Για μια ακόμη φορά η ελληνική επιστημονική κοινότητα πρωτοπορεί με την ανακάλυψη ενός νέου σημαντικού «όπλου» στη μάχη για την ανάσχεση της εξέλιξης της λοίμωξης Covid-19 σε ολόκληρο τον κόσμο, το οποίο μπορεί να ανακόψει τη ραγδαία επιδείνωση και τη διασωλήνωση των πασχόντων.

Η Ελληνική Ομάδα Μελέτης της Σήψης (Ε.Ο.Μ.Σ.), με επικεφαλής τον Καθηγητή Παθολογίας – Λοιμώξεων του Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ε.Κ.Π.Α.) Ευάγγελο Γιαμαρέλλο, έρχεται τώρα να δώσει μια από τις μεγαλύτερες ελπίδες για την ανακοπή της φονικής πορείας της νόσου και την πιθανή λύση της κρίσης του κορωνοϊού στην παγκόσμια κοινότητα: την αποτροπή των θανάτων!

Με την ανακάλυψη του ρόλου ενός βιοδείκτη, ο οποίος ανιχνεύεται μέσω μιας απλής εξέτασης στο αίμα των ασθενών από την πρώτη ημέρα εισαγωγής τους στο νοσοκομείο, είναι δυνατόν να ταυτοποιηθούν με ακρίβεια, στο πρώτο, ακόμα, «στάδιο» της ήπιας μορφής της νόσου, εκείνοι που πρόκειται να έχουν δυσμενή εξέλιξη και να χρειαστούν διασωλήνωση, πριν καν εμφανίσουν τα πρώτα συμπτώματα επιδείνωσης!

Το τεράστιο αυτό επίτευγμα, ωστόσο, δεν σταματά εκεί, καθώς η Ε.Ο.Μ.Σ. είναι σε θέση να προτείνει και την ακριβή θεραπεία που θα οδηγήσει τους ασθενείς στην ίαση!

Η ελπιδοφόρα θεραπευτική αγωγή συνίσταται στην προσθήκη στην αντι-ιική θεραπεία που ήδη χορηγείται στους ασθενείς ενός συγκεκριμένου ανοσοτροποποιητικού βιολογικού παράγοντα, ο οποίος χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα στην αντιμετώπιση της ρευματοειδούς αρθρίτιδας.

Στην προκειμένη περίπτωση, ο παράγοντας αυτός μπορεί να αποτελέσει τη «λύση» του προβλήματος της λοίμωξης Covid-19, καθώς είναι σε θέση, συνδυαστικά με το αντι-ιικό θεραπευτικό πρωτόκολλο, να αναχαιτίσει την πορεία του ανοσοποιητικού συστήματος του πάσχοντος προς την κατάρρευση, την εγκατάσταση αναπνευστικής ανεπάρκειας και την διασωλήνωσή του, από την οποία, για την πλειοψηφία των περιπτώσεων, σήμερα δεν υπάρχει γυρισμός.

Με άλλα λόγια, μια απλή υποδόρια ένεση, παρόμοια με εκείνη με την οποία λαμβάνουν την ινσουλίνη οι διαβητικοί, χορηγούμενη μια φορά την ημέρα για δέκα (10) ημέρες, είναι σε θέση να αποτρέψει την επιδείνωση και το δυνητικό θάνατο σε μεγάλο ποσοστό ασθενών, καθώς «μπλοκάρει» την εμφάνιση των βαριών επιπλοκών της νόσου και επιτρέπει την ίασή τους.

Η επιστημονική τεκμηρίωση των πρωτοποριακών ευρημάτων της Ε.Ο.Μ.Σ., τα οποία μπορούν να θέσουν τη χώρα μας στο παγκόσμιο «προσκήνιο» των προσπαθειών εξεύρεσης αποτελεσματικού τρόπου απαλλαγής από τον χειρότερο «εφιάλτη» που βιώνει αυτή τη στιγμή η σύγχρονη ανθρωπότητα, προκύπτει με σαφήνεια από την ανάλυση των δεδομένων από τους πρώτους πενήντα επτά (57) Έλληνες ασθενείς με πνευμονία από τον κορωνοϊό.

Τα αποτελέσματα αυτά οδήγησαν στον σχεδιασμό της κλινικής μελέτης SAVE, η οποία θα διεξαχθεί από την Ομάδα. Η μελέτη, για τη διεξαγωγή της οποίας έχουν ενημερωθεί οι κρατικές Αρχές, και η οποία θα υποβληθεί προς αδειοδότηση από την Εθνική Επιτροπή Δεοντολογίας, αναμένεται να πραγματοποιηθεί σε εκατό (100) Έλληνες ασθενείς που θα νοσηλευτούν σε δώδεκα (12) Παθολογικές Κλινικές της χώρας.

Το εντυπωσιακό είναι ότι το πρωτόκολλο μπορεί να ολοκληρωθεί, αφού συγκεντρωθούν το ταχύτερο δυνατό οι απαιτούμενοι πόροι, οι οποίοι αυτή τη στιγμή δεν καλύπτονται, «επισφραγίζοντας» τα μέχρι τώρα σωτήρια ευρήματά του προς όφελος της παγκόσμιας κοινότητας, σε μόλις είκοσι (20) ημέρες.

Αυτά τόνισε σε διαδικτυακή συνέντευξη τύπου ο Ευάγγελος Γιαμαρέλλος, συγγραφέας και επικεφαλής της μελέτης, καθηγητής Παθολογίας – Λοιμωξιολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ε.Κ.Π.Α.), πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Καταπληξίας (European Shock Society) και της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας Κατά της Σήψης (European Sepsis Alliance), επικεφαλής της Ε.Ο.Μ.Σ. και γενικός συντονιστής της συνολικής προσπάθειας.

