ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Πόρτανταουν, Βόρεια Ιρλανδία: Μία απόφαση δικαστηρίου αναζωπυρώνει την ένταση μεταξύ Προτεσταντών και Καθολικών
Η σύγκρουση μεταξύ Προτεσταντών και Καθολικών στη Βόρεια Ιρλανδία έχει μεγάλη ιστορία και μας πηγαίνει πίσω αιώνες. Από το 1968 και έπειτα η περιοχή γνώρισε πρωτόγνωρες συγκρούσεις, που έχασαν τη ζωή τους εκατοντάδες άνθρωποι, ακτιβιστές αλλά και αθώοι πολίτες. Η συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής (Good Friday Agreement) το 1998 άνοιξε μία νέα σελίδα για την ιστορία της Βόρειας Ιρλανδίας και μία νέα ευκαιρία για την ειρηνική συνύπαρξη των δύο κοινοτήτων, αφού επέτρεψε ουσιαστικά τη συνεργασία και την κοινή συμμετοχή στη ανώτερη διοίκηση. Πράγματι, στη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών έγιναν βήματα προς τη θετική κατεύθυνση και καταγράφηκε μια ομαλοποίηση σε πολλά ζητήματα, όπως αποτυπώνεται και σε μετρήσεις κοινής γνώμης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα ήταν η ανάληψη της πρωθυπουργίας στο τοπικό Κοινοβούλιο (2024) από την καθολική Μισέλ Ο’ Νιλ, μέλος του Σιν Φειν, της πολιτικής οργάνωσης που πρωταγωνιστεί από τον περασμένο αιώνα με βασικό αίτημα την επανένωση της Ιρλανδίας. Ενδιαφέρον παρουσιάζει και το γενεαλογικό δένδρο της 49χρονης πολιτικού, καθώς ο πατέρας της Μπρένταν Ντόρις υπήρξε μέλος του Προβίσιοναλ ΙΡΑ και του Σιν Φέιν, ο οποίος πέρασε ένα μέρος της ζωής του στις βρετανικές φυλακές. Επίπλεον, η νυν πρωθυπουργός της Βόρειας Ιρλανδίας είχε χάσει ξαδέρφια της την δεκαετία του 1990 σε ταραχές που είχαν ξεσπάσει και οι οποίες αποτελούσαν ένα διαρκές φαινόμενο εκείνα τα χρόνια.
Η ένταση στο Πόρτανταουν
Τα τελευταία εικοσιτετράωρα αναζωπυρώθηκε ή ένταση στην πόλη της Πόρτανταουν στη Βόρεια Ιρλανδία, η οποία στο παρελθόν είχε βρεθεί στο επίκεντρο συγκρούσεων μεταξύ των δύο κοινοτήτων. Αφορμή στάθηκε η απόφαση ενός δικαστηρίου, με την οποία δίνεται το δικαίωμα σε 35 μέλη του Τάγματος της Οράγγης (Orange Order) να παρελάσουν μέσα από την καθολική περιοχή (Garvaghy Road) για πρώτη φορά μετά από 25 χρόνια.Η απόφαση αυτή και η βούληση των Προτεσταντών να την υλοποιήσουν προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων στην καθολική κοινότητα. Μέλη της απέκλεισαν την περιοχή για να αποτρέψουν την παρέλαση, ενώ επιφανή πολιτικά στελέχη του Σιν Φέιν και όχι μόνο κατήγγειλαν τη συγκεκριμένη απόφαση ως μια πράξη που οδηγεί στο παρελθόν και στην ένταση μεταξύ των δύο πλευρών. Για την καθολική κοινότητα της πόλης που αποτελεί μεν μειοψηφία, αλλά συνιστά ένα δυναμικό κομμάτι της τοπικής κοινωνίας, αυτή η παρέλαση συνιστά κόκκινο πανί. «Δεν πηγαίνουμε για να κάνουμε συμφωνίες μαζί τους, ούτε για να προχωρήσουμε σε ημίμετρα. Τό είπαμε τις προάλλες, το είπαμε χθες και προχθές: δεν κάνουμε βήματα πίσω, δεν γυρίζουμε το ρολόι πίσω, πηγαίνουμε το ρολόι μπροστά» ήταν το μήνυμα της συμμαχίας των κατοίκων της καθολικής περιοχής, όπως τη μεταδίδει η Belfast Telegraph.
Οι ισορροπίες, ώστε να διατηρηθεί η ειρήνη σε μία πολυτάραχη γωνιά του Ηνωμένου Βασιλείου, είναι λεπτές. Η αρχή της ισότητας αποτελεί για τους καθολικούς βασική προϋπόθεση για την περαιτέρω καλή συνύπαρξη των δύο πλευρών μετά από δεκαετίες με καταμετρημένες απώλειες και από τις δύο πλευρές. Στην αντίπερα όχθη, οι Ενωτικοί (Loyalists) δείχνουν αποφασισμένοι να υπερασπιστούν τη μακρόχρονη παρουσία τους στο νησί και τις σελίδες της ιστορίας που έχουν καταγράψει εκεί. Σε γενικές γραμμές έχουν γίνει βήματα προς τα εμπρός, λ.χ στη μικτή κοινωνική ζωή, στην εκπαίδευση, στις θρησκευτικές ισορροπίες κλπ. Χρειάζονται πιθανόν περαιτέρω ασφαλιστικές δικλείδες, ώστε η ομαλότητα στη Βόρεια Ιρλανδία να αποτελεί τον κανόνα, όπως αρμόζει σε ένα κράτος της Δύσης τον 21ο αιώνα. Κοντολογίς, το πολιτικό πρότζεκτ που ακούει στο όνομα "Βόρεια Ιρλανδία" είναι σύνθετο και πολύπλοκο, ενώ επιβάλλονται και οι αντίστοιχοι χειρισμοί για να αποτραπεί μια νέα αύξηση της εντροπίας στο μέλλον.
