Μια σειρά από δημογραφικές, υγειονομικές, κοινωνικοοικονομικές και τεχνολογικές αλλαγές που αναδιαμορφώνουν την οικονομική ευημερία σκιαγραφεί έρευνα της Geneva Association, η οποία εξετάζει τις τρέχουσες στρατηγικές οικονομικής ευημερίας που εφαρμόζουν οι ασφαλιστικές ζωής αλλά και τις ευκαιρίες για διεύρυνση του ρόλου των ασφαλειών ζωής. Όπως αναφέρει η έκθεση, μια σειρά από παράγοντες αναδιαμορφώνουν τους οικονομικούς κινδύνους, ιδιαίτερα στον τομέα της συνταξιοδότησης. Η αύξηση των δαπανών για την υγεία, η γήρανση του πληθυσμού και τα χαμηλά επιτόκια συμβάλλουν στη συνταξιοδοτική ανασφάλεια σε όλο τον κόσμο. Η μακροπρόθεσμη αποταμίευση θα είναι ολοένα και πιο σημαντική τις επόμενες δεκαετίες, ωστόσο η ζήτηση για προϊόντα ασφάλισης ζωής με προσανατολισμό την αποταμίευση μειώνεται.

Ειδικότερα, η Geneva Association υπογραμμίζει ότι ενώ η διασφάλιση της οικονομικής ευημερίας είναι ο βασικός σκοπός της ασφάλισης ζωής, τα παραδοσιακά επιχειρηματικά μοντέλα έχουν υποστεί πίεση τα τελευταία χρόνια, καθώς οι κοινωνικοοικονομικές, δημογραφικές, υγειονομικές και τεχνολογικές εξελίξεις, σε συνδυασμό με μια παρατεταμένη περίοδο χαμηλών επιτοκίων, έχουν πλήξει την ελκυστικότητα της αποταμίευσης που προσφέρει η ασφάλιση ζωής. Η τρέχουσα κατάσταση όχι μόνο έχει διαβρώσει σταδιακά την οικονομική ευημερία των ατόμων, αλλά έχει εγείρει επίσης ερωτήματα σχετικά με το πώς θα πρέπει να εξελιχθεί ο κλάδος των ασφαλίσεων ζωής στο μέλλον.

Πώς μπορεί η βιομηχανία ασφάλισης ζωής να βοηθήσει τους ανθρώπους να αποταμιεύσουν επαρκώς, να προωθήσουν τον υγιεινό τρόπος ζωής και να διαχειριστούν επαρκώς τους κινδύνους που απορρέουν από το μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής που είναι πιθανό να αλλάξουν τους χρόνους εργασίας, ελεύθερου χρόνου και δια βίου εκπαίδευσης; Πώς μπορεί να βοηθήσει τα ίδια τα άτομα να αναλάβουν έναν πιο ενεργό ρόλο στην κάλυψη των ολοένα και πιο περίπλοκων αναγκών τους και στην επίτευξη των οικονομικών και μη στόχων τους; Η επιτυχής αντιμετώπιση αυτών των ζητημάτων θα απαιτήσει από τις ασφαλιστικές ζωής να κοιτάξουν πέρα από τα παραδοσιακά επιχειρηματικά μοντέλα και να υιοθετήσουν μια πιο ολιστική προσέγγιση για την οικονομική ευημερία, αναφέρει η έκθεση.

Με βάση τα ευρήματα της ανασκόπησης της βιβλιογραφίας, η έκθεση ερμηνεύει την οικονομική ευημερία (και τα σχετικά προϊόντα) ως ένα οικοσύστημα καταναλωτικών αναγκών, συμπεριλαμβανομένων των χρηματοοικονομικών γνώσεων, της αποταμίευσης, του χρέους, της διαχείρισης χρημάτων και της γενικής ευημερίας, επιπλέον των βασικών ασφαλιστικών προσφορών όπως η συνταξιοδότηση και η προστασία κινδύνου. Η έρευνα αποκαλύπτει ότι ορισμένες ασφαλιστικές εταιρίες κλάδου ζωής έχουν αρχίσει να επεκτείνουν τον ρόλο τους για να αντιμετωπίσουν όλα τα μέρη αυτού του φάσματος. Όμως, για τη συντριπτική πλειονότητα των ασφαλιστικών ζωής, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στον συνταξιοδοτικό προγραμματισμό, την αποταμίευση και το χρηματοοικονομικό αλφαβητισμό.

Οι περισσότεροι ασφαλιστές συμφωνούν ότι η οικονομική ευημερία πρέπει να λαμβάνεται υπόψη συνολικά, αλλά η έμφαση τους παραμένει στην αποταμίευση λόγω συνταξιοδότησης – υποδηλώνοντας ένα χάσμα μεταξύ αυτού που αναγνωρίζεται ότι είναι σημαντικό έναντι αυτού που προσφέρεται ως λύση. Υπάρχει ευρεία συναίνεση ότι ειδικότερα οι δημογραφικές αλλαγές διαμορφώνουν την αγορά.