Όπως υπογράμμισε ο καθηγητής, η Ελληνική Ομάδα Μελέτης της Σήψης (www.sepsis.gr) αποτελεί μια συνεργασία πενήντα πέντε (55) Παθολογικών Κλινικών και Μονάδων Εντατικής Θεραπείας στην Ελλάδα, η οποία έχει ξεκινήσει από το 2007. Στο πλαίσιο αυτής της συνεργασίας, γίνεται καταγραφή των βαρέως πασχόντων ασθενών με σήψη, ενώ διεξάγονται και σχετικές κλινικές δοκιμές.

Τα ερευνητικά πρωτόκολλα έχουν αδειοδοτηθεί από τις Επιστημονικές Επιτροπές των οικείων νοσοκομείων και από την Εθνική Επιτροπή Δεοντολογίας και συντονιστές αυτής της προσπάθειας είναι οι καθηγητές Παθολογίας-Λοιμώξεων κ.κ. Ευάγγελος Γιαμαρέλλος και Χαράλαμπος Γώγος, του Πανεπιστημίου Πατρών.

Με την έναρξη της πανδημίας Covid-19 στην Ελλάδα, επεσήμανε ο κ. Γιαμαρέλλος, ξεκίνησε η καταγραφή των ασθενών που νοσηλεύονταν με πνευμονία. Η ανάλυση από τα στοιχεία των πρώτων 57 ασθενών έδειξε ότι ένας δείκτης του αίματος, το suPAR, είναι ιδιαίτερα αυξημένος από την πρώτη ημέρα της εισαγωγής στο νοσοκομείο σε όλους τους ασθενείς που, τελικά, θα εκδηλώσουν αναπνευστική ανεπάρκεια και θα χρειαστούν μηχανική υποστήριξη της αναπνοής τους.

Τα δεδομένα αυτά, τα οποία έχουν υποβληθεί προς επιστημονική δημοσίευση, στοιχειοθετούν ότι η χρήση αυτού του δείκτη μπορεί να καταδείξει πολύ γρήγορα τους ασθενείς που θα έχουν δυσμενή εξέλιξη και στους οποίους η κλασσική θεραπεία ενδέχεται να είναι αναποτελεσματική.

Η μόνη ουσιαστική λύση αντιμετώπισης είναι η μέτρηση του δείκτη σε κάθε ασθενή που εισάγεται για νοσηλεία και εφόσον αυτός βρεθεί αυξημένος, τότε ο ασθενής θα πρέπει να λάβει από την πρώτη στιγμή της εισαγωγής του, μαζί με τη θεραπεία που δίνεται ως τώρα, επιπλέον ανοσοτροποποιητική αγωγή.

Η επιτυχής έκβαση αυτής της προσπάθειας θα αποτελέσει το πιο ουσιαστικό βήμα στην καταπολέμηση της ασθένειας σε διεθνές επίπεδο, καθώς θα συμβάλλει σε δύο κατευθύνσεις:

1. Στον περιορισμό ή και την εξάλειψη του ποσοστού των ασθενών που θα χρειαστούν αντιμετώπιση σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας, και κατά συνέπεια, του κινδύνου θανάτου από τη νόσο Covid-19

2. Στην αποκλιμάκωση του φορτίου του έργου που έχει προκληθεί στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας και, γενικότερα, στο Σύστημα Υγείας, από τη νόσο

«Ένα από τα εμπόδια που έχουμε να αντιμετωπίσουμε είναι και ο περιορισμός των αερομεταφορών που έχει επιφέρει η προσπάθεια μείωσης της μετάδοσης της νόσου», ανέφερε ο καθηγητής. «Αυτό έχει σαν συνέπεια τη σημαντική μείωση των ανταλλαγών δειγμάτων ασθενών μεταξύ των Ερευνητικών Εργαστηρίων, καθιστώντας την έρευνα δύσκολη. Κατά συνέπεια, μόνο Εργαστήρια με σημαντική ερευνητική αυτοδυναμία μπορούν να ανταποκριθούν στις ανάγκες της εποχής και η ταχύτητα εκπόνησης των δεδομένων έως τώρα αποτελεί ένα σημαντικό δείκτη της ερευνητικής αυτοδυναμίας της δικής μας Ομάδας», κατέληξε ο κ. Γιαμαρέλλος.

Ο κ. Ευάγγελος Γιαμαρέλλος έχει εξειδικευτεί στην Ανοσολογία των Λοιμώξεων στο Πνεπιστήμιο Radboud της Ολλανδίας. Από τον Ιούλιο του 2018 είναι Τακτικός Καθηγητής Παθολογίας - Λοιμώξεων του Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (Ε.Κ.Π.Α.) και υπηρετεί στη Δ΄ Παθολογική Κλινική του Πανεπιστημιακού Γενικού Νοσοκομείου ΑΤΤΙΚΟΝ. Για το ερευνητικό του έργο τιμήθηκε το 2009 με το Young Investigator Research Award από την Ευρωπαϊκή Εταιρεία Κλινικής Μικροβιολογίας και Λοιμώξεων (European Society for Clinical Microbiology and Infectious Diseases). Έχει 364 δημοσιεύσεις σε ξενόγλωσσα ιατρικά περιοδικά, ενώ έχει λάβει 37 βραβεία για τις εργασίες του σε Συνέδρια της ημεδαπής και 11 βραβεία σε Συνέδρια της αλλοδαπής.

(Σ.Γ. Ευχαριστούμε την καλή συνάδελφο, ιατρική συντάκτρια, Αλεξία Σβόλου που μας έστειλε από τη διαδικτυακή συνέντευξη φωτό του κ. Γιαμαρέλλου)