφαλιστικά και φορολογικά ποσά που θα καταβάλλουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες.

Μ.Λ.