Παραδόξως, η τεχνολογία θεωρείται λιγότερο σημαντικός παράγοντας, εκτός από τη δυνατότητα που προσφέρει για περισσότερες πωλήσεις, καλύτερο μάρκετινγκ και καλύτερη πρόσβαση. Οι ασφαλιστικές εταιρίες και οι τράπεζες θεωρούνται ως οι πιο ενεργοί παίκτες σε αυτόν τον τομέα, ακολουθούμενες από τις κυβερνήσεις. Συγκεκριμένα, οι ανεξάρτητες (ψηφιακές) πλατφόρμες θεωρούνται ως ένας από τους λιγότερο ενεργούς παίκτες παρά την ανάπτυξη που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια.

Όλες οι ασφαλιστικές προσφέρουν προϊόντα για τη βελτίωση της οικονομικής ευημερίας που υπερβαίνουν τις παραδοσιακές λύσεις κινδύνου και αποταμίευσης. Αλλά τα περισσότερα προϊόντα έχουν σχεδιαστεί με πρωταρχικό στόχο την ασφάλεια συνταξιοδότησης, ακολουθούμενη από τον χρηματοοικονομικό αλφαβητισμό και την ενθάρρυνση της γενικής αποταμίευσης. Περιέργως, ο περιορισμός της έκθεσης σε κίνδυνο μέσω περισσότερων προληπτικών στρατηγικών είναι το λιγότερο αναφερόμενο κίνητρο. Η χρηματοοικονομική διαχείριση, συμπεριλαμβανομένης της αντιμετώπισης του χρέους, δεν εμπίπτει στο πεδίο των προϊόντων που προσφέρουν οι ασφαλιστικές, υποδηλώνοντας ότι οι ασφαλιστές εργάζονται σε μεγάλο βαθμό σύμφωνα με τις παραμέτρους των παραδοσιακών ρόλων τους, ενώ λαμβάνουν ορισμένα σταδιακά βήματα για να επηρεάσουν άλλες χρηματοοικονομικές συμπεριφορές. Τα χαρακτηριστικά του προϊόντος φαίνεται να αντικατοπτρίζουν αυτά τα ευρήματα. Λίγες ασφαλιστικές εστιάζουν στους νέους με προγράμματα οικονομικής ευημερίας, με τη συντριπτική πλειονότητα να επικεντρώνεται σε εργαζόμενους ενήλικες και μόνο ορισμένες να απευθύνονται σε ηλικιωμένους.

Οι περισσότερες ασφαλιστικές θεωρούν ότι τα προϊόντα οικονομικής ευημερίας είναι επιτυχημένα όσο αφορά την αύξηση του αριθμού των πελατών, τη διατηρησιμότητα και την εμπειρία. Αναγνωρίζεται ότι θα μπορούσαν να γίνουν περισσότερα για να αυξηθεί ο αριθμός και να βελτιωθεί η ποιότητα των σημείων επαφής με τους πελάτες ώστε να ενισχυθεί η δέσμευση και να επηρεαστεί η συμπεριφορά. Όσον αφορά τα αποτελέσματα των καταναλωτών, υπάρχει μια ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση ότι οι ασφαλιστικές ζωής είναι σε θέση να ενισχύσουν την οικονομική ευημερία αν στραφούν προς την καλύτερη προσαρμογή των προϊόντων, επαναπροσδιορίζοντας τις συνταξιοδοτικές αποταμιεύσεις ως μέρος των γενικών στόχων αποταμίευσης για την αντιμετώπιση της χαμηλής προτεραιότητας της ασφάλισης και την αξιοποίηση των αναγκών του ηλικιωμένων με καλύτερη ενσωμάτωση των υπηρεσιών υγειονομικής περίθαλψης. Ωστόσο, οι ασφαλιστικές ζωής αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις, όπως η συμπίεση του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών, που εμποδίζει την ουσιαστική αποταμίευση και την αστάθεια του πολιτικού και ρυθμιστικού περιβάλλοντος, που καθιστά δύσκολη την  μακροπρόθεσμη αποταμίευση.

Τέσσερις συστάσεις για τους ασφαλιστές

Εντατικοποίηση των προσπαθειών για να επηρεαστούν άμεσα οι καθοριστικοί παράγοντες της αποταμίευσης και της προστασίας από τους κινδύνους. Εγγενές στην έννοια της οικονομικής ευημερίας είναι το οικοσύστημα των καταναλωτικών αναγκών που υπερβαίνει τα παραδοσιακά προϊόντα που προσφέρουν οι ασφαλιστικές ζωής. Εάν οι ασφαλιστικές ζωής επιθυμούν να τοποθετηθούν πιο στρατηγικά, θα πρέπει να επαναπροσδιορίσουν τον ρόλο τους ώστε να συμπεριλάβουν την άμεση επίδραση των καθοριστικών παραγόντων της αποταμίευσης για συνταξιοδότηση και της προστασίας από τους κινδύνους μέσω του χρηματοοικονομικού αλφαβητισμού, των συμβουλευτικών υπηρεσιών, των κινήτρων καθοδήγησης και των οικονομικών κίνητρων σε συνεργασία με τις κυβερνήσεις, τους οικονομικούς συμβούλους και τους διαχειριστές πλούτου και περιουσιακών στοιχείων. Κάτι τέτοιο μπορεί να αναγκάσει τους ασφαλιστές είτε να δημιουργήσουν είτε να αγοράσουν νέες δυνατότητες, είτε να συνεργαστούν για να τις εντάξουν.

Προώθηση του χρηματοοικονομικού αλφαβητισμού σε νεαρή ηλικία. Η έλλειψη προσοχής στη χρηματοοικονομική εκπαίδευση αφήνει τους νέους απροετοίμαστους όσο αφορά την αντιμετώπιση τις ανασφάλειας που προκαλεί η τρέχουσα αγορά εργασίας και τον προγραμματισμό της συνταξιοδότησής τους. Παραβλέπει επίσης την ευκαιρία να παγιωθεί ο ρόλος της ασφάλισης ζωής σε νεαρή ηλικία. Με μια σχετικά μέτρια επένδυση, οι ασφαλιστές μπορούν να συνεργαστούν με εθνικούς εκπαιδευτικούς φορείς, σχολεία, κοινότητες και ψηφιακές πλατφόρμες για να αναπτύξουν καινοτόμους τρόπους διάδοσης της ευρύτερης χρηματοοικονομικής γνώσης, μέσω του παιχνιδιού, χρησιμοποιώντας τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Βελτίωση της έκθεσης σε κίνδυνο μέσω προληπτικών μέτρων. Πολύ λίγες ασφαλιστικές ζωής ανέφεραν τον περιορισμό της έκθεσης σε κίνδυνο ως πρωταρχικό κίνητρο για την ανάπτυξη νέων προϊόντων. Ωστόσο, υπάρχει ισχυρή σύνδεση μεταξύ της οικονομικής ευημερίας, της γενικής ευημερίας και των επικίνδυνων συμπεριφορών. Η αλλαγή αυτών των συμπεριφορών θα απαιτήσει από τους ασφαλιστές να ενσωματώσουν την επιστήμη των δεδομένων στην καρδιά των προϊόντων τους και μάλιστα να τη δουν ως κλειδί για την κατανόηση των αναγκών, μετατοπίζοντας το παράδειγμα από την επισκευή/αντικατάσταση στην πρόβλεψη/πρόληψη. Ομοίως, η χρήση της επιστήμης δεδομένων για την καλύτερη ενσωμάτωση προϊόντων υγείας και ευεξίας θα μπορούσε να έχει σημαντικά οφέλη.

Αξιοποίηση της οικονομίας της μακροζωίας. Οι προσπάθειες των ασφαλιστικών ζωής να αξιοποιήσουν τον αναπτυσσόμενο τομέα μακροζωίας είναι επί του παρόντος μέτριες. Υπάρχουν επίσης λίγα στοιχεία που υποδηλώνουν ότι τα προϊόντα τους αφορούν την αλλαγή των προτύπων συνταξιοδότησης, όπως η απουσία σύνταξης, η σταδιακή συνταξιοδότηση και η νέα σταδιοδρομία μετά τη συνταξιοδότηση ή η αλλαγή των οικογενειακών δομών. Νέες λύσεις, όπως τα silver sabbaticals που δίνουν τη δυνατότητα στους μεσήλικες ενήλικες να αποκτήσουν εκ νέου δεξιότητες και να ενθαρρύνουν τη μεγαλύτερη εργασιακή ζωή, καθώς και συμπληρωματικά οφέλη υγείας και περίθαλψης που αναλαμβάνουν εκεί όπου η κυβέρνηση σταματά, θα μπορούσαν να βοηθήσουν τους ασφαλιστές να ξεκλειδώσουν τις δυνατότητες της «οικονομίας των ηλικιωμένων» και να ανταποκριθούν καλύτερα στις γηράσκουσες κοινωνίες.

Πολλά διακυβεύονται - όχι μόνο για τον κλάδο ασφάλισης ζωής αλλά και για την οικονομική ευημερία των μελλοντικών γενεών. Ο κλάδος έχει να διαδραματίσει έναν απαραίτητο ρόλο βοηθώντας άτομα και οικογένειες να επιβιώσουν στο σημερινό ταχέως μεταβαλλόμενο δημογραφικό, οικονομικό και κοινωνικό περιβάλλον. Αλλά εάν πρόκειται να τους βοηθήσει να επιτύχουν τους στόχους τους πιο αποτελεσματικά, θα πρέπει να κατανοήσει καλύτερα την οικονομική ευημερία και να παρέχει επίσης νέα προϊόντα και υπηρεσίες που να ανταποκρίνονται ολιστικά στις ανάγκες των ανθρώπων, συνεχίζοντας να υπηρετεί τις παραδοσιακές αποταμιεύσεις και την προστασία της συνταξιοδότησης. Υπάρχουν ενθαρρυντικά σημάδια ότι ο κλάδος αρχίζει να κινείται προς αυτή την κατεύθυνση, αλλά είναι επίσης σαφές ότι απομένουν πολλά ακόμη να γίνουν.

Διαβάστε εδώ ολόκληρη την έκθεση στα αγγλικά.